📜 Giảng Sư
Kho kinh › Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo)

T014 BD V 192-Q2-P9 Tìm Kiếm Thái Tử-Phật Sở Hành Tán

Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo) · 11,623 ký tự · ~11 phút đọc
🏠 📜

Phaåm 9: TÌM KIEÁM THAÙI TÖÛ

Vua vì noãi ñau buoàn

Caáp sai hai vò quan

Ra roi ñaùnh ngöïa gioûi

Phi nhanh nhö nöôùc cuoän

Thaân nhoïc khoâng töø nan

Thaúng ñeán röøng khoå haïnh

Boû naêm duïc theá tuïc

Kheùo nhieáp giöõ caùc caên

Vaøo am thanh Phaïm chí

Kính leã caùc tieân kia.

Caùc tieân môøi an toïa

Noùi phaùp an uûi hoï.

Lieàn thöa vò tieân raèng:

“Toâi coù vieäc muoán hoûi

Vua Tònh Phaïn tieáng taêm

Doøng Cam Giaù raïng danh

Chuùng toâi laø beà toâi

Trong giaùo ñieån caùc vò

Vua nhö trôøi Ñeá Thích

Con nhö Xaø-dieân-ña

Vì thoaùt giaø, beänh, cheát

Xuaát gia ôû ñaây chaêng?

Chuùng toâi ñeán vì Ngaøi

Chæ caùc vò môùi bieát”

Ñaùp raèng: “Coù ngöôøi naøy

Töôùng ñaïi nhaân, tay daøi

Cho raèng phaùp toâi tu

Coøn thuaän theo sinh töû

Ñeán choã A-la-lam

Ñeå tìm giaûi thoaùt hôn.”

Ñaõ ñöôïc ñònh thaät roài

Tuaân leänh vua mau ñeán

Chaúng quaûn noãi nhoïc nhaèn

Tìm ñöôøng maø thaúng tieán

Thaáy Thaùi töû trong röøng

Boû phuïc söùc theá gian

Hình dung vaãn saùng ngôøi

Maët trôøi giöõa maây ñen

Nöôùc toân thaày Thieân thaàn.

Ñaïi thaàn giöõ chaùnh phaùp

Boû leã nghi theá tuïc

Xuoáng xe ñi boä ñeán

Nhö vua Baø-ma-ñieäp

Vò tieân Baø tö-tra

Cuøng nhau vaøo röøng nuùi

Thaáy Thaùi töû La-ma

Theo leã nghi cuûa ñaïo

Cung kính leã, thaêm hoûi

Gioáng nhö Tu-ca-la

Cuøng vôùi Öông-kyø-la

Ñem heát loøng cung kính

Thôø phuïng trôøi Ñeá Thích.

Thaùi töû cuõng kính theo

Quoác sö vaø ñaïi thaàn

Nhö Ñeá Thích an uûi

Tu-ca, Öông-kyø-la,

Lieàn môøi hai vò aáy

Ngoài tröôùc maët Thaùi töû

Nhö Phuù-na-baø-taåu

Hai sao haàu beân traêng.

Quoác sö vaø ñaïi thaàn

Khaûi taâu leân Thaùi töû

Nhö Tyø-lôïi-baø-ñeâ

Noùi vôùi Xaø-dieân-ña:

“Vua cha nhôù Thaùi töû

Nhö gai nhoïn ñaâm tim

Hoân meâ phaùt cuoàng loaïn

Ngaát xæu, mình laám buïi

Ngaøy ñeâm theâm buoàn nhôù

Leä rôi thöôøng nhö möa.

Ban saéc cho chuùng toâi

Cuùi xin laéng nghe cho

Raèng bieát Ngaøi öa phaùp

Quyeát ñònh khoâng nghi ngôø

Chöa phaûi luùc vaøo röøng

Löûa nhôù ñoát taâm vua

Neáu Ngaøi nghó ñeán phaùp

Thì neân thöông xoùt vua.

Mong Ngaøi ñöøng ñi xa

Ñeå an uûi loøng vua

Ñöøng ñeå nöôùc buoàn thöông

Xoùi moøn bôø taâm vua.

Nhö maây, nöôùc, coû, nuùi

Gioù naéng vaø löûa möa

Lo buoàn bò boán hoïa

Thoåi laøm khoâ chaùy taâm

Haõy veà höôûng boång loäc

Thôøi ñeán seõ tu Tieân

Khoâng ñoaùi hoaøi baø con

Cha meï cuõng lìa boû

Ñoù goïi töø bi sao?

Cöùu giuùp taát caû sao?

Phaùp khoâng caàn röøng nuùi

Taïi gia cuõng tu nhaøn

Giaùc ngoä caàn phöông tieän

Cho neân goïi xuaát gia

Caïo toùc maëc y nhuoäm

Töï vaøo trong röøng nuùi

Ñoù chính laø sôï haõi

Ñaâu ñaùng goïi tu Tieân.

Mong oâm Ngaøi moät laàn

Duøng nöôùc röôùi leân ñaàu

Ñoäi muõ trôøi cho Ngaøi

Ñaët Ngaøi döôùi loïng baùu

Ñöôïc moät laàn nhìn Ngaøi

Sau ñoù vua xuaát gia.

Tieân vöông Ñaàu-löu-ma

A-naâu-xaø-a-sa

Baït-xaø-la-baø-höu

Tyø-baït-la-an-ñeà

Tyø-ñeà-ha-xaø-na

Na-la-thaáp-ba-la

Caùc vò vua nhö theá

Thaûy ñeàu ñoäi muõ trôøi

Trang söùc baèng anh laïc

Tay chaân ñeo chaâu baùu

Chuùng theå nöõ vui chôi

Khoâng traùi nhaân giaûi thoaùt.

Giôø Ngaøi haõy veà nhaø

Tu taäp hai vieäc naøy

Taâm tu phaùp taêng thöôïng

Trôû thaønh ñaáng Taêng thöôïng

Rôi leä khuyeân baûo Ngaøi

Leänh tuyeân lôøi nhö theá.

Ñaõ coù saéc chæ naøy

Ngaøi neân tuaân leänh veà

Vua cha chæ vì Ngaøi

Chìm trong bieån buoàn khoå

Khoâng ai cöùu, nöông ai

Khoâng nhôø ñaâu khai môû

Ngaøi chính laø thuyeàn tröôûng

Ñöa vua ñeán choã an.

Thaùi töû Tyø-sum-ma

Nhò-la-di-baït-ñeà

Nghe cha daïy kính vaâng

Nay Ngaøi cuõng neân bieát

AÂn meï hieàn nuoâi naáng

Suoát ñôøi baùo khoâng cuøng

Nhö boø meï maát con

Vì buoàn queân aên nguû

Giôø Ngaøi neân mau veà

Ñeå cöùu soáng maïng vua.

Chim xa ñaøn buoàn nhôù

Voi maïnh moät mình khoå

Ngöôøi nöông töïa maát boùng

Thöôøng mong ñöôïc cöùu giuùp.

Moät ñöùa con coâ ñoäc

Gaëp khoå bieát nhôø ai

Khoûi khoå ñôn ñoäc kia

Nhö ngöôøi cöùu nguyeät thöïc.

Trai gaùi trong caû nöôùc

Chia ly khoå voâ cuøng

Khoùi thôû than xoâng trôøi

Xoâng laøm môø maét tueä

Chæ caàu thaáy nöôùc Ngaøi

Taét löûa maét môø saùng.”

Boà-taùt nghe vua cha

Thieát tha daïy baûo vaäy

Lieàn ngoài thaúng suy nghó

Maø ñaùp thuaän theo raèng:

“Ta cuõng bieát vua cha

Taâm töø nieäm quaù daøy.

Sôï sinh, giaø, beänh, cheát

Neân traùi aân khoù vôùi

Ai khoâng troïng meï cha

Nhöng roài cuõng chia ly

Duø cho giöõ töôùng sinh

Nhöng cheát ñeán khoù giöõ.

Cho neân bieát raèng troïng

Cuõng töø bieät xuaát gia

Nghe vua cha lo buoàn

Theâm luyeán tieác taâm Ta

Chæ nhö moäng taïm hoäi

Thoaét caùi, ñaõ voâ thöôøng.

Vua cha neân bieát roõ

Taùnh chuùng sinh baát ñoàng

Ñieàu sinh ra buoàn khoå

Chaúng phaûi chæ cha con

Cho neân khoå sinh ly

Ñeàu töø nghi hoaëc sinh.

Nhö ngöôøi ñi treân ñöôøng

Giöõa ñöôøng taïm gaëp nhau

Giaây laùt ñaõ chia tay

Traùi lyù voán töï nhieân

Hoäi hoïp taïm thaønh thaân

Tuøy duyeân lyù töï phaân

Hieåu roõ thaân giaû hôïp

Khoâng neân sinh ñau buoàn.

Ñôøi naøy traùi tình thaân

Ñôøi khaùc laø thaân tình.

Taïm thaân laïi chia lìa

Nôi nôi ñeàu laø thaân

Thöôøng hôïp laïi thöôøng tan

Tan tan ñaâu ñaùng buoàn

Trong thai daàn bieán ñoåi

Laêng xaêng töû laïi sinh

Luùc naøo cuõng coù töû

Nuùi röøng ñaâu khoâng coù

Thöôøng luoân huôûng naêm duïc

Caàu taøi thì cuõng theá.

Taát caû thôøi coù töû

Ngoaøi phaùp töû khoâng thôøi

Muoán cho ta laøm vua

Phaùp töø aùi khoù troùi

Nhö beänh uoáng chaúng thuoác

Cho neân ta khoâng kham.

Choã vò cao ngu si

Maëc tình theo thöông gheùt

Suoát ñôøi thöôøng sôï haõi

Suy nghó thaân taâm meät

Theo taâm chuùng traùi phaùp

Vieäc ngöôøi trí khoâng laøm.

Cung ñieän baèng baûy baùu

Trong ñoù löûa chaùy höøng

Beáp trôøi, côm traêm vò

Trong ñoù coù chaát ñoäc

Ao sen nöôùc trong maùt

Trong ñoù nhieàu raén ñoäc

Ngoâi cao: Nhaø tai hoïa

Nôi ngöôøi trí khoâng ôû.

Xöa caùc vua cao quyù

Thaáy laøm vua nhieàu hoïa

Chuùng sinh theâm khoå sôû

Chaùn ngaùn neân xuaát gia

Neân bieát vua coøn khoå

Chaúng baèng haønh phaùp an

Thaø ôû trong röøng nuùi

AÊn coû nhö caàm thuù

Khoâng kham ôû trong cung

Soáng chung hang raén ñen

Boû ngoâi vò naêm duïc

Chòu khoå soáng nuùi röøng

Ñoù chính laø thuaän theo

Öa phaùp, daàn theâm saùng.

Giôø boû röøng thanh vaéng

Veà nhaø höôûng naêm duïc

Ngaøy ñeâm phaùp khoå taêng

Ñoù laø vieäc khoâng neân.

Baäc tröôïng phu voïng toäc

Vì öa phaùp xuaát gia

Boû haún duø voïng toäc

Laäp chí Ñaïi tröôïng phu

Caét toùc, maët phaùp phuïc

Öa phaùp, soáng nuùi röøng

Giôø laïi boû phaùp phuïc

Trong taâm raát hoå theïn

Vua trôøi coøn khoâng ñoaùi

Huoáng nhaø ñeïp theá gian

Ñaõ nhoå tham, saân, si

Maø aên trôû laïi sao?

Neáu ngöôøi aên trôû laïi

Khoå aáy ñaâu theå kham

Nhö nhaø ngöôøi bò chaùy

Phaûi tìm caùch chaïy ra

Khoaûnh khaéc laïi trôû vaøo

Ngöôøi aáy thoâng minh sao?

Thaáy khoå sinh, giaø, cheát

Chaùn khoå maø xuaát gia

Baây giôø trôû laïi tuïc

Ngöôøi aáy thaät ngu si.

Trong cung tu giaûi thoaùt.

Thì khoâng coù vieäc aáy

Vaéng laëng sinh giaûi thoaùt

Laøm vua nhö bò phaït

Vaéng laëng boû uy vua

Laøm vua traùi giaûi thoaùt

Ñoäng, tónh nhö nöôùc, löûa

Hai thöù ñaâu ôû chung

Quyeát ñònh tu giaûi thoaùt

Cuõng khoâng ngoài ngoâi vua.

Neáu noùi ngoài ngoâi vua

Maø tu giaûi thoaùt ñöôïc

Vieäc aáy quyeát khoâng theå

Quyeát giaûi thoaùt cuõng theá

Ñaõ khoâng taâm quyeát ñònh

Hoaëc ra laïi trôû vaøo

Giôø ta ñaõ quyeát ñònh

Caét moài caâu thaân thuoäc

Theo ñöôøng chính xuaát gia

Vì sao laïi quay veà?”

Taâm ñaïi thaàn töï nghó

Thaùi töû chí tröôïng phu

Bieát saâu neân thuaän theo

Lôøi noùi coù nhaân duyeân

Beøn taâu Thaùi töû raèng:

“Nhö lôøi Thaùi töû daïy

Caùch caàu phaùp neân theá

Nhöng giôø chöa phaûi luùc

Vua cha tuoåi ñaõ cao

Nhôù con theâm buoàn khoå

Tuy noùi öa giaûi thoaùt

Nhöng laïi khoâng ñuùng phaùp

Tuy xuaát nhöng khoâng tueä

Khoâng nghó lyù saâu xa

Khoâng thaáy nhaân caàu quaû

Luoáng boû hieän phaùp vui.

Ngöôøi noùi coù ñôøi sau

Ngöôøi thì noùi khoâng coù

Coù, khoâng chöa quyeát ñònh

Sao boû vui hieän ñôøi?

Neáu noùi coù ñôøi sau

Thì neân caàn chöùng ñaéc

Neáu noùi khoâng ñôøi sau

Thì khoâng laø giaûi thoaùt

Neáu noùi coù ñôøi sau

Khoâng noùi nhaân giaûi thoaùt

Nhö ñaát chaéc, löûa aám

Nöôùc aåm, gioù xao ñoäng

Ñôøi sau cuõng nhö theá

Ñoù laø taùnh töï nhieân.

Ngöôøi noùi tònh, baát tònh

Ñeàu töø töï taùnh khôûi

Noùi haõy tìm caùch ñoåi

Ñoù laø lôøi ngu si.

Caûnh giôùi caùc caên haønh

Töï taùnh ñeàu quyeát ñònh

Nhôù thöông vaø khoâng nhôù

Töï taùnh ñònh cuõng vaäy.

Khoå giaø, beänh, cheát thaûy

Ai maø sai khieán ñöôïc

Cho nöôùc daëp taét löûa

Löûa laøm nöôùc soâi traøo

Töï taùnh caên, töôùng hoaïi

Taùnh hoøa thaønh chuùng sinh.

Nhö ngöôøi ôû trong thai

Coù caùc phaàn chaân tay

Thaàn thöùc töï nhieân thaønh

Ai coù khaû naêng laøm?

Gai goùc ai laøm nhoïn

Ñoù laø taùnh töï nhieân

Vaø caùc loaïi caàm thuù

Khoâng ai muoán nhö theá.

Coù nhöõng ngöôøi sinh Thieân

Do trôøi Töï taïi laøm

Vaø ñaáng taïo hoùa khaùc

Khoâng heà coù töï löïc.

Neáu coù choã sinh ra

Choã naøy cuõng phaûi dieät

Caàn gì töï tìm caùch

Mong caàu söï giaûi thoaùt.

Ngöôøi noùi do ngaõ sinh

Roài cuõng do ngaõ dieät

Ngöôøi noùi khoâng ai sinh

Roài do phöông tieän dieät

Nhö ngöôøi sinh nuoâi con

Khoâng phuï aân toå toâng

Hoïc saùch cuûa vò Tieân

Cuùng teá mieáu thôø trôøi

Ba ñieàu naøy khoâng phuï

Thì goïi laø giaûi thoaùt.

Töø xöa nay truyeàn laïi

Ba caâu giaûi thoaùt naøy

Neáu duøng phöông tieän khaùc

Luoáng nhoïc maø khoâng thaät.

Ngaøi muoán caàu giaûi thoaùt

Chæ tu phöông tieän treân

Vua cha heát ñau buoàn

Ñaïo giaûi thoaùt mau ñöôïc.

Boû nhaø vaøo nuùi röøng

Trôû veà cuõng khoâng loãi

Xöa vua Am-baø-leâ

ÔÛ laâu röøng khoå haïnh

Boû ñoà chuùng quyeán thuoäc

Veà nhaø leân ngoâi vua.

Coù Thaùi töû La-ma

Boû nöôùc vaøo nuùi röøng

Nghe phong tuïc nöôùc thieáu

Beøn trôû veà giaùo hoùa.

Vua nöôùc Sa-laâu-baø

Teân laø Ñaàu-laâu-ma

Cha con vaøo nuùi röøng

Roát cuoäc ñeàu trôû veà.

Baø-tö-truù-maâu-ni

Vaø vua An-ñeâ-ñieäp

Tu phaïm haïnh nuùi röøng

Ít laâu cuõng trôû veà.

Nhöõng baäc taøi gioûi aáy

Ñöôïc vang danh chaùnh phaùp

Veà leân ngoâi trò nöôùc

Nhö ñeøn soi theá gian

Cho neân boû nuùi röøng

Phaùp trò daân, khoâng loãi.”

Thaùi töû nghe ñaïi thaàn

Lôøi dòu, noùi vieäc lôïi

Beøn duøng lyù khoâng loaïn

Voâ ngaïi vaø thöù lôùp

Vöõng chí, noùi an oån

Maø ñaùp lôøi ñaïi thaàn:

“Do döï coù, khoâng thaûy

Hai taâm nghi hoaëc taêng

Maø noùi lôøi coù, khoâng

Ta khoâng quyeát ñònh laáy.

Tònh trí, tu khoå haïnh

Quyeát ñònh ta töï bieát

Luaän do döï theá gian

Xoay vaàn truyeàn nhau tu

Nghóa chaân thaät coù, khoâng

Ñieàu naøy ta chaúng an.

Ngöôøi saùng phaân chaân nguïy

Tín khoâng do ngöôøi sinh

Nhö ngöôøi muø baåm sinh

Ñöôïc ngöôøi muø daãn ñöôøng

ÔÛ trong ñeâm trôøi toái

Thì bieát ñi ñöôøng naøo!

Ñoái phaùp tònh, baát tònh

Ngöôøi ñôøi sinh thaéc maéc

Neáu khoâng thaáy chaân thaät

Neân haønh ñaïo chaân thaät

Thaø thöïc haønh phaùp tònh

Khoâng thích haønh baát tònh.

Xeùt thuyeát töông thöøa kia

Khoâng moät töôùng quyeát ñònh

Lôøi thaät taâm laéng thoï

Lìa haún caùc loãi laàm

Noùi quaù thaønh hö nguïy

Lôøi ngöôøi trí khoâng noùi.

Nhö noùi chuyeän La-ma

Boû nhaø tu phaïm haïnh

Cuoái cuøng cuõng trôû veà

Thoï höôûng naêm thöù duïc

Ñoù laø haønh vi xaáu

Vieäc ngöôøi trí khoâng theo.

Nay ta seõ vì oâng

Noùi löôïc yeáu nghóa aáy

Trôøi, traêng rôi xuoáng ñaát

Tu-di, nuùi Tuyeát chuyeån

Thaân ta khoâng heà ñoåi

Rôi vaøo choã khoâng ñuùng.

Thaø nhaûy vaøo löûa höøng

Khoâng theo nghóa khoâng troïn

Trôû veà nhaø cuûa mình

Lao vaøo löûa naêm duïc.”

Baøy toû yeáu theä xong

Ngaøi ñöùng daäy, giaõ töø.

Lôøi Thaùi töû saùng suûa

Nhö aùnh saùng maët trôøi

Quoác sö vaø ñaïi thaàn

Luaän baøn khoâng hôn ñöôïc

Baûo nhau: ñaõ heát caùch

Chæ coøn töø giaõ veà

Raát kính khen Thaùi töû

Khoâng daùm baét Ngaøi veà

Vì kính vaâng leänh vua

Neân khoâng daùm veà voäi,

Giöõa ñöôøng chôït boài hoài

Ñi xa, ngoaùi ñaàu laïi

Löïa choïn ngöôøi thoâng minh

Xeùt kyõ ngöôøi cô ngoä

AÂm thaàm haàu Thaùi töû Roài sau môùi ra veà.

← Văn bản trướcT014 BD V 192-Q2-P8 Toàn Cung Sầu Thương-Phật Sở HànVăn bản tiếp →T014 BD V 192-Q3-P11 Thái Tử Đáp Lời Vua Bình Sa-Phậ
☰ Mục lục Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo)
⬇ Tải .txt⬇ Tải PDF