Đêm qua tôi mất ngủ. Nằm trằn trọc mãi không ngủ được. Bỗng nhiên nhớ đến lời ru của mẹ. À ơi. Cái cò đi đón cơn mưa. Tối tăm mù mịt ai đưa cò về. Giọng mẹ đều đều. Võng đưa kẽo kẹt. Tôi nằm trong võng, mắt díp lại lúc nào không hay.
Hồi đó, lời ru là thứ đầu tiên tôi nghe mỗi tối. Mẹ ru tôi ngủ. Ru anh tôi ngủ. Ru cả mấy đứa em. Giọng mẹ không hay. Mẹ hát có khi sai nhịp. Nhưng với tôi, đó là giọng hát hay nhất trên đời. Vì nó là giọng của mẹ. Vì nó đưa tôi vào giấc ngủ, đêm này qua đêm khác.
Giờ mẹ già rồi. Giọng mẹ khàn. Mẹ không ru nữa. Tôi cũng lớn rồi. Lớn đến mức không còn nằm võng. Lớn đến mức đi xa. Lớn đến mức có những đêm mất ngủ, nằm nhớ lời ru mà không ai ru nữa. Lời ru đã thành kỷ niệm. Kỷ niệm thì đẹp. Nhưng kỷ niệm không ru mình ngủ được.
Tôi gọi điện về cho mẹ. Mẹ hỏi, con ăn cơm chưa. Con ngủ có ngon không. Mẹ vẫn hỏi những câu như ngày xưa. Chỉ khác là ngày xưa mẹ hỏi khi tôi còn bé, ở ngay bên cạnh. Bây giờ mẹ hỏi qua điện thoại, từ xa. Giọng mẹ qua điện thoại nhỏ hơn, khàn hơn. Nhưng vẫn là giọng mẹ. Nghe giọng mẹ xong, tôi ngủ được.
Kinh dạy một điều giản dị. Hầu hạ cha mẹ là việc được người hiền trí tuyên bố, được bậc chân nhân tuyên bố. Nghe thì đơn giản. Nhưng ngẫm lại thì sâu. Hầu hạ cha mẹ không phải là chuyện lớn lao. Không phải xây nhà to, mua đồ đắt. Mà là ở bên. Là nghe. Là nhớ. Là gọi về hỏi mẹ ăn gì, ngủ có ngon không. Là để mẹ biết, con vẫn còn đó, vẫn nhớ mẹ.
Người ta hay nghĩ thương cha mẹ phải làm điều gì to tát. Phải thành đạt. Phải giàu có. Phải báo hiếu bằng tiền. Nhưng cha mẹ già rồi, tiền không còn quan trọng nữa. Cái họ cần là tiếng con. Là bữa cơm có con ngồi cùng. Là buổi chiều con chở mẹ đi chợ. Là câu hỏi thăm mỗi tối. Nhỏ thôi. Nhưng đó là tất cả.
Lời ru của mẹ cũng vậy. Nó không phải là bài hát hay. Nó là tiếng thương. Mẹ ru vì thương con. Con ngủ vì nghe tiếng thương đó. Giờ mình lớn, mình cũng nên ru lại mẹ bằng cách của mình. Không phải bằng giọng hát. Mà bằng sự có mặt. Bằng việc về thăm. Bằng việc gọi điện. Bằng việc để mẹ biết, con vẫn nghe tiếng mẹ, vẫn nhớ lời ru của mẹ.
Có người bảo, kỷ niệm thì giữ trong lòng là đủ. Nhưng tôi nghĩ khác. Kỷ niệm giữ trong lòng thì chỉ có mình biết. Còn người thì cần mình nói ra. Nói với mẹ rằng con nhớ lời ru của mẹ. Nói với cha rằng con nhớ những buổi cha chở con đi học. Nói ra, cha mẹ mới biết. Biết rồi, họ mới vui. Vui rồi, họ mới khỏe. Khỏe rồi, họ mới ở với mình lâu hơn.
Đêm nay, nếu bạn còn mẹ, thử gọi về. Không cần nói gì nhiều. Chỉ cần hỏi mẹ ăn gì, ngủ có ngon không. Nghe giọng mẹ một lúc. Rồi chúc mẹ ngủ ngon. Biết đâu, câu chúc đó lại là lời ru của bạn dành cho mẹ. Ru mẹ ngủ. Như ngày xưa mẹ đã ru bạn.
Lời ru rồi cũng thành kỷ niệm. Nhưng người còn thì kỷ niệm còn có thể viết tiếp. Mẹ còn đó, lời ru còn đó, chỉ khác là giờ đến lượt mình ru lại mẹ. Bằng tiếng nói, bằng sự có mặt, bằng lòng thương. Đừng đợi đến khi chỉ còn kỷ niệm, mình mới tiếc rằng mình đã không ru lại mẹ sớm hơn.
Tôi còn nhớ, có lần tôi ốm nặng. Mẹ ngồi bên giường, hát ru cả đêm. Tôi mê man, nghe tiếng mẹ lúc gần lúc xa. Sáng dậy, mẹ vẫn ngồi đó, mắt thâm quầng. Tôi hỏi, sao mẹ không ngủ. Mẹ bảo, con ốm thì mẹ ngủ sao được. Lúc đó tôi mới hiểu. Lời ru không chỉ để đưa con vào giấc ngủ. Mà còn là cách mẹ nói rằng, mẹ vẫn ở đây. Con cứ ngủ đi. Có mẹ trông. Cả đời mẹ, câu nói đó không đổi. Chỉ có giọng mẹ là đổi theo năm tháng.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư