📜 Giảng Sư
Kho kinh › Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo)

T014 BD V 192-Q4-P18 Hóa Độ Cấp Cô Độc-Phật Sở Hành Tán

Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo) · 10,768 ký tự · ~10 phút đọc
🏠 📜

Phaåm 18: HOÙA ÑOÄ CAÁP COÂ ÑOÄC

Coù vò Ñaïi tröôûng giaû

Teân laø Caáp Coâ Ñoäc

Raát giaøu coù voâ löôïng

Roäng thí keû ngheøo khoå

Xa töø ôû phöông Baéc

Nöôùc Kieàu-taùt-la ñeán

Nghæ nhôø nhaø ngöôøi quen

Ngöôøi chuû teân Thuû-la

Nghe coù Phaät ra ñôøi

An truï trong röøng truùc

Nghe danh, troïng ñöùc Ngaøi

Ñeâm ñoù ñeán röøng kia.

Nhö Lai ñaõ bieát oâng

Caên thuaàn, taâm tònh tín

Tuøy nghi khen choã Phaät

Noùi phaùp oâng nghe raèng:

“OÂng öa thích chaùnh phaùp

Taâm tònh tín khao khaùt

Giaûm bôùt vieäc nguû nghæ

Ñeán ñaây kính leã Ta

Giôø Ta seõ vì oâng

Baày caùch ñoùn khaùch môùi.

OÂng tröôùc troàng coäi ñöùc

Giöõ vöõng nguyeän thanh tònh

Nghe hieäu Phaät vui möøng

Xöùng ñaùng laøm phaùp khí

Voâ tö haønh thí khaép

Cung caáp keû khoå ngheøo

Tieáng khen vang khaép nôi

Do nhaân tröôùc, quaû thaønh

Nay seõ haønh phaùp thí

Doác loøng chaân thaønh thí

Khi thí, vaéng laëng thí

Thoï trì caû tònh giôùi.

Giôùi laø vaät trang nghieâm

Chuyeån ñoåi ñöôïc ñöôøng aùc

Khieán ngöôøi ñöôïc sinh Thieân

Höôûng naêm laïc coõi trôøi.

Ña caàu laø khoå lôùn

AÙi duïc nhoùm caùc toâïi

Neân phaûi lìa ñieàu aùc

Lìa duïc vui vaéng laëng.

Bieát khoå, giaø, beänh, cheát

Laø khoå lôùn theá gian

Chaùnh quan saùt chuùng sinh

Lìa sinh, giaø, beänh, cheát

Ñaõ thaáy ôû nhaân gian

Coù khoå, giaø, beänh, cheát

Sinh Thieân cuõng nhö theá

Khoâng coù gì thöôøng coøn

Voâ thöôøng chính laø khoå

Khoå thì khoâng coù ngaõ

Voâ thöôøng, khoå, voâ ngaõ

Ñaâu coù ngaõ, ngaõ sôû.

Bieát khoå chính laø khoå

Nhoùm hoïp chính laø taäp

Khoå döùt laø vaéng laëng

Ñaïo laø nôi yeân oån.

Chuùng sinh tính löu ñoäng

Neân bieát laø goác khoå

Chæ chöa laáp ñöôïc nguoàn

Chaúûng mong “höõu, phi höõu”

Löûa höøng sinh, giaø, cheát

Chaùy röïc khaép theá gian

Thaáy sinh töû dao ñoäng

Phaûi tu theo voâ töôûng

Tam-ma-ñeà roát raùo

Choã vaéng laëng cam loä

Khoâng ngaõ, ngaõ sôû

Theá gian ñeàu nhö huyeãn

Neân quaùn saùt thaân naøy

Caùc ñaïi chuùng ñeán nhoùm.”

Tröôûng giaû nghe noùi phaùp

Lieàn chöùng ñöôïc Sô quaû

Bieån sinh töû caïn khoâ

Chæ coøn moät gioït thöøa

Thaûnh thôi tu lìa duïc

Höõu voâ thaân baäc nhaát,

Chaúng nhö ngöôøi tuïc nay

Thaáy ñeá, chaân giaûi thoaùt

Khoâng lìa caùc khoå haïnh

Caùc thöù löôùi dò kieán

Tuy ñeán “Höõu baäc nhaát”

Khoâng thaáy nghóa chaân thaät

Nghó taø, ñaém phöôùc trôøi

Höõu aùi buoäc caøng chaët.

Tröôûng giaû nghe noùi phaùp

AÁm caùi chôït lìa boû

Beøn coù ñöôïc Chaùnh kieán

Caùc taø kieán döùt haún

Nhö gioù thu maïnh meõ

Thoåi tan heát maây ñuøn

Chaúng chaáp nhaân töï taïi

Cuõng chaúng sinh taø nhaân

Cuõng chaúng phaûi khoâng nhaân

Maø sinh ra theá gian.

Neáu trôøi Töï taïi sinh

Khoâng lôùn, nhoû, tröôùc, sau

Khoâng leân xuoáng naêm ñöôøng

Neáu sinh khoâng phaûi dieät

Cuõng khoâng coù tai hoïa

Laøm aùc cuõng khoâng toäi

Nghieäp tònh, nghieäp baát tònh

Ñeàu do trôøi Töï taïi!

Neáu trôøi Töï taïi sinh

Theá gian chaúng neân nghi

Nhö con töø cha sinh

Ai chaúng bieát trôøi quyù.

Khi ngöôøi bò ngheøo khoå

Khoâng neân laïi oaùn trôøi

Ñeàu phaûi toân Töï taïi

Khoâng neân thôø thaàn khaùc.

Töï taïi ñöôïc laøm ra

Thì khoâng goïi Töï taïi

Vì trôøi ñöôïc laøm ra

Thì trôøi phaûi thöôøng laøm

Thöôøng laøm thì töï nhoïc

Sao goïi Töï taïi ñöôïc?

Neáu voâ taâm maø taïo

Nhö treû con ñaõ laøm

Neáu coù taâm maø laøm

Coù taâm chaúng Töï taïi.

Khoå vui do chuùng sinh

Thì chaúng Töï taïi laøm

Töï taïi taïo khoå, vui

Thì trôøi coù yeâu, gheùt

Maø ñaõ coù yeâu gheùt

Khoâng neân goïi Töï taïi.

Laïi neáu Töï taïi laøm

Chuùng sinh neân yeân laëng

Maëc söùc Töï taïi kia

Nghieäp laønh caàn gì tu?

Duø laøm aùc, tu thieän

Khoâng neân coù nghieäp baùo!

Neáu Töï taïi nghieäp sinh

Thì taát caû nghieäp chung

Neáu laø nghieäp chung thì

Ñeàu neân goïi Töï taïi!

Neáu Töï taïi voâ nhaân

Taát caû cuõng neân khoâng

Neáu do Töï taïi khaùc

Töï taïi phaûi voâ cuøng

Cho neân caùc chuùng sinh

Ñeàu khoâng coù ngöôøi taïo.

Neân bieát nghóa Töï taïi

Do lyù naøy bò phaù

Taát caû nghóa traùi nhau

Khoâng noùi thì coù loãi

Neáu cho töï taùnh sinh

Thì loãi cuõng nhö theá.

Caùc luaän giaû Nhaân minh

Khoâng heà noùi nhö vaäy

Khoâng choã nöông, khoâng nhaân

Maø coù choã taïo taùc!

Caùc thöù ñeàu do nhaân

Gioáng nhö nöông haït gioáng

Cho neân bieát taát caû

Thì chaúng töï taùnh sinh

Taát caû moïi taïo taùc

Khoâng chæ moät nhaân sinh

Maø noùi: Nhaát töï taùnh

Cho neân chaúng phaûi nhaân.

Neáu noùi töï taùnh kia

Truøm khaép ôû moïi nôi

Neáu truøm khaép moïi nôi

Cuõng khoâng theå taïo taùc

Ñaõ khoâng theå taïo taùc

Thì chaúng phaûi laø nhaân.

Neáu ôû khaép moïi nôi

Taát caû coù taïo taùc

Theá thì taát caû thôøi

Thöôøng neân coù taïo taùc.

Neáu noùi thöôøng taïo taùc

Khoâng ñôïi thôøi taïo vaät

Vaäy cho neân phaûi bieát

Töï taùnh chaúng phaûi nhaân.

Laïi noùi töï taùnh kia

Lìa taát caû taâm ñoù

Taát caû vieäc taïo taùc

Cuõng neân lìa caùc taâm.

Taát caû caùc chuùng sinh

Ñeàu thaáy coù nhieàu taâm

Cho neân bieát töï taùnh

Cuõng chaúng phaûi laø nhaân.

Neáu noùi: Töï taùnh kia

Khaùc vôùi taâm ñoù thì

Cho thöôøng chính laø nhaân

Taùnh aáy khoâng neân khaùc.

Chuùng sinh, taâm khaùc bieät

Töï taùnh chaúng phaûi nhaân

Neáu töï taùnh laø thöôøng

Vieäc cuõng khoâng neân hoaïi

Cho töï taùnh laø nhaân

Lyù nhaân quaû phaûi ñoàng.

Vì chuùng sinh thaáy hoaïi

Neân bieát coù nhaân rieâng.

Neáu töï taùnh laø nhaân

Khoâng neân caàu giaûi thoaùt

Bôûi vì coù töï taùnh

Neân maëc sinh dieät kia

Duø cho ñöôïc giaûi thoaùt

Töï taùnh laïi sinh buoäc

Neáu töï taùnh khoâng thaáy

Maø thaáy ñöôïc nhaân phaùp

Ñaây cuõng khoâng phaûi nhaân

Lyù nhaân quaû sai khaùc.

Caùc vieäc thaáy ôû ñôøi

Nhaân quaû thaûy ñeàu thaáy

Neáu töï taùnh voâ taâm

Khoâng neân coù nhaân taâm!

Nhö thaáy khoùi bieát löûa

Loaïi nhaân quaû cuøng tìm

Ngoaøi nhaân kia khoâng thaáy

Maø sinh ra vieäc thaáy.

Nhö vaøng laøm trang söùc

Tröôùc sau khoâng rôøi vaøng

Töï taùnh laø vieäc “nhaân”

Tröôùc sau ñaâu coù khaùc.

Neáu cho “thôøi” taïo taùc

Khoâng phaûi caàu giaûi thoaùt

Vì thôøi kia laø thöôøng

Neân maëc thôøi tieát kia.

Theá gian laø voâ bieân

Thôøi tieát cuõng nhö theá,

Cho neân ngöôøi tu haønh

Khoâng neân phöông tieän caàu.

Ñaø-la-phieâu taâm kia

Moät dò luaän theá gian

Tuy coù raát nhieàu thuyeát

Neân bieát chaúng moät nhaân.

Neáu noùi ngaõ taïo taùc

Neân tuøy yù muoán sinh

Maø nay khoâng tuøy yù

Thì sao noùi ngaõ taïo?

Khoâng muoán maø laïi ñöôïc

Muoán aáy laïi traùi ngöôïc

Khoå vui khoâng töï taïi

Vì sao noùi ngaõ taïo?

Neáu cho ngaõ taïo taùc

Thì khoâng nghieäp ñöôøng aùc!

Caùc thöù nghieäp quaû sinh

Neân bieát chaúng ngaõ taïo

Noùi ngaõ tuøy thôøi taïo

Thì chæ neân laøm thieän

Thieän, aùc tuøy duyeân sinh

Neân bieát chaúng ngaõ taïo.

Neáu cho voâ nhaân taïo

Khoâng caàn tu phöông tieän

Taát caû töï nhieân ñònh

Tu nhaân ñeå laøm gì?

Caùc thöù nghieäp theá gian

Ñaït ñöôïc caùc thöù quaû

Cho neân bieát taát caû

Chaúng phaûi voâ nhaân taïo!

Höõu taâm vaø voâ taâm

Ñeàu töø nhaân duyeân khôûi!

Taát caû phaùp theá gian

Chaúng phaûi voâ nhaân sinh”

Tröôûng giaû taâm môû toû

Thoâng ñaït nghóa nhieäm maàu

“Thaät trí nhaát töôùng” sinh

Quyeát ñònh roõ chaân ñeá

Kính leã chaân Theá Toân

Chaép tay khaûi thænh raèng:

“ÔÛ taïi Xaù-baø-ñeà

Vuøng ñaát giaøu, an vui

Ñöùc vua Ba-tö-naëc

Sö töû doøng voïng toäc

Phöôùc ñöùc tieáng ñoàn vang

Xa gaàn ñeàu toân kính

Muoán xaây döïng tinh xaù

Cuùi mong thöông xoùt nhaän

Bieát taâm Phaät bình ñaúng

Choã ôû chaúng caàu an!

Thöông caùc chuùng sinh aáy

Khoâng töø choái con thænh.”

Phaät bieát taâm tröôûng giaû

Nay phaùt taâm ñaïi thí

Khoâng nhieãm, khoâng meâ ñaém

Kheùo hoä taâm chuùng sinh

OÂng ñaõ thaáy chaân ñeá

Muoán haønh thí heát loøng

Taâm thaønh thích boá thí

Cuûa voâ thöôøng khoâng quyù

Tieàn taøi, baùu voâ thöôøng

Phaûi neân mau boá thí

Nhö kho taøng bò chaùy

Laáy ñöôïc nhieàu toát nhieàu

Ngöôøi trí bieát voâ thöôøng

Xuaát tieàn boá thí khaép

Ngöôøi xan tham tieác giöõ

Sôï heát, khoâng daùm xaøi

Cuõng khoâng sôï voâ thöôøng

Luoáng maát, theâm aâu lo.

Neân boá thí kòp luùc

Nhö keû maïnh gaëp ñòch

Coù khaû naêng chieán ñaáu

Ñoù môùi laø ngöôøi maïnh.

Boá thí ñöôïc ngöôøi meán

Tieáng laønh vang khaép choán

Ngöôøi laønh thích laøm baïn

Khi cheát taâm thöôøng vui

Khoâng hoái cuõng khoâng sôï

Khoâng ñoïa vaøo ngaï quyû

Ñoù chính laø hoa baùo

Quaû naøy khoù nghó baøn

Luaân hoài trong saùu neûo.

Baïn laønh khoâng hôn thí

Neáu sinh leân trôøi, ngöôøi

Ñöôïc moïi ngöôøi haàu haï

Neáu ñoïa vaøo suùc sinh

Nhôø thí cuõng ñöôïc vui.

Ngöôøi trí tu thieàn ñònh

Khoâng toan tính, khoâng nöông

Duø ñöôïc ñaïo cam loä

Coøn nhôø thí maø thaønh

Nhôø vieäc boá thí kia

Tu taùm vieäc ñaïi nhaân

Tuøy nieäm taâm vui möøng

Quyeát ñònh Tam-ma-ñeà

Tam-muoäi taêng trí tueä

Quaùn saùt ñöôïc sinh dieät.

Quaùn saùt sinh dieät roài

Laàn löôït ñöôïc giaûi thoaùt

Ngöôøi xaû cuûa boá thí

Döùt boû ñöôïc tham ñaém

Töø bi, cung kính cho

Döùt caû ganh, töùc, maïn.

Thaáy roõ quaû boá thí

Döùt si kieán khoâng thí

Caùc phieàn naõo keát tan

Ñoù laø do boá thí!

Neân bieát vieäc boá thí

Chính laø nhaân giaûi thoaùt

Gioáng nhö ngöôøi troàng caây

Vì ñeå ñöôïc hoa traùi

Boá thí cuõng nhö theá

Ñeå ñöôïc Nieát-baøn vui.

Thí cuûa khoâng beàn chaéc

Thu ñöôïc quaû beàn chaéc

Thí thöïc ñöôïc söùc khoûe

Cho aùo ñöôïc saéc ñeïp

Neáu xaây döïng tinh xaù

Caùc quaû ñöôïc ñaày ñuû

Hoaëc thí caàu naêm duïc

Hoaëc tham caàu taøi vaät

Hoaëc thí vì tieáng khen

Hay caàu sinh coõi trôøi

Hoaëc vì thoaùt ngheøo khoå

Chæ oâng thí voâ taâm

Treân heát trong caùc thí

Khoâng lôïi naøo khoâng ñöôïc

Taâm oâng roäng môû ra

Giuùp cho mau thaønh töïu

Taâm si aùi döùt maát

Maét thanh tònh môû saùng”.

Tröôûng giaû vaâng lôøi Phaät

Taâm boá thí theâm saùng

Môøi Öu-ba-ñeâ-xaù

Baïn hieàn cuøng trôû veà

Nöôùc Kieàu-taùt-la kia

Ñi khaép choïn choã toát

Thaáy vöôøn caây Thaùi töû

Röøng suoái raát thanh vaéng

Ñi ñeán choã Thaùi töû

Xin mua moät khoaûnh vöôøn.

Thaùi töû tieác vöôøn baùu

Khoâng yù baùn neân baûo:

“Duø traûi khaép vaøng roøng

Ta vaãn coøn khoâng baùn ”.

Taâm tröôûng giaû vui möøng

Ñem vaøng roøng traûi khaép

Kyø noùi: “Ta khoâng baùn

Sao ngöôi traûi vaøng vaøo?”

Tröôûng giaû ñaùp: “Khoâng baùn

Sao baûo vaøng traûi khaép?”

Hai ngöôøi tranh caõi nhau

Keùo ñeán quan xöû kieän

Moïi ngöôøi laáy laøm laï

Kyø bieát oâng taâm thaønh

Beøn hoûi roõ lyù do

Ñaùp: “Raèng caát tinh xaù

Cuùng döôøng Ñöùc Nhö Lai

Vaø caùc Tyø-kheo Taêng.

Thaùi töû nghe noùi Phaät

Taâm oâng lieàn toû ngoä

Chæ laáy nöûa soá vaøng

Xin ñöôïc cuøng xaây döïng

OÂng ñaát, ta röøng caây

Hôïp chung cuùng döôøng Phaät.

Tröôûng giaû ñaát, Kyø röøng

Giao cho Xaù-lôïi-phaát

Baét ñaàu xaây tinh xaù

Ngaøy ñeâm cho mau xong

Trang nghieâm, cao loàng loäng

Nhö cung boán vua trôøi

Thuaän theo nghi ñaïo phaùp

Khen Nhö Lai öùng hieän.

Theá gian chöa töøng coù

Theâm saùng thaønh Xaù-veä

Nhö Lai hieän aân thaàn

Caùc Thaùnh nhoùm an cö

Khoâng keû haàu baän roän

Coù haàu giuùp ñaïo nghi

Tröôûng giaû nhôø phöôùc naøy

Cheát ñöôïc sinh coõi trôøi

Con chaùu noái nghieäp oâng

Nhieàu ñôøi gieo ruoäng phöôùc.

← Văn bản trướcT014 BD V 192-Q4-P16-Vua Bình Sa và Các Đệ Tử-Phật SVăn bản tiếp →T014 BD V 192-Q4-P19 Cha Con Gặp Nhau-Phật Sở Hành T
☰ Mục lục Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo)
⬇ Tải .txt⬇ Tải PDF