🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Thiền & hơi thở

Một hơi thở biết mình đang thở

Thiền & hơi thở · 6 phút đọc

Sáng nay, chuông báo thức reo. Bạn mở mắt, tay với lấy điện thoại. Tin nhắn, tin tức, việc phải làm hôm nay. Chưa ra khỏi giường mà đầu đã chạy. Hôm nay họp mấy giờ. Con đã chuẩn bị cặp chưa. Tiền điện tháng này sao cao thế. Một ngày chưa bắt đầu mà lòng đã mỏi. Ai cũng từng có buổi sáng như vậy. Không phải vì ngày hôm đó quá nặng. Mà vì mình bắt đầu ngày bằng cách để đầu óc chạy trước, thân chạy theo sau.

Có một thứ vẫn ở đó, từ lúc bạn mở mắt tới lúc bạn đi ngủ, mà ít khi bạn để ý. Đó là hơi thở. Hơi thở vào, hơi thở ra. Nó không cần bạn nhớ mới chạy. Nó chạy cả khi bạn quên nó. Nhưng khi bạn nhớ tới nó, một điều lạ xảy ra. Bạn trở về. Trở về với chính giây phút này. Không phải hôm qua, không phải ngày mai. Chỉ là lúc này, mình đang thở.

Trong sách xưa có dạy một cách thở rất đơn giản. Hơi thở vào dài, thì biết mình đang thở vào dài. Hơi thở ra ngắn, thì biết mình đang thở ra ngắn. Chỉ vậy thôi. Không cần cố thở sâu. Không cần nín thở. Không cần làm gì thêm. Chỉ cần biết. Biết rõ hơi thở của mình đang như thế nào, ngay lúc này.

Nghe thì dễ. Làm thử mới thấy khó. Ngồi xuống, nhắm mắt lại, thở một hơi. Được ba hơi, đầu đã nghĩ tới chuyện khác. Chuyện chưa trả lời tin nhắn. Chuyện hôm qua ai đó nói một câu khó nghe. Hơi thở trôi đi đâu mất. Đừng trách mình. Ai mới tập cũng vậy. Tâm mình quen chạy. Nó chạy mấy chục năm rồi. Giờ bảo nó ngồi yên, nó chưa quen. Cứ nhẹ nhàng đưa nó về. Về với hơi thở. Lần thứ nhất, lần thứ mười, lần thứ trăm. Mỗi lần đưa về là một lần tập.

Có người hỏi, thở thì được gì. Thở có chữa được lo âu không. Có làm hết giận không. Câu trả lời thật lòng là, một hơi thở không giải quyết được hết mọi chuyện. Nhưng một hơi thở đúng lúc có thể đổi được một quyết định. Lúc sắp nổi giận với con, thở một hơi trước khi nói. Câu nói đi ra sẽ khác. Lúc nhận được tin xấu, thở một hơi trước khi trả lời. Quyết định đưa ra sẽ khác. Hơi thở không thay đổi hoàn cảnh. Hơi thở thay đổi người đang đối diện hoàn cảnh.

Bạn có thể tập ngay bây giờ, không cần đợi lúc rảnh. Sáng dậy, trước khi cầm điện thoại, thở ba hơi. Biết mình đang thở vào. Biết mình đang thở ra. Rồi hãy bắt đầu ngày. Trước bữa cơm, thở một hơi. Ăn miếng đầu tiên mà biết mình đang ăn. Buổi tối, trước khi ngủ, nằm yên, thở mười hơi. Đếm từ một tới mười. Đếm lạc thì đếm lại từ đầu. Không cần hoàn hảo. Chỉ cần thật.

Có một điều ít người để ý. Hơi thở là thứ duy nhất đi cùng mình từ lúc sinh ra tới lúc mất đi. Tiền bạc có thể mất. Người thân có thể xa. Sức khỏe có thể đổi. Hơi thở thì vẫn ở đó, miễn mình còn sống. Nó là người bạn trung thành nhất mà mình hay quên nhất. Quay về với hơi thở, thật ra là quay về với chính mình.

Đừng đặt mục tiêu quá lớn. Đừng ép mình ngồi thiền một giờ ngay từ đầu. Chỉ cần mỗi ngày có vài lần nhớ tới hơi thở của mình. Lúc chờ đèn đỏ. Lúc xếp hàng. Lúc ngồi đợi con tan học. Mỗi lần như vậy là một lần mình sống thật, thay vì sống trong đầu óc chạy lung tung. Dần dần, bạn sẽ thấy lòng mình yên hơn. Không phải vì đời bớt sóng gió. Mà vì mình đã có một chỗ để trở về, ngay trong chính mình. Chỉ là một hơi thở. Nhưng là hơi thở mà mình biết rõ.

Còn một lúc nữa trong ngày mà hơi thở giúp được rất nhiều. Đó là lúc bạn sắp nói một lời quan trọng. Trước khi gọi điện cho người thân để xin lỗi. Trước khi bước vào phòng họp để trình bày ý kiến. Trước khi trả lời một tin nhắn làm mình khó chịu. Chỉ cần thở một hơi trước khi mở miệng. Hơi thở đó giống như một khoảng lặng giữa mình và lời nói. Trong khoảng lặng đó, lời nói được chọn lọc. Nó đi ra chậm hơn, nhẹ hơn, thật hơn. Nhiều cuộc cãi nhau đã không xảy ra, chỉ vì một người chịu thở một hơi trước khi nói.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Giải Thoát Đạo Luận (Luận sư Upatissa) — trang 81
• Tỳ Nại Da (Thích Tâm Tịnh dịch) — trang 24
Bài liên quanBước chân chậm giữa phố vội: thiền hành cho người không có thời gianTâm như cá quẫy trên cạn: bài học giữ tâm của Pháp CúThở vào, biết mình đang thở vào