🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Từ bi – bố thí

Con chó hoang ngoài hẻm: một bát nước cũng là từ bi

Từ bi – bố thí · 8 phút đọc

Ngoài hẻm có một con chó hoang. Nó gầy trơ xương, lông xám, một bên tai bị rách. Không ai biết nó từ đâu tới. Có lẽ chủ cũ bỏ nó, hoặc nó đi lạc rồi không tìm được đường về. Ban ngày nó nằm dưới gầm xe tải cũ, tránh nắng. Tối nó đi kiếm ăn quanh mấy thùng rác. Ai tới gần nó cũng chạy. Có người thương, ném cho nó miếng xương. Có người ghét, cầm gậy đuổi, ném đá vào nó. Có người nói: "Con chó hoang này, coi chừng nó cắn người. Phải bắt nó đi cho rồi."

Một buổi chiều, thằng bé con nhà đầu hẻm đi học về, thấy con chó nằm co ro dưới mưa. Nó chạy vào nhà, lấy cái bát nhựa cũ, múc một bát nước, mang ra đặt cạnh con chó. Con chó nhìn nó, sợ hãi, không dám lại gần. Thằng bé đặt bát xuống rồi đi ra xa. Con chó rón rén tới, uống nước, rồi nhìn thằng bé, vẫy đuôi một cái. Thằng bé cười tít mắt. Từ hôm đó, ngày nào nó cũng mang nước ra cho con chó. Có hôm nó mang theo ít cơm thừa. Con chó dần dần không chạy nữa. Nó nằm chờ thằng bé mỗi chiều.

Kinh Pháp Cú có câu dạy: tất cả đều sợ chết, hãy lấy bụng ta suy lòng người. Không nên giết, cũng không nên làm cho người khác giết. Câu này nói về con người, nhưng nó cũng đúng với con vật. Con chó hoang cũng sợ chết. Nó sợ gậy, sợ đá, sợ tiếng quát. Nó chạy không phải vì nó dữ. Nó chạy vì nó sợ. Mình sợ đau, nó cũng sợ đau. Mình sợ chết, nó cũng sợ chết. Lấy bụng ta suy lòng con vật, mình sẽ không nỡ ném đá vào nó nữa.

Từ bi với con vật bắt đầu từ những việc nhỏ nhất. Một bát nước. Một ít cơm thừa. Một chỗ khô ráo để nó nằm khi trời mưa. Không ai bắt mình phải nuôi nó, phải đưa nó về nhà, phải bỏ tiền chữa bệnh cho nó. Chỉ cần đừng hại nó. Đừng đánh nó cho vui. Đừng xua đuổi nó một cách tàn nhẫn. Đừng gọi người bắt chó chỉ vì nó nằm trước cửa nhà mình. Con chó hoang không chọn nằm trước cửa nhà mình. Nó nằm đó vì đó là chỗ duy nhất nó thấy an toàn.

Có người nói: thương chó hoang làm gì, ngoài kia còn bao nhiêu người khổ. Nói vậy không sai, nhưng cũng không đúng. Từ bi không phải là chọn thương ai trước, thương ai sau. Từ bi là thấy sinh mạng nào đang khổ trước mắt thì thương sinh mạng ấy. Hôm nay mình thấy con chó đói, mình cho nó ăn. Ngày mai mình thấy người nghèo đói, mình cho người ta ăn. Hai việc ấy không mâu thuẫn nhau. Người có lòng từ bi với con vật thường cũng có lòng từ bi với con người. Vì lòng từ bi không phân biệt sinh mạng lớn hay nhỏ.

Thằng bé đầu hẻm không nghĩ nhiều như vậy. Nó chỉ thấy con chó khát nước thì mang nước ra. Nó chỉ thấy con chó đói thì mang cơm ra. Trẻ con thương con vật một cách tự nhiên, không tính toán. Người lớn thì tính toán nhiều quá. Tính xem cho chó ăn có lợi gì, có mất gì, có bị chê cười không. Tính nhiều quá, cuối cùng không làm gì cả. Trẻ con không tính. Nó làm. Và việc nó làm, dù nhỏ, lại đúng với điều sách dạy nhất.

Cũng đừng quên dạy con trẻ thương con vật đúng cách. Đừng để trẻ trêu chó, kéo đuôi chó, ném đá vào chó rồi cười. Dạy trẻ rằng con vật cũng biết đau. Dạy trẻ cho chó ăn từ xa, không ôm ấp khi chó còn sợ, không lại gần chó lạ khi không có người lớn. Thương con vật phải đi cùng cẩn thận. Con chó hoang có thể cắn nếu nó quá sợ. Thương nó không có nghĩa là liều lĩnh. Thương nó là cho nó ăn, cho nó uống, từ một khoảng cách an toàn.

Có một buổi sáng, con chó hoang không còn nằm dưới gầm xe tải nữa. Thằng bé đi tìm khắp hẻm, không thấy. Nó buồn cả ngày. Chiều hôm đó, một người hàng xóm nói: có người bắt nó đi rồi, chắc đem về nuôi, hoặc đem đi đâu không biết. Thằng bé im lặng. Tối nó hỏi mẹ: "Con chó có sao không mẹ?" Mẹ nó nói: "Mẹ không biết. Nhưng con đã cho nó uống nước, cho nó ăn cơm, những ngày cuối cùng nó không đói, không khát. Thế là con đã thương nó rồi." Thằng bé gật đầu, mắt vẫn buồn. Nhưng nó hiểu, thương một sinh mạng không phải lúc nào cũng giữ được nó ở lại. Thương là làm điều tốt trong lúc mình còn gặp nhau.

Người ta thường nghĩ từ bi là việc lớn, phải cứu người, phải giúp đời. Nhưng từ bi bắt đầu từ những sinh mạng nhỏ nhất quanh mình. Một con chó hoang ngoài hẻm. Một bát nước. Một ít cơm thừa. Ai làm được vậy, người đó đã có lòng từ bi thật sự. Vì từ bi thật sự không chọn sinh mạng nào đáng thương. Nó thương tất cả, từ người đến vật, từ lớn đến nhỏ, từ gần đến xa.

Chiều nay, nếu thấy một con chó hoang ngoài hẻm, đừng vội xua đuổi. Hãy đặt một bát nước xuống, rồi đi ra xa. Nó sẽ uống. Và mình sẽ thấy lòng mình nhẹ đi một chút. Một bát nước không tốn gì. Nhưng với một sinh mạng đang khát, nó là cả một buổi chiều sống sót. Từ bi là như vậy. Nhỏ thôi, nhưng thật.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh Pháp Cú — kệ 129-130 (pkk-10.htm)
• Phật Học Chỉ Nam (Nguyễn Văn Thọ) — trang 14
Bài liên quanThương người keo kiệt: người giữ chặt vì từng thiếu thốnNgười thân đã mất rồi, còn thương được nữa khôngKhi con cái làm cha mẹ buồn: thương con bằng cách nào