🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Từ bi – bố thí

Người mới vào làm vụng về: thương nhau trong chỗ làm

Từ bi – bố thí · 7 phút đọc

Cậu Minh mới vào làm ở xưởng được một tuần. Việc gì cậu cũng vụng về: đóng hàng chậm, ghi sổ sai, có hôm làm vỡ một cái khay. Mấy anh làm lâu trong xưởng bắt đầu xì xào, nói sếp sao tuyển người vụng thế. Chỉ có anh Ba, người làm lâu năm nhất, là vẫn kiên nhẫn. Anh đứng bên cạnh chỉ cho cậu từng chút: cầm dao thế nào, đóng thùng ra sao, ghi sổ thì ghi cột nào trước. Có hôm anh nói với mấy người kia: ai mà chẳng có lúc mới vào làm, mình quên rồi sao.

Chỗ làm là nơi người ta dễ mất từ bi nhất. Ở nhà mình còn thương nhau được, ra khỏi nhà là phải cạnh tranh, phải chứng tỏ, phải giữ việc. Người mới vào làm vụng về thì bị coi là gánh nặng, người làm chậm thì bị coi là làm phiền. Nhưng thử nhớ lại ngày đầu tiên mình đi làm: mình có vụng về không? Mình có sợ bị chê không? Ai cũng từng là người mới. Chỉ có điều khi mình đã quen việc rồi, mình quên mất cảm giác đó nhanh quá.

Trong kinh Từ Bi có hình ảnh đẹp nhất về lòng thương: như mẹ hiền thương yêu con một, dám hy sinh bảo vệ cho con. Với muôn loài, lòng thương cũng phải như vậy, không khác. Nghe thì xa vời, nhưng đem vào chỗ làm thì rất gần: thương người mới như thương người nhà mình. Người mới vụng về không phải là kẻ thù của mình. Họ là người đang cần một bàn tay chỉ dẫn, giống như mình ngày xưa đã từng cần.

Thương nhau trong chỗ làm không có nghĩa là bao che cho lỗi sai. Cậu Minh làm vỡ khay thì phải đền, ghi sổ sai thì phải sửa, đóng hàng chậm thì phải cố gắng nhanh lên. Từ bi không phải là nhắm mắt cho qua. Từ bi là chỉ lỗi mà không làm nhục người ta. Có người chỉ lỗi bằng cách quát tháo trước mặt cả xưởng, làm người mới xấu hổ đến mức muốn bỏ việc. Có người chỉ lỗi bằng cách kéo riêng ra một góc, nói nhỏ: chỗ này em làm sai rồi, làm lại thế này nhé. Cùng một lỗi, hai cách nói, kết quả khác nhau một trời một vực. Người được chỉ bằng lời nhẹ sẽ nhớ lâu hơn, và sẽ quý người chỉ mình hơn.

Người làm lâu năm có một thứ quyền lực mà ít ai để ý: lời nói của họ có trọng lượng. Một câu chê của người lâu năm có thể làm người mới mất tự tin cả tháng. Một câu khen đúng lúc có thể làm người mới có động lực cả năm. Từ bi trong chỗ làm, đôi khi chỉ là biết dùng lời nói của mình cho đúng. Thấy người mới làm tốt một việc nhỏ thì khen một câu. Thấy họ sai thì chỉ cách sửa, đừng chỉ trích con người họ. Vụng về là chuyện của tay chân, có thể tập được. Còn tự ti là chuyện của lòng, một khi đã gieo vào thì khó gỡ ra.

Cũng đừng quên rằng giúp người mới là giúp chính mình. Cậu Minh hôm nay vụng về, nhưng ba tháng sau cậu sẽ thành thạo, và lúc đó cậu sẽ đỡ việc cho cả xưởng. Người mình chỉ dẫn hôm nay, ngày mai sẽ là người đứng cạnh mình khi việc gấp. Còn nếu mình đuổi người mới đi bằng sự khó chịu, xưởng sẽ mãi thiếu người, và chính mình sẽ phải gánh thêm việc. Từ bi trong chỗ làm không phải là chuyện đạo đức xa vời, nó là chuyện khôn ngoan thực tế: một tập thể biết thương nhau thì làm việc bền hơn, ít người bỏ việc hơn, và ai cũng muốn gắn bó lâu hơn.

Anh Ba trong xưởng không học kinh Phật bao giờ. Anh chỉ nhớ ngày xưa mình mới vào làm, có một người anh lớn cũng chỉ cho mình từng chút như vậy. Anh nghĩ đơn giản: mình được người ta thương, thì mình thương lại người khác. Thế thôi. Sau ba tháng, cậu Minh làm việc nhanh nhẹn hẳn, còn trở thành người hay giúp đỡ những người mới vào sau. Cái vòng thương đó cứ tiếp nối như vậy, từ người này sang người khác, không ai nhớ nó bắt đầu từ đâu.

Chỗ làm không chỉ là nơi kiếm tiền. Nó là nơi người ta sống một phần ba cuộc đời mình. Một chỗ làm có từ bi thì người ta đi làm mà lòng nhẹ nhõm. Một chỗ làm không có từ bi thì dù lương cao, người ta vẫn muốn bỏ đi. Vậy nên, lần tới khi thấy người mới vụng về, hãy nhớ lại ngày đầu tiên của chính mình, và cho họ một chút kiên nhẫn. Một chút thôi, nhưng với họ, đó có thể là cả một sự khác biệt.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh Từ Bi — "Như mẹ hiền thương yêu con một, dám hy sinh bảo vệ cho con. Với muôn loài ân cần không khác, lòng ái từ như biển như non" (BudSas, uni/1-bai/phap015.htm)
• Kinh Từ Bi — "Với ai và bất luận ở đâu, không lừa dối, chẳng nên khinh dễ" (BudSas, uni/1-bai/phap015.htm)
Bài liên quanNhà mình cãi nhau về tiền: từ bi giữ lại tình thânĐứa trẻ hư hay đứa trẻ đang cần được thươngChó mèo hoang ngoài ngõ: từ bi không cần nhiều tiền