🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Nhân quả – nghiệp báo

Cha mẹ và con cái: duyên nợ nhiều đời

Nhân quả – nghiệp báo · 7 phút đọc

Có một bà mẹ, con trai bà hư hỏng, ăn chơi, cờ bạc, làm bà khóc hết nước mắt. Bà hỏi: sao con tôi lại như vậy? Tôi nuôi nó tử tế, cho nó ăn học đàng hoàng, vậy mà nó hư. Có phải kiếp trước tôi mắc nợ nó, kiếp này nó đến đòi nợ tôi không?

Câu hỏi này, nhiều cha mẹ cũng từng hỏi. Con cái ngoan thì mình mừng, con cái hư thì mình khổ. Và mình tự hỏi: con cái đến với mình là duyên hay là nợ?

Trong Kinh Nhân Quả Ba Đời, có câu dạy rất rõ: tất cả nam nữ ở thế gian, giàu sang hay nghèo hèn, chịu khổ vô cùng hoặc hưởng phước vô lượng, đều do nhân duyên từ đời trước mà cảm quả báo. Cho nên tất cả chúng sinh, trước phải hiếu kính cha mẹ, kế đó phải tin trọng ngôi Tam bảo, thứ ba phải bỏ giới sát mà phóng sinh, và thứ tư cần ăn chay bố thí mới có thể gieo giống ruộng phước về sau.

Câu này nói hai điều. Thứ nhất, hoàn cảnh của mình hôm nay, kể cả chuyện con cái, đều có nhân duyên từ trước. Thứ hai, điều đầu tiên phải làm là hiếu kính cha mẹ. Hiếu kính cha mẹ là gốc của mọi phước. Con cái hiếu kính cha mẹ thì gia đình an vui. Cha mẹ thương yêu con cái thì con cái nên người.

Trong sách Kinh Sám Hối, có đoạn giảng về trái oan: kiếp trước mình gây thù chuốc oán cho người, khiến kiếp này phải mắc món nợ oan nghiệt, đó gọi là oan trái. Theo thuyết luân hồi của đạo Phật, kiếp trước làm một điều gì oan ức thì kiếp sau phải chịu trả một món nợ lại để đền trả điều mình đã làm. Cha mẹ và con cái cũng có thể là oan trái của nhau. Có đứa con đến để trả ơn, có đứa con đến để đòi nợ. Đứa con đến trả ơn thì ngoan hiền, hiếu thảo. Đứa con đến đòi nợ thì hư hỏng, làm cha mẹ khổ.

Nghe vậy, có người sẽ buồn: vậy con tôi đến đòi nợ, tôi phải chịu sao? Không phải chịu một cách bất lực. Nợ thì trả được. Trả bằng cách nào? Bằng cách thương con đúng cách, dạy con đúng cách, và không tạo thêm oán mới.

Trong sách Bước đầu học Phật, bài về tội và phước, Hòa thượng Thích Thanh Từ dạy về phước trong gia đình: cần phải giữ hạnh trung thành trinh bạch. Người biết đạo lý đã không dám xâm phạm đến danh giá và hạnh phúc của gia đình người, còn phải trung thành trinh bạch với gia đình mình. Tinh thần trung trinh ấy giúp cho người trong gia đình tín cẩn lẫn nhau. Do sự tín cẩn nhau nên trong gia đình được sự an ổn vui tươi.

Gia đình an ổn vui tươi, đó là nền tảng để con cái nên người. Con cái hư không phải chỉ vì nợ kiếp trước. Con cái hư còn vì gia đình hôm nay thiếu sự tín cẩn, thiếu sự an ổn, thiếu gương tốt. Cha mẹ cãi nhau mỗi ngày, con cái học được gì? Cha mẹ nói dối, con cái học được gì? Cha mẹ nóng giận, con cái học được gì? Con cái là tấm gương phản chiếu của cha mẹ. Muốn con đổi, cha mẹ phải đổi trước.

Trong sách Địa Ngục Biến Tướng Đồ, phần về thập thiện nghiệp, có câu: hiếu dưỡng cha mẹ, phụng sự sư trưởng, từ tâm bất sát, tu thập thiện nghiệp, lâm chung nhất định được thiện chung. Hiếu dưỡng cha mẹ đứng đầu. Người hiếu dưỡng cha mẹ, tu thập thiện nghiệp, thì cuối đời được an lành. Câu này nhắc mình: hiếu là gốc. Con hiếu với cha mẹ, cha mẹ thương con, gia đình hòa thuận, đó là phước lớn nhất.

Bà mẹ trong câu chuyện đầu bài, sau khi nghe giảng, đã làm một việc rất đơn giản: bà không còn chửi mắng con mỗi ngày nữa. Thay vào đó, bà nấu cơm ngon hơn, nói chuyện nhẹ nhàng hơn, và mỗi tối bà lạy Phật, nguyện cho con mình sớm tỉnh ngộ. Một năm sau, con trai bà bỏ cờ bạc, đi làm trở lại. Bà nói: tôi không biết kiếp trước tôi nợ nó hay nó nợ tôi. Tôi chỉ biết kiếp này tôi thương nó bằng cách đúng đắn hơn, thì nó đổi.

Cha mẹ và con cái, duyên nợ nhiều đời, đúng là có thật. Nhưng duyên nợ không phải là cái còng khóa chặt mình. Duyên nợ là sợi dây, mà dây thì gỡ được. Gỡ bằng cách thương nhau đúng cách, dạy nhau đúng cách, và sống với nhau bằng lòng từ bi. Duyên xấu gặp lòng từ bi sẽ thành duyên tốt. Nợ cũ gặp cách sống mới sẽ trả xong.

Cho nên, con cái đến với mình, dù là duyên hay là nợ, thì việc của mình vẫn là một: thương con, dạy con, làm gương cho con. Làm được vậy, thì duyên càng thêm tốt, nợ càng mau hết. Và gia đình mình, dù hôm nay còn khổ, ngày mai sẽ an vui.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh Sám Hối — tr.118 (Kinh Nhân Quả Ba Đời: hiếu kính cha mẹ)
• Kinh Sám Hối — tr.25 (trái oan, món nợ thù giận nhiều kiếp)
• Địa Ngục Biến Tướng Đồ — tr.101 (hiếu dưỡng cha mẹ, phụng sự sư trưởng)
• Bước đầu học Phật — bài 12 Tội và phước (trung trinh, gia đình tín cẩn)
Bài liên quanĐời này khổ là do đâu — ba lớp nhân quảGieo phước cho đời sau từ những việc nhỏ hôm nayĐịnh nghiệp và bất định nghiệp: phần nào đổi được