Phaåm 11: THAÙI TÖÛ ÑAÙP LÔØI VUA BÌNH-SA
Vua Bình-sa thuaän theo
An uûi môøi thænh roài
Thaùi töû kính ñaùp taï
Caûm saâu lôøi vua noùi
Kheùo hôïp phaùp theá gian
Lôøi noùi khoâng traùi lyù:
“Doøng voïng toäc Ha-leâ
Laø tri thöùc moïi ngöôøi
Nghóa mang, taâm vöôùng baän
Phaùp neân noùi nhö theá.
Caùc phaøm phu theá gian
Khoâng theå haønh nhaân nghóa
Ñöùc moûng nöông tình gaàn
Ñaâu ñöôïc goïi vieäc toát.
Noi theo doøng cao quyù
Suøng leã tu kính nhöôøng
Ñoái vôùi söï khoå naïn
Cöùu giuùp khoâng lìa boû
Cho neân laø töôùng chaân
Thieän tri thöùc theá gian
Baïn laønh cöùu giuùp taøi
Neân goïi kho vöõng chaéc
Giöõ gìn tieác lôïi mình
Ñoù seõ mau queân maát.
Baùu voâ thöôïng cuûa nöôùc
Boá thí laøm vieäc phöôùc
Vaø thí thieän tri thöùc
Tuy taùn sau khoâng hoái
Ñaõ bieát Ngaøi tình saâu
Khoâng noùi lôøi traùi ngöôïc
Nhöõng ñieàu ngaøy nay thaáy
Taâm thaønh noùi nhau bieát.
Sôï sinh, giaø, beänh, cheát
Muoán tìm chaân giaûi thoaùt
Boû cha, lìa aùi aân
Haù veà höôûng naêm duïc
Khoâng sôï raén cöïc ñoäc
Giaù reùt vôùi löûa hoàng
Chæ sôï caûnh naêm duïc
Troâi laên nhoïc taâm toâi.
Giaëc voâ thöôøng naêm duïc
Cöôùp baùu laønh cuûa ngöôøi
Luoáng doái traù chaúng thaät
Gioáng nhö ngöôøi huyeãn hoùa
Thoaùng troâng khieán ngöôøi meâ
Huoáng thöôøng soáng gaàn guõi.
Naêm duïc laø ngaïi lôùn
Ngaên che phaùp vaéng laëng
Vui trôøi coøn khoâng theå
Huoáng duïc ôû nhaân gian.
Naêm duïc sinh theøm khaùt
Roát cuoäc khoâng ñaày ñu.û
Nhö gioù maïnh löûa höøng
Neùm cuûi vaøo khoâng ñuû
Caùc phi nghóa theá gian
Khoâng gì hôn naêm duïc
Chuùng sinh vì ngu tham
Öa thích neân khoâng giaùc
Ngöôøi trí sôï naêm duïc
Khoâng rôi vaøo phi nghóa
Vua thoáng laõnh boán bieån
Vaãn mong caàu beân ngoaøi.
AÙi duïc nhö bieån caû
Khoâng bao giôø döøng ñuû
Vua Chuyeån luaân Man-ñaø
Khaép trôøi möa vaøng roøng
Vua trò boán thieân haï
Laïi mong sinh Ñao-lôïi
Ñeá Thích chia nöûa toøa
Vì tham muoán phaûi cheát.
Noâng-sa tu khoå haïnh
Laøm vua trôøi baêm ba
Buoâng duïc taâm cao maïn
Vò tieân keùo xe boä
Do vieäc buoâng lung naøy
Neân ñoïa laøm maõng xaø.
Vua Chuyeån luaân Yeân-la
Daïo chôi trôøi Ñao-lôïi
Laáy Thieân nöõ laøm vôï
Ñaùnh thueá vaøng vò tieân
Tieân töùc giaän ñoïc chuù
Nöôùc dieät, vua qua ñôøi.
Trôøi Ñeá Thích Ba-la
Trôøi Ñeá Thích Noâng-sa
Noâng-sa thuoäc Ñeá Thích
Vua trôøi ñaâu coù thöôøng
Coõi nöôùc chaúng beàn chaéc
Chæ ngöôøi söùc maïnh ôû
Thöôøng maëc lôùp aùo coû
AÊn traùi, uoáng nöôùc suoái
Toùc daøi xoõa taän ñaát
Vaéng laëng khoâng mong caàu
Tu khoå haïnh nhö theá
Roài cuõng bò duïc haïi.
Neân bieát caûnh naêm duïc
Laø keû thuø ngöôøi tu
Vua Thieân Tyù Ñaïi Löïc
Maïnh meõ khoù ai ñòch
Bò tieân La-ma gieát
Cuõng bôûi do tham duïc.
Huoáng Ta doøng Saùt-lôïi
Khoâng bò duïc keùo loâi
Nhoû neám caûnh giôùi duïc
Nhoû döùt, lôùn caøng theâm
Ngöôøi trí raát chaùn gheùt
Duïc ñoäc ai uoáng aên
Caàu lôïi baèng moïi caùch
Ñeàu do tham sai khieán.
Neáu ngöôøi khoâng tham duïc
Sieâng naêng thì khoâng sinh
Ngöôøi trí thaáy loãi khoå
Döùt boû caùc tham duïc.
Theá gian cho laø thieän
Töùc ñeàu laø phaùp aùc
Chuùng sinh vì ham vui
Sinh ra caùc buoâng lung
Buoâng lung trôû haïi mình
Cheát seõ ñoïa ñöôøng aùc,
Sieâng tìm caùch ñaït ñöôïc
Phaûi tìm caùch giöõ gìn
Khoâng sieâng töï ñaùnh maát
Khoâng caùch naøo giöõ ñöôïc.
Gioáng nhö vaät giaû möôïn
Ngöôøi trí khoâng tham ñaém
Sieâng naêng tìm naêm duïc
Ñöôïc thì theâm yeâu ñaém
Khi voâ thöôøng ly taùn
Laïi caøng theâm khoå naõo
Caàm ñuoác töï chaùy tay
Ngöôøi trí khoâng yeâu ñaém.
Ngöôøi ngu si thaép heøn
Löûa seûn tham ñoát thaân
Suoát ñôøi maõi chòu khoå
Khoâng heà ñöôïc an vui.
Tham giaän nhö raén ñoäc
Ngöôøi trí khoâng daùm gaàn
Khoå nhoïc gaëm xöông khoâ
Khoâng muøi vò, khoâng no
Luoáng töï moûi raêng mieäng
Ngöôøi trí khoâng daùm neám.
Vua giaëc, löûa nöôùc phaân
Cuûa chung, con aùc thaûy
Cuõng nhö cuïc thòt thoái
Caû baày chim tranh giaønh
Tham taøi cuõng nhö vaäy
Ngöôøi trí khoâng öa thích.
Choã taøi saûn nhoùm hoïp
Thöôøng sinh khôûi thuø oaùn
Ngaøy ñeâm töï giöõ gìn
Nhö ngöôøi sôï oaùn naëng
Neâu gieát chôï ñoâng haï
Bò loøng ngöôøi oaùn gheùt
Neâu tham, saân, si cao
Ngöôøi trí thöôøng xa lìa.
Vaøo röøng nuùi, soâng bieån
Thaát baïi nhieàu, ít an
Nhö haùi quaû caây cao
Do tham thöôøng teù cheát
Caûnh tham duïc cuõng theá
Tuy thaáy nhöng khoù laáy
Tìm moïi caùch caàu taøi
Khoù gom maø deã tan
Nhö caùi ñöôïc trong moäng
Ngöôøi trí ñaâu giöõ gìn.
Nhö hoá löûa nguïy trang
Ai ñaïp thì cheát chaùy
Löûa tham duïc cuõng theá
Ngöôøi trí khoâng ñaïp leân.
Nhö Cöu-la boä kia
Baät-saét-phuù-nan-ñaø
Di-hy-lôïi-ñaøn-traø
Nhö con dao haøng thòt
Hình aùi duïc cuõng theá
Ngöôøi trí khoâng daùm laøm
Gieo mình vaøo nöôùc, löûa
Hoaëc nhaûy xuoáng söôøn nuùi
Caàu ñöôïc sinh coõi trôøi
Luoáng khoå, chaúng ñöôïc lôïi.
Toân Ñaøo, Baùt Toân Ñaøo
Anh em A-tu-luaân
Ñeàu coù taâm thöông nhau
Vì duïc, taøn haïi nhau
Thaân cheát, tieáng taêm maát
Ñeàu laø do tham duïc.
Tham aùi laøm ngöôøi heøn
Roi gaäy ñaùnh ñaäp khoå
AÙi duïc hy voïng heøn
Ñeâm daøi thaân taâm nhoïc
Nai vì tham tieáng cheát
Chim tham saéc maïng vong
Caù tham moài boû xaùc
Ñeàu bò duïc laøm khoå.
Quaùn saùt vaät nuoâi soáng
Chaúng phaûi phaùp töï taïi
AÊn ñeå chöõa beänh ñoùi
Uoáng nöôùc ñeå heát khaùt
Y phuïc ñeå ngaên laïnh
Naèm ñeå trò nguû nghæ
Ñi meät neân ngoài xe
Ñöùng moûi chaân tìm gheá
Taém goäi ñeå tröø dô
Ñeàu laø döùt boû khoå.
Vì theá phaûi neân bieát
Naêm duïc chaúng töï taïi
Nhö ngöôøi bò soát cao
Tìm nöôùc maùt ñeå trò
Tham caàu döùt khoå hoaïn
Ngöôøi ngu cho töï taïi
Nhöng vaät nuoâi soáng kia
Cuõng chaúng phaûi döùt khoå
Laïi laøm phaùp khoå taêng
Neân chaúng phaûi töï taïi.
AÙo aám chaúng thöôøng vui
Heát laïnh cuõng sinh khoå
AÙnh traêng muøa haï maùt
Muøa ñoâng theâm khoå haïnh.
Ñeán taùm phaùp theá gian
Ñeàu chaúng töôùng quyeát ñònh
Töôùng khoå vui baát ñònh
Tôù vaø vua ñaâu phaân.
Vua ra leänh, chuùng vaâng
Vì vua laø treân heát
Ra leänh chính laø khoå
Coøn mang nhieäm vuï naëng
Ñeàu caân nhaéc naëng nheï
Caùc khoå nhoùm vaøo thaân
Laøm vua nhieàu keû gheùt
Duø thaân cuõng thaønh ñoïa
Khoâng thaân ôû moät mình
Nhö theá coù gì vui?
Vua trò boán thieân haï
Nhöng duøng khoâng quaù moät
Tìm caàu caû muoân vieäc
Luoáng khoå, ích gì thaân?
Chöa khoå, döùt tham caàu
Döùt vieäc laø an vui
Laøm vua vui naêm duïc
Khoâng laøm, vui vaéng laëng
An vui ñaõ bình ñaúng
Thì laøm vua maø chi?
Ngaøi chôù tìm moïi caùch
Daãn toâi vaøo naêm duïc
Ñieàu maø toâi mong muoán
Laø con ñöôøng thoaùng maùt.
Ngaøi muoán lôïi ích toâi
Xin giuùp ñieàu toâi caàu
Toâi khoâng sôï keû thuø
Khoâng caàu sinh coõi trôøi
Taâm khoâng nghó danh lôïi
Neân côûi boû muõ trôøi
Vì theá traùi yù ngaøi
Khoâng tuaân theo yù chæ.
Nhö thoaùt mieäng raén ñoäc
Ñaâu trôû laïi naém giöõ
Caàm ñuoác töï chaùy tay
Vì sao khoâng boû ngay?
Ngöôøi coù maét muoán muø
Ñaõ môû laïi muoán buoäc
Ngöôøi giaøu laïi muoán ngheøo
Ngöôøi trí muoán ngu si
Ñôøi coù ngöôøi nhö theá
Thì toâi neân laøm vua.
Muoán vöôït sinh, giaø, cheát
Tieát cheá, haønh khaát thöïc
Ít muoán, giöõ vaéng laëng
Ñôøi sau khoûi ñöôøng aùc
Neân hai ñôøi an vui.
Nay Ngaøi ñöøng thöông toâi
Neân thöông ngöôøi laøm vua
Taâm aáy thöôøng khao khaùt
Ñôøi nay khoâng ñöôïc an
Ñôøi sau chòu khoå baùo.
Ngaøi duøng doøng hoï quyù
Leã nghóa ñaïi tröôïng phu
Ñoái ñaõi toâi troïng haäu
Vui ñoàng vui theá gian
Toâi cuõng neân baùo aân
Khuyeân ngaøi lôïi nhö toâi.
Neáu tu ba phaåm vui
Ñoù goïi Ñaïi tröôïng phu.
Ñaây cuõng laø phi nghóa
Thöôøng caàu khoâng bieát ñuû
Neáu khoâng sinh, giaø, cheát
Môùi goïi Ñaïi tröôïng phu
Ngaøi noùi treû lao chao
Giaø môùi neân neân xuaát gia
Toâi thaáy ngöôøi tuoåi giaø
Söùc yeáu khoâng kham noåi
Khoâng baèng luùc coøn treû
Chí vöõng taâm quyeát ñònh
Thaàn cheát caàm kieám theo
Thöôøng rình dòp gieát haïi
Ñaâu chôø ñeán luùc giaø
Toaïi chí ñi xuaát gia.
Voâ thöôøng laø thôï saên
Giaø: cung, beänh: teân beùn
Trong caùnh ñoàng sinh töû
Thöôøng rình nai: chuùng sinh
Ñöôïc dòp lieàn gieát haïi
Ai cho soáng suoát ñôøi.
Vieäc laøm cuûa con ngöôøi
Vieäc sinh hoaëc vieäc dieät
Nhoû, lôùn vaø trung nieân
Ñeàu neân sieâng tìm caùch.
Cuùng teá tu ñaïi hoäi
Ñoù ñeàu laø ngu si
Phaûi neân chuoäng chaùnh phaùp
Laïi gieát ñeå teá trôøi
Gieát chuùng sinh caàu phöôùc
Laø ngöôøi khoâng taâm Töø
Haïi sinh, quaû höõu thöôøng
Vaãn coøn khoâng neân gieát
Huoáng laø caàu voâ thöôøng
Gieát chuùng sinh cuùng teá
Neáu ngöôøi khoâng giôùi, vaên,
Tueä, tu thieàn vaéng laëng
Khoâng neân theo theá gian
Cuùng teá laäp ñaïi hoäi
Saùt sinh ñöôïc hieän vui.
Ngöôøi trí khoâng neân gieát
Huoáng laø gieát chuùng sinh
Maø caàu phöôùc ñôøi sau.
Quaû höõu vi ba coõi
Chaúng phaûi ñieàu toâi öa
Phaùp troâi laên caùc neûo
Nhö gioù thoåi luïc bình
Cho neân toâi vieãn du
Vì caàu chaân giaûi thoaùt.
Nghe noùi A-la-lam
Kheùo giaûng ñaïo giaûi thoaùt
Giôø seõ ñeán choã vò
Ñaïi tieân Maâu-ni kia.
Lôøi thaät xin neùn laïi
Giôø, toâi xin loãi vua
Nguyeän nöôùc Ngaøi an oån
Kheùo giöõ nhö Ñeá Thích
AÙnh tueä soi thieân haï
Gioáng nhö aùnh maët trôøi.
Moät vò vua toái thaéng
Hoä maïng baèng giöõ taâm
Chaùnh hoùa giöõ con mình
Cai trò baèng chaùnh phaùp
Baêng tuyeát, löûa laø thuø
Nöông côø khoùi löûa sinh
Côø khoùi thaønh maây noåi
Maây noåi tuoân möa lôùn
Coù con chim trong khoâng
Uoáng möa, khoâng öôùt thaân
Gieát oaùn naëng laø nhaø
ÔÛ nhaø oaùn naëng gieát.
Coù ngöôøi gieát oaùn naëng
Nay ngaøi neân tha hoï
Ñeå hoï ñöôïc giaûi thoaùt
Nhö uoáng khoâng öôùt mình.”
Nhaø vua lieàn chaép tay
Kính ñöùc, taâm vui möøng:
“Nhö ñieàu Ngaøi mong caàu
Mong cho quaû mau thaønh
Khi thaønh töïu quaû roài
Xin Ngaøi veà ñoä toâi.”
Boà-taùt höùa trong taâm
Seõ khieán vua toaïi nguyeän
Giaõ töø, Ngaøi leân ñöôøng
Ñeán choã A-la-lam.
Vua vaø caùc quyeán thuoäc
Cuøng chaép tay ñöa tieãn
Ñeàu cho laø kyø laï
Trôû veà thaønh Vöông xaù.