📜 Giảng Sư
Kho kinh › Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo)

T014 BD V 192-Q1-P1 Giáng Sinh-Phật Sở Hành Tán

Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo) · 14,199 ký tự · ~13 phút đọc
🏠 📜

SOÁ 192

PHAÄT SÔÛ HAØNH TAÙN 1

Nguyeân taùc: Maõ Minh2 Boà-taùt. Haùn dòch: Ñôøi Baéc Löông, Tam taïng Phaùp sö Ñaøm Voâ Saám, ngöôøi xöù Thieân truùc.

QUYEÅN 1

Phaåm 1: GIAÙNG SINH

Raïng ngôøi doøng Cam Giaù

Toái thaéng hoï Thích-ca

Ñöùc vaø taøi troïn veïn

Tieáng laønh Tònh Phaïn3 vöông

Vaïn daân vui chieâm ngöôõng

Tôï vaàng saùng traêng raèm.

Vöông nhö trôøi Ñeá Thích

Haäu nhö naøng Xaù-chi4

Chí beàn an nhö ñaát

Loøng tònh khaùc naøo sen

Ma-gia5, teân Hoaøng haäu

Thaéng vöôït moïi luaän baøn.

Choán thanh löông Thieân haäu

Ngaøi giaùng thaàn nhaäp thai

Hoaøng haäu lìa öu töôûng

Chaúng gôïn nieäm luïy traàn

Rôøi xa voøng theá söï

An tónh choán thanh laâm

Laâm-tyø-ni vieân caûnh

Suoái reo, ñaày hoa traùi

Caûnh tònh vui thieàn vò

Naøng thænh vöông nhaøn du.

Loøng vua töôøng chí nguyeän

1.

Ba baûn Toáng, Nguyeân, Minh ñeàu coù theâm chöõ “Kinh”, Paøli: Buddha-carita. Coøn goïi laø Phaät Boån Haïnh

Kinh.

2.

Sanskrit: Azaghosa.

3.

Paøli vaø Sanskrit: Suddhodana.

4.

Xaù-chi (Sanskrit: Zazì): teân cuûa Ñeá Thích phu nhaân coù nghóa laø ñaùng yeâu.

5.

Paøli vaø Sanskrit: Maøyaø.

Thuaän yù töôûng laï thöôøng

Truyeàn noäi thaân ngoaïi quyeán

Cuøng hoäi hoïp Laâm vieân.

Baáy giôø hoaøng haäu toû

Nhuïy nôû saép khai hoa

An töôøng treân neäm aám

Vaïn thò nöõ kính haàu.

Thaùng tö ngaøy moàng taùm6

Thieân tieát troøn hoøa cô

Hoaøng maãu trì tònh giôùi

Khai hoâng höõu Boà-taùt

Xuaát thai Ñoä Theá Sö

Chaúng khieán meï khoå saàu.

Öu-löu7 sinh töø ñuøi

Tyù-thaâu8 xuaát töø tay

Man-ñaø9 hieän töø ñaàu

Giaø-xoa10 khai töø naùch

Cuõng theá Ñaáng Thaéng Uy

Ñaûn sinh nôi hoâng höõu

Töø Thaùnh thai daàn xuaát

Haøo quang choùi theá gian

Nhö töø trôøi hoùa hieän

Chaúng duyeân vôùi tuïc traàn

Ñöùc laønh tu muoân kieáp

Chaùnh nieäm xuaát thai nhi

An ñònh, khoâng rung chuyeån

Raïng ngôøi töôùng ñoan nghieâm

Töø thai vaàng saùng hieän

Tôï aùnh döông buoåi hoàng.

Thaân choùi loøa yeán saùng

Naøo haïi ñeán nhaõn caên

Caùi nhìn khoâng hoa ñoám

Nhö ngaém traêng treân khoâng

Töø thaân böøng choùi saùng

Nhö maët trôøi che ñeøn.

Cuõng theá thaân kim töôùng

Saùng soi khaép coõi traàn

Tröïc taâm, loøng tænh giaùc

Nheï nhaøng baûy böôùc chaân

An laïc trong töøng böôùc

6.

Vaøo ngaøy Phaät ra ñôøi ôû AÁn ñoä traêng troøn.

7.

Sanskrit: Aurva.

8.

Sanskrit: Pfthu.

9.

Sanskrit: Maøndhatf.

10.

Sanskrit: Kakwìvat.

Roõ raøng daáu Thaùnh nhaân11

Böôùc huøng Sö töû chuùa

Doõi maét nhìn muoân phöông

Thoâng ñaït chaân thaät nghóa

Tuyeân boá giöõa traàn gian:

Ñaây laø ñôøi sau choùt

Thò hieän choán nhaân gian

Tu haønh thaønh Phaät vò

Ñoä thoaùt khaép traàn gian.

Ñuùng thôøi töø thieân xuaát

Ñoâi doøng cuøng tuoân chaûy

Moät aám, moïât thanh löông

Thaám nhuaàn thaân Boà-taùt.

Cung trôøi ngaøi an truù

Thaân ngoïa giöõa ngoïc saøng

Boán goùc giöôøng vaâng giöõ

Tay vaøng cuûa Thieân vöông

Khaép trôøi truøm baûo caùi

Chö Thieân ñoàng taùn döông

Khuyeán ñaït ngoâi toái thöôïng

Long vöông loøng vui söôùng

Khaùt ngöôõng cam loä döôïc

Töøng haàu Phaät quaù khöù

Nay ñöôïc gaëp Boà-taùt

Tung hoa Maïn-ñaø-la12

Chí thaønh vui cuùng döôøng.

Phaät ñaûn, traàn höng thaïnh

Trôøi Tònh cö hyû hoan

Khoâ nieàm vui aùi duïc

Vì phaùp neân haân hoan

Chuùng sinh traàm beå khoå

Do vaäy ñöôïc giaûi thoaùt

Nhö Tu-di nuùi baùu

Giöõ vöõng choán quan san

Boà-taùt giaùng traàn laïc

Ñöùc phong thoåi khaép theá

Trôøi ngöôøi ñoàng rung chuyeån

Tôï soùng voã, troáng vang.

Thôm ngaùt höông chieân-ñaøn

Röïc rôõ ñaøi sen baùu

Theo gioù traøn hö khoâng

Nheï rôi ñaày maët ñaát

11.

Nguyeân vaên: Bænh trieät do thaát tinh 炳 徹 猶 七 星 . Theo quan nieäm Trung Hoa coå ñaïi, töôùng thaát tinh

(Baûy noát ruoài döôùi loøng baøn chaân) laø daáu hieäu cuûa baäc Thaùnh vöông.

12.

Paøli: Mandaørava. Teân moät loaïi hoa baùu.

Thieân y töø khoâng xuoáng

Vaän y laïc muoân phaàn.

Thöôøng nhieân vaàng nhaät nguyeät

Boãng röïc saùng muoân laàn

Hoûa quang toaøn theá giôùi

Khoâng cuûi vuït böøng nhanh.

Gieáng thanh löông dòu maùt

Maïch nöôùc töï traøn daâng

Theå nöõ nôi cung caám

Khaâm khen chuyeän laï luøng

Voäi nhuaàn thaân trong nöôùc

Ñeàu khôûi an laïc töôûng.

Thieân chuùng nhieàu voâ löôïng

Öa phaùp ñoàng vaân taäp

Choán vöôøn Laâm u nhaõ

Khaép nôi boùng caây röøng

Dieäu hoa khoe saéc thaém

Traùi muøa cuõng naûy nhanh.

Keû hung taøn trong chuùng

Ñoàng khôûi ñaïi Töø taâm

Beänh taät voøng nhaân theá

Khoâng trò, töï nhieân laønh.

Loaïn aâm, gioáng caàm thuù

Boãng nhieân vuït voâ thanh

Vaïn soâng ñeàu ngöng chaûy

Laéng ñuïc, doøng chaûy trong.

Baàu trôøi xanh quang ñaõng

Troáng trôøi töï troåi thanh

Muoân loaøi toaøn coõi theá

Ñoàng an laïc thaân taâm.

Nhö quoác gia ly loaïn

Boãng gaëp ñaáng minh quaân

Nhaân duyeân Boà-taùt hieän

Ñoä khoå cho chuùng sinh

Chæ Thieân, Ma, Quyû chuùa

Phieàn naõo, ñoäng taâm thaàn.

Vöông phuï vui hôùn hôû

Nhöng thaáy vieäc laï luøng

Trong loøng duø an laïc

Vaãn bieán saéc kinh taâm

Tö löï, suy hai moái

Hoan hyû cuøng haõi kinh.

Maãu thaân nhìn con treû

Khaùc thöôøng khi haï sinh

Yeáu meàm, taùnh nöõ giôùi

Lo sôï, loøng giaù baêng

Kieát hung chöa ñöôïc roõ

Laïi sinh nieàm saàu kinh.

Vöông trieàu caùc laõo maãu

Hoaûng hoát caàu Thaàn minh

Moïi ngöôøi ñeàu thieát leã

Caàu Thaùi töû an bình.

Choán röøng saâu luùc aáy

Coù Phaïm chí ña vaên

Ñuû oai nghi teà chænh

Luaän baøn voán noåi danh

Xem töôùng maïo vui möøng

Thaân taâm ñeàu rung ñoäng

Bieát loøng vua kinh haõi

Thaät ngöõ kính taâu daâng:

“Nhaân loaïi treân traàn theá

Chæ mong con Thaùnh nhaân

Nay vua nhö nguyeät maõn

Phaûi vui söôùng voâ cuøng

Nay sinh con baäc Thaùnh

AÉt toâng toäc hieån vinh.

Neân an vui töï nieäm

Chôù lo nghó, nghi taâm

Ñieàm vui cho toaøn quoác

Töø nay ñaëng höng bình

Sinh Thaùnh töû thuø thaéng

Haún vì ñôøi ñoâï sinh.

Ta nghó Thaân Thöôïng só

Saéc vaøng dieäu quang minh

Töôùng haûo vöôït nhaân theá

Seõ thaønh baäc Giaùc nhaân

Neáu truï coõi theá laïc

Chuyeån luaân vöông aét thaønh

Cai quaûn toaøn maët ñaát

Duøng chaùnh phaùp an daân

Boán chaâu ñeàu nhieáp phuïc

Laõnh ñaïo moïi quoác quaân.

Nhö quang minh coõi theá

AÙnh döông laø ñöùng ñaàu

Neáu Ngaøi truù non saâu

Chuyeân taâm caàu giaûi thoaùt

Thaät trí nhaát ñònh thaønh

Chieáu soi toaøn theá giôùi

Nhö ñænh nuùi Tu-di

Lôùn nhaát vuøng sôn thoå

Baùu vaät, vaøng toái thaéng

Bieån roäng vöôït moïi doøng

Traêng ñöùng ñaàu tinh tuù

Saùng nhaát vaàng thaùi döông

Nhö Lai hieän traàn theá

Toái kính giöõa theá nhaân

Maét thanh tuù laïi troøn

Haøng mi daøi gôïn cong

Saéc xanh thoaùng aån hieän

Tôï nhö vaàng baùn nguyeät

Töôùng naøy naøo khaùc laï

Bình ñaúng, maét Thaùnh nhaân”.

Vua truyeàn hoûi Phaïm chí:

“Nhö ngaøi vöøa tuyeân noùi

Thaùi töû töôùng laï thöôøng

Do nhaân duyeân naøo theá

Chaúng hieän ñôøi cöïu vöông

Sao ñôøi ta öùng hôïp?”

Phaïm chí taâu vua roõ:

“Lôøi aáy thaät chaúng neân

Ña vaên vaø trí tueä

Cuøng söï nghieäp, tieáng taêm

Caû boán vieäc nhö theá

Khoâng theå luaän tröôùc sau.

Linh taùnh vaät ôû ñôøi

Moãi moãi theo duyeân khôûi.

Nay, vì vua duï daãn

Neân laéng nghe toû töôøng

Tyø-caàu, Öông-kyø-la

Voán Tieân nhaân doøng toäc

Traûi theá ñaõ laâu xa

Moãi ngöôøi sinh Thaùnh töû

Tyø-leâ-ha-baùt-ñeâ

Hôïp vôùi Du-ca-la

Cuøng taïo Ñeá vöông luaän

Chaúng vì duyeân hoï toäc.

Tieân nhaân Taùt-la-taùt

Sinh thôøi khoâng kinh luaän

Maø sinh Baø-la-ta

Kinh luaän ñeàu thoâng suoát

Hieän taïi sinh tri kieán

Naøo phaûi noái truyeàn toâng.

Phaïm chí Tyø-gia-sa

Taïo luaän kinh voâ soá

Truyeàn haäu hoïc Baït-di

Keát taäp thaønh vaên keä.

AÅn só A-ñeâ-lî

Y phöông luaän, chaúng töôøng

A-ñeâ-lî keá nghieäp

Y thuaät trò traêm caên.

Caâu-thi troïn moät ñôøi

Ngoaïi luaän khoâng thoâng saùng.

Tieáp vua Giaø-ñeà-na

Thoâng giaûi ngoaïi ñaïo phaùp

Cam Giaù doøng vöông toå

Bieån traøn chaúng theå ngaên

Vua Baø-giaø tieáp noái

Sinh döôõng ngaøn vöông toân

Soùng bieån ñeàu cheá ngöï

Chaúng vöôït traøn ñaát saâu.

Xaø-na-caâu Tieân nhaân

Tónh löï chaúng nhôø thaày.

Baäc Toái toân danh vò

Ñeàu töï löïc thaønh danh

Tröôùc thaéng, sau thaát baïi

Hoaëc baïi tröôùc, thaéng sau

Ñeá vöông hay Thaùnh só

Khoâng nöông töïa toå toâng

Do vaäy taïi theá gian

Khoâng luaän ñôøi sau tröôùc.

Ñaïi vöông nay ñöôïc theá

Neân sinh hoan hyû taâm

Nieäm nieäm vì hoan hyû

Vónh vieãn thoaùt nghi taâm”.

Nghe xong lôøi hieàn só

Theâm vui, vöông hieán cuùng:

“Thaùnh töû nay ta sinh

Seõ noái ngoâi Chuyeån luaân

Ta tuoåi cao giaø laõo

Quyeát chaúng ñeå con hieàn

Xuaát gia, tu phaïm haïnh

Rôøi theá, truï sôn laâm”.

Luùc aáy, gaàn laâm vieân

Coù nhaø tu khoå haïnh

Teân goïi A-tö-ñaø

Töôùng thuaät thaät tinh thoâng

Thaúng ñeán cöûa cung vua

Vua ngôõ Phaïm thieân hình

Khoå haïnh vui chaùnh phaùp

Hai töôùng ñeàu hieän baøy

Töôùng ñaày ñuû phaïm haïnh

Thoaùng troâng vua hoan hyû

Lieàn thænh vaøo noäi cung

Kính caån daâng hieán cuùng.

Choán noäi cung vöøa böôùc

Chæ vui ngaém Thaùnh nhaân

Thaùi töû ngöï cung caám

An tònh giöõa phaøm nhaân

Ngöï phaùp toøa tónh nieäm

Tö-ñaø theâm toân kính

Nhö vua An-ñeâ-ñieäp

Toân phuïng Ba-thi-tra.

Tònh Phaïn vöông thöa baïch:

“Traãm nay thaät phuùc baùo

Ñöôïc hieàn giaû khoå coâng

Tìm ñeán ñaây giuùp ñôõ

Thaùi töû öùng ñieàm gì

Cuùi mong treân chæ giaùo”.

Vua thaønh taâm khuyeán thænh

Tieân Tö-ñaø hyû taâm:

“Laønh thay! Vua Thöôøng Thaéng

Ñöùc haïnh ñeàu kieâm öu

Tìm caàu nguoàn thoï laïc

Öa trí tueä, moä phaùp

Nhaân trí thaät thaéng toâng

Khieâm haï kheùo tuøy thuaän

Quaû thaät do haûo nhaân

Nay quaû laønh töï hieän.

Ñaïi vöông nghe ta noùi

Nhaân duyeân, ta ñeán ñaây

Treân ñöôøng ta du hoùa

Boãng nghe tieáng hö khoâng

Baûo: “Vua sinh Thaùi töû

Chaùnh giaùc nhaân seõ thaønh”

Dieän kieán thaân nghieâm töôùng

Ao öôùc ta leân ñöôøng

Chæ mong nhìn Thaùi töû

Kieán laäp chaùnh phaùp traøng

Vöøa nghe Tö-ñaø noùi

Ly traàn, vua ngaïi nghi

Truyeàn ñöa Thaùi töû tôùi

Ñeå Tieân nhaân ngaém ñònh.

Tö-ñaø ngaém Thaùi töû

Töôùng luaân xa döôùi goùt

Chaân tay chæ xoaùy hoa

Giöõa ñoâi maøy mi traéng

AÂm taøng töôùng Phaät gia

Röïc rôõ dung nhan hieän

Xem xong loøng caûm khaùi

Leä chaûy buoàn baû than.

Vua thaáy Tieân saàu muoän

Taâm nieäm chôït run run

Noãi lo vì con treû

Nghi sôï loøng chaúng an

Töø toøa vua baät daäy

Cuùi ñaàu tröôùc Tieân nhaân

Leã xong vua thöa hoûi:

“Con treû sinh laï thöôøng

Dung maïo raát nghieâm chaùnh

Tôï nhö ñaáng Thieân vöông

Baûo: Thaùi töû toái thöôïng

Vì sao laïi khoå saàu?

Neáu laø con thoï yeåu

Traãm haún sinh khoå saàu

Nhö khaùt ñöôïc cam loä

Caàm loøng chòu maát sao

Ñaâu nhö maát taøi baûo

Ñoù laø quoác baát an.

Thaùi töû neáu tröôøng thoï

Keá nghieäp nöôùc nhaø yeân

Traãm baêng haø hoan hiû

An laïc sinh coõi khaùc.

Ví nhö ñoâi long nhaõn

Moät nhaém, moät maét môû

Chaúng theå nhö hoa thu

Coù khoâng nhö huyeãn moâïng.

Taát caû doøng hoaøng toäc

Yeâu Thaùi töû troïn loøng

Neân mau mau baøy toû

Cho ta vôi töôûng saàu”.

Tö-ñaø tieân hieåu roõ

Loøng vua ñaày öu tö

Caát lôøi hieàn giaû thöa:

“Ñaïi vöông chôù lo sôï

Vieäc tröôùc toâi ñaõ baøy

Caån troïng ñöøng sinh nghi

Tröôùc sau ñeàu moät lyù

Chôù neân khôûi yù laï.

Toâi tuoåi giaø xeá boùng

Tuûi phaän mình laõo suy

Nay gaàn khi khuaát nuùi

Thaùi töû nay ñaûn sinh

Hieän theá ñôøi sau choùt

Baäc aáy thaät khoù gaëp

Seõ xa lìa vöông vò

Naêm duïc chaúng ñoaùi suy

Tinh caàn tu khoå haïnh

Giaùc ngoä, thoâng chaân lyù

Vì chuùng sinh theá gian

Dieät tröø maøn si aùm

Ñuoác saùng maõi traàn ñôøi

Trí tueä nhö nhaät nguyeät

Chuùng sinh ñang khoå beänh

Nhö boït noåi bieån khôi

Giaø suy laø côn soùng

Cheát tôï bieån soùng coàn

Thuyeàn trí tueä nheï löôùt

Vôùt ngöôøi khoûi beán meâ

Nöông theo doøng nöôùc tueä

Tònh giôùi laø bôø ñeâ

Thanh löông ao Tam-muoäi

Chaùnh ñònh nhö chim baèng

Roäng, saâu thaät vi dieäu

Doøng chaùnh phaùp traøn daâng

Quaàn sinh ñang khaùt aùi

Uoáng vaøo nheï hoài sinh.

Chìm ngaäp trong naêm duïc

Chuùng sinh bò böùc baùch

Choán sinh töû meânh moâng

Ñöôøng veà khoâng thoâng toû

Boà-taùt hieän traàn theá

Vì môû ñöôøng giaûi thoaùt

Theá gian traøn löûa duïc

Ngaùt trôøi theâm chaùy ñoû

Ñaïi bi, maây truøm khaép

Möa phaùp tuoân taét nhanh.

Cöûa si meâ naëng kheùp

AÛi tham duïc kín ngaên

Chuùng sinh ñôøi tuø nguïc

Giaûi thoaùt ñang ngöôõng troâng

Keïp kim cang trí tueä

Duøi phaù voøng aùi aân

Löôùi voâ minh töï troùi

Laïc loõng nôi khoå cuøng

Nay phaùp vöông xuaát theá

Giaûi trieàn phöôïc chuùng sinh.

Cuùi xin ñöøng lo sôï

Vì Thaùi töû saàu öu

Neân xoùt thöông quaàn chuùng

Nghòch chaùnh phaùp, theo duïc.

Toâi giaø aét seõ cheát

Phaûi lìa xa Thaùnh nhaân

Daãu toâi ñöôïc thieàn ñònh

Nhöng chaúng ñöôïc lôïi phaàn

Cuøng Boà-taùt thaân gaàn

Troïn khoâng nghe chaùnh phaùp

Voùc hình khi tan hoaïi

Thaùc sinh Baùt naïn Thieân”.

Vua cuøng caùc haøng toäc

Nghe hieàn só toû thoâng

Bieát mình töï lo laéng

Öu saàu tan bieán nhanh

Nghó: “Thaùi töû ñaûn sinh

Loøng ta thaät an oån

Nhöng lìa theá xuaát gia

Tu taäp tìm ñaïo Thaùnh

Ngoâi vöông vò vaéng khoâng

Bôûi theá vui chöa troïn”.

A-tu-ñaø hieàn só

Nhìn vua thaønh thaät phaân:

“Seõ nhö theá, Thaùi töû

Xuaát traàn ñaéc ñaïo chaân”.

Hieàn só nheï khuyeân baûo

Vua vaø caû hoaøng thaân

Roài vaän söùc thaàn bieán

Löôùt gioù rôøi vöông cung.

Baáy giôø vua Baïch Tònh

Nhìn con töôùng laï thöôøng

Laïi nghe A-tö daïy

Quyeát ñònh, chaúng coøn nghi

Ñoái vôùi con kính troïng

Thöôøng giöõ nhö baûo chaâu

Kyø ñaëc treân coõi theá

Lieàn thaû moïi toäi nhaân

Phaùp leã cho Thaùi töû

Tuøy tuïc vöông giöõ, boû

Theo luaän kinh ban boá

Daân chuùng ñeàu thuaän quy.

Sau möôøi ngaøy con sinh

Vua an taâm ñònh trí

Laäp ñaøn leã Thieân thaàn

Roäng thí baäc Ñaïo nhaân

Baø-la-moân, Sa-moân

Nguyeän caàu con phöôùc baùo

Thaân toäc laãn quaàn thaàn

Vaø baàn daân khaép nöôùc

Theå nöõ toaøn phoá thò

Ngöïa, traâu, voi, tieàn cuûa

Moãi ngöôøi ñeàu höôûng aân

Taát caû ñeàu nhaän thí.

Giôø laønh thaät an oån

Röôùc Thaùi töû veà cung

Gia ñình doøng noäi, ngoaïi

Kieäu trang nghieâm baûy baùu

Laáp laùnh muoân saéc maøu

Choùi chang thaät saùng röïc.

Hoaøng maãu naâng Thaùi töû

Nhieãu quanh leã Thieân thaàn

Roài nheï nhaøng leân kieäu

Theå nöõ cuøng tuøy haønh

Quoác vöông vaø thaàn daân

Ñeàu theo sau kieäu baùu

Thaät nhö trôøi Ñeá Thích

Ñöôïc Thieân chuùng vaây quanh

Nhö Ma-heâ-thuû-la

Boãng sinh con saùu maët

Saép ñaày ñuû traân leã

Caàu phöôùc neân hieán daâng

Nay Thaùi töû ñaûn sinh

Cuõng theá, vua thieát leã.

Tyø-sa-moân Thieân vöông

Sinh Na-la-cöu-baø

Taát caû chuùng Thieân giôùi

Ñeàu khôûi ñaïi hoan hyû

Thaùi töû nay giaùng sinh

Nöôùc Ca-tyø naùo nhieät

Nhaân daân töø khaép choán

Cuõng vaäy ñeàu hyû hoan.

← Văn bản trướcT013 BD IV 191-Q9-Chúng Hứa Ma ĐếVăn bản tiếp →T014 BD V 192-Q1-P3 Chán Đời Khổ Hoạn-Phật Sở Hành T
☰ Mục lục Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo)
⬇ Tải .txt⬇ Tải PDF