🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Vô thường – sinh tử

Quán trà đá vỉa hè đổi chủ: nơi quen cũng đổi thay

Vô thường – sinh tử · 7 phút đọc

Góc ngã tư có một quán trà đá vỉa hè đã bán mấy chục năm. Bà chủ quán ngồi đó từ khi còn trẻ, tóc đen, tay thoăn thoắt rót trà. Khách quen đủ mọi hạng người: bác xe ôm, anh thợ hồ, cô bán vé số, mấy cậu sinh viên. Ai đi qua cũng ghé, uống chén trà đá, nói dăm ba câu chuyện, rồi đi. Quán không có biển hiệu, không có bàn ghế sang trọng, chỉ có mấy cái ghế nhựa thấp và một thùng trà đá. Nhưng nó là một phần của con phố.

Rồi bà chủ quán già yếu, không bán nữa. Con bà không theo nghề. Quán đóng cửa. Góc ngã tư trống trải một thời gian. Người đi qua vẫn quen miệng nhìn về góc quán, rồi chợt nhớ: à, bà nghỉ rồi. Bác xe ôm mất chỗ ngồi chờ khách. Mấy cậu sinh viên mất chỗ tụ tập sau giờ học. Con phố vẫn đông, nhưng thiếu đi một thứ gì đó, khó gọi tên.

Một thời gian sau, có người khác thuê lại góc ấy, mở quán cà phê mang đi. Quán mới khang trang hơn, có bảng hiệu, có menu, có cả wifi. Khách mới đến đông. Nhưng khách cũ thì ít ghé. Họ nói: trà ở đây ngon, nhưng không phải là trà của bà. Câu nói ấy nghe thì lạ, nhưng ai cũng hiểu. Trà thì vẫn là trà, đá thì vẫn là đá. Nhưng cái người ta nhớ không phải là trà. Cái người ta nhớ là bà chủ quán, là tiếng cười của bà, là cái cách bà nhớ từng khách quen uống ngọt hay uống nhạt.

Trong kho sách cổ có câu ví von rằng thế cuộc như bọt nước, ao bèo, chớp mắt là chìm, chớp mắt là nổi. Bọt nước nổi lên rồi vỡ. Ao bèo trôi đi rồi lại tụ. Mọi thứ đổi thay trong chớp mắt. Quán trà đá cũng vậy. Nó có mặt mấy chục năm, ai cũng tưởng nó sẽ ở đó mãi. Nhưng rồi một ngày, nó không còn nữa. Không phải vì ai làm gì sai. Mà vì đời là vậy. Người già đi, nghề đổi thay, phố xá đổi thay.

Nhưng điều đáng nghĩ là: quán mất, người có mất không? Bà chủ quán vẫn sống, vẫn khỏe, chỉ là không bán trà nữa. Khách quen vẫn sống, vẫn đi qua ngã tư mỗi ngày. Cái mất chỉ là một góc quán, một thói quen. Còn tình người, kỷ niệm, thì vẫn còn. Bác xe ôm vẫn nhớ bà. Mấy cậu sinh viên giờ đã đi làm, vẫn nhắc về quán trà đá ngày xưa như nhắc về một thời tuổi trẻ.

Vô thường không chỉ là chuyện lớn lao như sinh tử. Vô thường có mặt ngay trong những đổi thay nhỏ nhất: một quán quen đóng cửa, một người bán hàng nghỉ bán, một góc phố thay đổi. Những đổi thay nhỏ ấy, nếu mình không để ý, sẽ trôi qua lặng lẽ. Nhưng nếu mình để ý, mình sẽ thấy đời đang dạy mình một điều: đừng tưởng cái gì quen thuộc sẽ ở mãi. Hãy trân trọng nó lúc nó còn ở đây.

Quán mới mở ra, có người trẻ đến uống cà phê, ngồi làm việc, hẹn hò. Góc ngã tư lại đông vui, theo một cách khác. Người chủ mới cũng niềm nở, cũng nhớ khách quen. Có thể mười năm nữa, quán cà phê này cũng sẽ đổi thay. Có thể nó sẽ thành quán khác, hoặc góc phố sẽ thành một tòa nhà. Đó là lẽ thường. Phố xá cũng như đời người, không đứng yên.

Người ta thường buồn khi quán quen đóng cửa. Nhưng buồn cũng có giới hạn của nó. Buồn một chút thì được, vì mình nhớ. Nhưng buồn mãi thì không nên, vì đời còn nhiều quán khác, nhiều góc phố khác, nhiều người mới để gặp. Quán cũ đi, quán mới đến. Người cũ đi, người mới đến. Cái quan trọng không phải là giữ mãi một quán. Cái quan trọng là mình vẫn còn khả năng gặp gỡ, trò chuyện, và tạo ra những kỷ niệm mới.

Bà chủ quán cũ thỉnh thoảng vẫn ra góc ngã tư, ngồi chơi, nhìn quán mới. Bà không buồn. Bà nói: quán của tôi nghỉ, nhưng góc này vẫn có người ngồi. Vậy là tốt rồi. Chỗ nào có người ngồi lại với nhau, chỗ ấy còn ấm. Câu nói của bà giản dị mà sâu. Quán không phải là cái thùng trà hay mấy cái ghế nhựa. Quán là nơi người ta ngồi lại với nhau. Chừng nào còn người ngồi lại, quán còn đó, dù mang tên gì.

Nếu bạn có một quán quen, một nơi chốn quen, một người quen, hãy ghé thăm họ khi còn có thể. Đừng đợi đến khi quán đóng cửa mới tiếc. Đừng đợi đến khi người đi xa mới nhớ. Một chén trà đá, một câu chuyện phiếm, một buổi chiều ngồi ở góc phố quen, những điều nhỏ ấy chính là hạnh phúc. Và hạnh phúc thì như bọt nước, như ao bèo: chớp mắt là qua. Nhưng nếu mình sống trọn trong chớp mắt ấy, thì chớp mắt ấy là đủ.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Đất Trời Nam Đạo — tr. 299: "thế cuộc như bọt nước, ao bèo, chớp mắt là chìm, chớp mắt là nổi"
Bài liên quanĐêm giao thừa đầu tiên không còn ông bà: truyền thống cũng đổi thayCảm thọ đến rồi đi: vui buồn cũng vô thườngThân này do bốn đại hợp thành: đất nước lửa gió rồi cũng tan