🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Vô thường – sinh tử

Cơn giận qua rồi mới thấy mình dại

Vô thường – sinh tử · 6 phút đọc

Anh Ba làm thợ hồ, tính tình vốn hiền lành. Nhưng có một buổi chiều, chỉ vì câu nói đùa của người bạn làm cùng, anh nổi giận. Anh quăng cái bay, chửi bới om sòm, rồi bỏ về. Tối đó, nằm trên giường, anh nghe cơn giận nguội dần. Sáng hôm sau, anh thấy xấu hổ với chính mình.

Chuyện nhỏ như vậy, nhưng ai cũng từng trải qua. Một lời nói trái tai, một ánh mắt khó chịu, một chuyện không vừa ý. Cơn giận bốc lên nhanh như lửa gặp rơm. Lúc đang giận, ta tưởng mình đúng hoàn toàn. Ta tưởng cảm xúc ấy là sự thật, là con người thật của mình.

Nhưng rồi cơn giận qua đi. Chỉ cần một đêm ngủ, một buổi sáng yên tĩnh, ta đã thấy khác. Lời nói hôm qua mình cho là không thể tha thứ, hôm nay nghe lại thấy cũng thường thôi. Người hôm qua mình ghét cay ghét đắng, hôm nay gặp lại thấy cũng bình thường. Cảm xúc đổi thay nhanh đến mức chính ta cũng ngạc nhiên.

Trong sách Phật Học Chỉ Nam có một câu nói rõ điều này. Cái tâm vọng động của chúng ta có thể mô tả bằng mấy chữ: vô thường, khổ, vô ngã, uế tạp. Tâm vọng là cái tâm chạy theo vui buồn, giận hờn, thương ghét. Nó không đứng yên một chỗ. Nó đổi thay từng giờ, từng phút.

Hiểu được cơn giận cũng vô thường, ta sẽ bớt sợ nó và bớt tin nó. Khi giận bốc lên, ta không cần phải hành động ngay. Ta có thể dừng lại, thở một hơi, uống một ly nước. Cơn giận giống như một đám mây đen. Nó kéo đến, rồi nó sẽ đi. Ta không cần phải chạy theo nó, cũng không cần phải xua đuổi nó bằng mọi giá.

Có người hỏi, nếu cơn giận vô thường thì có nghĩa là ta cứ để mặc nó sao. Không phải vậy. Hiểu vô thường là để ta không bị cảm xúc dắt mũi. Giận thì biết mình đang giận. Biết rồi thì đừng nói lời làm tổn thương người khác trong lúc giận. Đừng quyết định chuyện lớn trong lúc giận. Đợi cơn giận qua, lòng sáng lại, rồi hãy nói, hãy làm.

Anh Ba hôm sau quay lại công trường, xin lỗi người bạn. Hai người lại làm việc cùng nhau như chưa có chuyện gì. Anh nói với tôi, giận thì ai cũng giận, nhưng đừng để một cơn giận làm hỏng tình nghĩa bao nhiêu năm. Câu nói ấy nghe giản dị, mà chứa cả một bài học lớn.

Cơn giận trong gia đình mới là thứ đáng sợ nhất. Vợ chồng cãi nhau vì một chuyện nhỏ. Chồng nói một câu lúc giận, vợ nhớ cả đời. Cha mẹ mắng con lúc nóng giận, đứa trẻ mang vết thương trong lòng rất lâu. Lời nói lúc giận giống như mũi tên đã bắn ra, không thu lại được. Người nói có thể quên ngay hôm sau, nhưng người nghe thì nhớ mãi.

Vì vậy, người xưa hay khuyên nhau, giận thì đừng nói, buồn thì đừng quyết. Không phải là nén giận vào trong cho thành bệnh. Mà là cho cơn giận có thời gian nguội đi. Ra ngoài đi dạo một vòng. Uống một ly nước mát. Làm một việc gì đó bằng tay. Khi tay bận, lòng sẽ dịu lại. Khi lòng dịu lại, lời nói ra mới là lời của mình thật sự.

Cũng cần nhớ rằng cơn giận của người khác đối với ta cũng vô thường. Hôm nay họ giận ta, mai họ có thể đã quên. Hôm nay ta giận họ, mai ta có thể đã thương. Đừng vì một cơn giận mà cắt đứt một mối quan hệ bao nhiêu năm. Người giận ta hôm nay, biết đâu mai lại là người giúp ta lúc khó khăn nhất.

Cơn giận qua rồi mới thấy mình dại. Không phải vì ta yếu đuối, mà vì ta đã hiểu. Cảm xúc đến rồi đi như khách qua đường. Người khôn không phải là người không bao giờ giận. Người khôn là người biết cơn giận chỉ là khách, không phải là chủ nhà.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Phật Học Chỉ Nam (Nguyễn Văn Thọ) — trang 59
Bài liên quanNgôi chùa làng trăm năm vẫn đổi thayHạt giống nảy mầm trong tay người gieoMột lời hứa không giữ được