🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Từ bi – bố thí

Một nụ cười không tốn gì, mà cứu được một ngày của người khác

Từ bi – bố thí · 6 phút đọc

Sáng sớm, chị bán bánh mì đầu hẻm đã dậy từ bốn giờ. Tay chị thoăn thoắt, miệng chị vẫn chào từng người khách quen. Có hôm trời mưa, chị ướt nửa vai mà vẫn cười. Một anh xe ôm ghé mua ổ bánh, mặt anh cau có vì cả buổi chưa có cuốc nào. Chị đưa bánh, cười một cái, nói một câu: "Ăn cho nóng rồi chạy tiếp, anh ơi." Anh cầm ổ bánh đi, lưng anh thẳng hơn lúc mới tới.

Một nụ cười không tốn gì cả. Nó không tốn tiền, không tốn thời gian, không cần chuẩn bị. Vậy mà có những ngày, một nụ cười đúng lúc cứu được cả một ngày của người khác. Người ta ra đường với bao nhiêu chuyện nặng trong lòng. Tiền nhà, tiền học cho con, một câu nói nặng của người thân tối qua, một nỗi lo chưa biết gỡ ra sao. Họ không cần ai giải quyết giùm. Họ chỉ cần một dấu hiệu nhỏ rằng đời này vẫn còn dễ thương.

Sách Phật Học Tinh Hoa viết: "Đại từ bi, Năng hỷ xả tức là biết thông cảm với nỗi đau khổ của người khác, vì người khác mà biết quên mình, đem tình thương bao dung, chân chính cảm hóa con người." Từ bi bắt đầu từ chỗ biết thông cảm. Mà thông cảm thì không cần lời hay ý đẹp. Đôi khi chỉ cần một cái nhìn không lạnh lùng, một nụ cười không gượng gạo. Người đang khổ nhìn thấy nụ cười ấy, họ hiểu rằng mình vẫn được đón nhận. Chỉ vậy thôi cũng đủ để họ đứng vững thêm một ngày.

Nhiều người nghĩ bố thí phải là tiền, là gạo, là những thứ cầm nắm được. Nhưng nụ cười cũng là một cách cho đi. Một lời chào buổi sáng, một câu cảm ơn nói cho đàng hoàng, một cái gật đầu với người giữ xe, người dọn vệ sinh, người bán hàng rong. Những người ấy cả ngày ít ai nhìn thẳng vào mắt họ. Một nụ cười của mình nói với họ rằng: tôi thấy bạn, tôi tôn trọng bạn. Người được tôn trọng thì lòng họ ấm lên. Người ấm lòng thì họ đối xử với người khác cũng nhẹ nhàng hơn. Cái lành cứ thế mà lan ra, không ai tính được hết.

Có người hỏi: cười làm sao khi lòng mình cũng đang nặng? Câu trả lời là: không cần cười khi mình đang đau. Nụ cười từ bi không phải là nụ cười giả vờ vui. Nó là nụ cười của người biết rằng ai cũng có nỗi khổ riêng, kể cả mình. Mình cười với người khác, cũng là lúc mình nhắc mình rằng đời còn có chỗ dịu dàng. Có những buổi sáng mình mệt, mình cười với cô bán xôi một cái, rồi cả ngày mình thấy nhẹ hơn. Cho đi một nụ cười, mình nhận lại một ngày dễ thở hơn. Đó không phải là tính toán. Đó là lẽ tự nhiên của lòng thương.

Cười với người lạ đã khó, cười với người nhà đôi khi còn khó hơn. Về nhà sau một ngày dài, mặt ai cũng mệt, ai cũng muốn được yên. Thế mà chỉ cần một người cười trước, không khí cả nhà đổi khác. Vợ cười với chồng một cái, chồng cười với con một cái, con cười với bà một cái. Một nhà mà còn giữ được nụ cười cho nhau thì chuyện lớn cũng hóa nhỏ. Ngược lại, một nhà mà ai cũng giữ mặt lạnh thì chuyện nhỏ cũng hóa lớn. Nụ cười trong nhà không cần lý do. Nó là cách người ta nói với nhau: dù hôm nay có mệt, nhà này vẫn là chỗ để về.

Tập cười không khó. Ra đường, gặp ai thì chào người đó cho tử tế. Nhận đồ thì cảm ơn cho đàng hoàng. Thấy người ta lúng túng thì cười một cái cho họ đỡ ngại. Đừng cười nhạo, đừng cười khẩy, đừng cười cho qua chuyện. Cười cho ấm, cười cho thật. Một ngày, mình cho đi chừng mười nụ cười như thế, mình sẽ thấy lạ: người ta cũng cười lại với mình nhiều hơn. Đường phố vẫn vậy, công việc vẫn vậy, chỉ có lòng người là khác đi.

Cuối ngày, thử nhớ lại xem hôm nay mình đã cười với ai. Nếu chưa cười với ai cả, cũng đừng tự trách. Ngày mai còn đó. Sáng mai ra khỏi nhà, gặp người đầu tiên thì cười một cái. Không tốn gì mà có khi cứu được một ngày của người ta. Mà biết đâu, người được cứu lại chính là mình.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Phật Học Tinh Hoa (Nguyễn Duy Cần), tr. 3
Bài liên quanNgồi lại với người đang buồn: bố thí thời gian không cần nói nhiềuGiận mà vẫn thương được: từ bi với người vừa làm mình bựcMệt thì nghỉ, đừng tự trách: thương mình cũng là một hạnh từ bi