🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Thiền & hơi thở

Thiền khi dọn bàn ăn sau bữa cơm: lau sạch bàn, lau sạch lòng

Thiền & hơi thở · 6 phút đọc

Bữa cơm tối vừa xong. Bát đĩa ngổn ngang. Vài hạt cơm rơi trên bàn. Nước canh đổ một vệt nhỏ. Người thì đứng dậy đi xem tivi. Người thì cầm điện thoại. Chỉ còn một người ở lại dọn bàn. Tay lau bàn, mà lòng thì bực: sao lúc nào cũng là mình dọn, sao ăn xong ai cũng bỏ đi.

Dọn bàn sau bữa cơm, nghe thì là việc vặt. Nhưng nó là việc vặt của mỗi ngày, ngày nào cũng có. Một việc làm mỗi ngày mà làm trong bực bội, thì mỗi ngày mình lại bực bội một lần. Cộng lại một năm, là ba trăm sáu mươi lăm lần bực bội, chỉ vì một cái bàn ăn. Mà cái bàn thì có tội gì đâu.

Thử nhìn lại xem. Bực bội khi dọn bàn, thật sự vì phải dọn bàn, hay vì mình cho rằng việc này không xứng với mình? Vì mình nghĩ: mình đi làm cả ngày mệt rồi, về nhà còn phải dọn. Vì mình nghĩ: người khác ăn xong bỏ đi, chỉ mình mình phải làm. Cái làm mình khổ không phải là cái bàn bẩn. Mà là cái suy nghĩ đi kèm với cái bàn bẩn.

Ngày xưa, tổ Thần Tú có một bài kệ nổi tiếng về việc giữ tâm. Bài kệ viết: "Thân thị Bồ-đề thụ, tâm như minh kính đài. Thời thời cần phất thức, vật sử nhạ trần ai." Nghĩa là: thân như cây bồ-đề, tâm như đài gương sáng. Lúc nào cũng phải lau chùi, đừng để bụi trần bám vào. Bài kệ này được ghi trong sách Phật Giáo của Trần Trọng Kim. Người xưa coi tâm mình như một tấm gương. Gương không lau thì mờ. Tâm không lau thì bụi bám đầy.

Dọn bàn ăn cũng là lau gương. Lau bàn sạch, cũng là lúc lau tâm mình. Thử tối nay dọn bàn theo cách khác. Đừng vội. Đừng bực. Đứng trước bàn. Thở một hơi. Rồi lau. Lau một lượt, biết mình đang lau một lượt. Gom hạt cơm rơi. Xếp bát đĩa gọn lại. Lau vết nước canh. Từng động tác, làm chậm lại, làm cho trọn vẹn.

Khi làm chậm lại, sẽ thấy một điều lạ. Bàn sạch dần. Mà lòng mình cũng sạch dần. Những bực bội lúc nãy, khi không được tiếp sức, nó tự nhỏ lại. Lau bàn mà biết mình đang lau bàn, thì không còn chỗ cho bực bội nữa. Vì tâm chỉ làm được một việc một lúc. Tâm đang ở với cái bàn thì không ở với cơn giận được.

Có người sẽ nói: dọn bàn thì cứ dọn, việc gì phải thiền. Nhưng chính vì là việc vặt, làm mỗi ngày, nên nó mới quan trọng. Việc lớn trong đời, một năm có mấy lần. Việc vặt thì ngày nào cũng có. Tu không nằm ở việc lớn. Tu nằm ở việc vặt làm mỗi ngày. Lau bàn mà lau trong chánh niệm, đó là tu. Rửa bát mà rửa trong chánh niệm, đó là tu. Những việc vặt làm trong yên lặng, cộng lại, thành một đời sống yên lặng.

Một cái bàn sạch sau bữa cơm có sức mạnh lạ lùng. Bước vào bếp sáng hôm sau, thấy bàn đã sạch, lòng tự nhiên nhẹ đi. Như thể ngày hôm qua đã được khép lại đàng hoàng. Không còn nợ nần gì với ngày hôm qua. Còn một cái bàn để bẩn qua đêm, sáng dậy nhìn thấy, lòng tự nhiên nặng đi. Ngày mới chưa bắt đầu đã thấy bừa bộn.

Dọn bàn cũng là cách mình đối xử với gia đình. Một người dọn bàn trong yên lặng, không oán trách, là một người đang giữ gìn sự yên ấm của cả nhà. Không cần phải nói ra. Không cần ai khen. Chỉ cần cái bàn sạch, và lòng mình sạch. Cả nhà hưởng cái yên đó mà không biết từ đâu ra.

Tối nay, sau bữa cơm, đừng vội bỏ đi. Ở lại. Lau bàn. Lau chậm thôi. Thở một hơi. Biết mình đang lau bàn. Và nhớ bài kệ xưa: tâm như đài gương sáng, lúc nào cũng phải lau chùi, đừng để bụi trần bám vào.

Lau sạch bàn. Lau sạch lòng. Một việc nhỏ. Nhưng làm mỗi ngày, trong chánh niệm, nó giữ cho cả ngôi nhà được sạch, và giữ cho cả lòng mình được sáng.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Phật Giáo (Trần Trọng Kim) — bài kệ của Thần Tú: "Thân thị Bồ-đề thụ, tâm như minh kính đài. Thời thời cần phất thức, vật sử nhạ trần ai", tr. 123
Bài liên quanThiền khi cầm điện thoại trước khi lướt: một hơi thở trước màn hìnhThiền khi gõ cửa phòng con: một hơi thở trước khi bước vàoThiền khi sửa một món đồ hỏng: tay sửa đồ, tâm sửa mình