🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Nhân quả – nghiệp báo

Làm việc thiện mà chờ báo đáp: hạt giống gieo rồi còn phước không

Nhân quả – nghiệp báo · 6 phút đọc

Có một người hay giúp đỡ người khác. Ai khó khăn, anh cũng giúp. Nhưng giúp xong, anh ngồi chờ. Chờ người ta cảm ơn, chờ người ta nhớ ơn, chờ đời trả lại cho mình một cái gì đó. Có lần anh giúp một người bạn vay tiền, bạn không trả đúng hẹn, cũng chẳng nói một lời cảm ơn. Anh giận lắm, từ đó anh thề không giúp ai nữa. Việc thiện anh làm không sai, nhưng cái chờ đợi sau việc thiện đã làm anh khổ.

Trong kinh luận có dạy một câu rất rõ: làm việc bố thí không mong cầu được đền đáp. Bố thí là cho đi, mà cho đi mà còn mong cầu đền đáp thì cái cho ấy chưa trọn. Không phải vì người nhận không biết ơn, mà vì người cho đã tự buộc mình vào một món nợ. Mình cho người ta một, mình chờ người ta trả lại một, thì việc thiện ấy chẳng khác gì một vụ mua bán. Mua bán thì phải có lời lỗ, có được có mất, có vui có buồn. Còn cho đi thật sự thì nhẹ nhàng, cho rồi là xong, không chờ, không tính.

Nhiều người làm việc thiện mà khổ, không phải vì việc thiện làm họ khổ, mà vì họ mong báo đáp quá nhiều. Giúp con cái rồi mong con cái phải nghe lời, phải thành đạt, phải báo hiếu đúng ý mình. Làm từ thiện rồi mong người ta khen, mong tên mình được nhắc, mong phước đến ngay trong tháng này. Mong không được thì thất vọng, thất vọng thì oán trách, oán trách rồi bỏ luôn việc thiện. Hạt giống lành gieo xuống, nhưng mình cứ đào lên xem nó nảy mầm chưa, thì làm sao nó lớn được.

Phước của việc thiện không mất đi khi người ta không cảm ơn mình. Phước nằm ở cái tâm mình khi cho, không nằm ở phản ứng của người nhận. Mình giúp người ta lúc người ta khó khăn, cái tâm thương người lúc đó đã là phước rồi. Người ta có nhớ ơn hay không, đó là nhân quả của người ta, không phải của mình. Mình cứ giữ phần của mình cho sạch: cho bằng lòng thương, không bằng lòng mong cầu.

Có người hỏi, vậy làm thiện mà không mong gì, có phải là dại không. Không dại đâu. Người cho đi không mong cầu mới là người tự do. Họ cho xong là nhẹ, không phải ngồi chờ, không phải tính toán, không phải thất vọng. Còn người cho mà mong cầu thì cho xong là nặng, nặng vì chờ đợi, nặng vì so đo. Cùng một việc thiện, một người làm xong thấy nhẹ, một người làm xong thấy nặng, khác nhau chỉ ở một chữ mong.

Trong đời thường, làm thiện không mong báo đáp không có nghĩa là để người ta lợi dụng mình. Thương người mà không có trí tuệ thì cũng khổ. Giúp người phải giúp đúng lúc, đúng cách, đúng khả năng của mình. Giúp mà mình kiệt sức, giúp mà người ta ỷ lại, thì nên dừng lại mà xem xét. Không mong báo đáp không có nghĩa là không biết giữ mình. Cho đi bằng tâm sáng, không phải bằng tâm mù quáng.

Hôm nay, nếu mình đã từng làm việc thiện rồi thất vọng vì không được đền đáp, thì hãy nhìn lại một chút. Hạt giống mình gieo vẫn còn đó, nó chỉ chưa đến lúc trổ quả. Có hạt trổ ngay, có hạt trổ sau nhiều năm, có hạt trổ vào lúc mình không ngờ nhất. Việc của mình là gieo cho đúng, tưới cho đều, rồi để yên cho nó lớn. Đừng đào lên xem, đừng ngồi chờ nó mọc. Làm thiện mà không chờ báo đáp, thì báo đáp tự đến lúc nào không hay. Đó mới là phước thật, phước bền, phước không ai lấy mất được.

Trong gia đình, chuyện mong báo đáp cũng xảy ra mỗi ngày mà ít ai để ý. Cha mẹ nuôi con rồi mong con phải thành đạt như ý mình, vợ chồng lo cho nhau rồi mong người kia phải đáp lại đúng cách mình muốn, anh em giúp nhau rồi mong nhau phải nhớ ơn. Mong nhiều thì thất vọng nhiều, thất vọng nhiều thì tình cảm rạn nứt. Người trong nhà không nợ nhau, họ thương nhau. Thương nhau thì cho đi không tính toán, giúp nhau không ghi sổ. Một gia đình mà ai cũng cho đi không mong cầu thì nhà ấy nhẹ nhàng, ai cũng thấy mình được thương mà không thấy mình bị đòi hỏi.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Bộ Thích Kinh Luận 5 — Kinh Diệu Pháp Liên Hoa Ưu Ba Đề Xá — trang 798 (làm việc bố thí không mong cầu được đền đáp)
Bài liên quanLàm lành mà đời chưa thuận — có phải trả nợ kiếp trướcGieo nhân nào gặt quả nấy — vì sao có người gặt sớm người gặt muộnNgười ác mà giàu, người thiện mà nghèo — nhìn sao cho thấu