CHÖÔNG VII: ÑÒNH UAÅN (Tieáp Theo)
Phaåm Thöù Hai: LUAÄN VEÀ DUYEÂN
LUAÄN VEÀ DUYEÂN (Phaàn 1)
Coù taùm Ñaúng chí, ñoù laø boán Tónh löï, boán Voâ saéc. Coù ba Ñaúng chí, ñoù laø Vò töông öng, Tònh vaø Voâ laäu. Trong naøy, baûy ñòa tröôùc ñeàu coù ñuû ba loaïi, ñòa thöù taùm chæ coù hai loaïi, ñoù laø tröø ra Voâ laäu. Caùc chöông nhö vaäy vaø giaûi thích veà nghóa töøng chöông ñaõ lónh hoäi roài, tieáp theo caàn phaûi phaân bieät roäng ra. Hoûi: Vì sao soaïn ra phaàn luaän naøy? Ñaùp: Bôûi vì caàn phaûi ngaên chaën toâng chæ cuûa ngöôøi khaùc ñeå hieån baøy nghóa lyù cuûa mình. Ñoù laø hoaëc coù ngöôøi noùi: Taùm Ñaúng chí khoâng thaâu nhieáp taát caû caùc Ñaúng chí. Hoaëc coù ngöôøi noùi: Ñaúng chí chæ laø Tònh vaø Voâ laäu chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng. Hoaëc coù ngöôøi noùi: Coõi Duïc vaø Phi töôûng phi phi töôûng xöù cuõng coù Voâ laäu. Hoaëc coù ngöôøi noùi: Khoâng coù thaønh töïu Ñaúng chí. Vì ngaên chaën caùc loaïi yù chaáp laï luøng nhö vaäy, hieån baøy taùm Ñaúng chí thaâu nhieáp taát caû Ñaúng chí, cho ñeán coù thaønh töïu Ñaúng chí, cho neân soaïn ra phaàn luaän naøy. Hoûi: Neáu taùm Ñaúng chí thaâu nhieáp taát caû Ñaúng chí, thì trong Tyø- naïi-da noùi neân hieåu theá naøo? Nhö noùi: “Ñöùc Phaät ñaõ tieán vaøo Ñaúng chí, taát caû Thanh vaên-Ñoäc giaùc haõy coøn khoâng bieát teân goïi aáy; Ñoäc giaùc ñaõ tieán vaøo Ñaúng chí, taát caû Thanh vaên khoâng bieát; Xaù-lôïi-töû ñaõ tieán vaøo, nhöõng Thanh vaên khaùc khoâng bieát; Ñaïi Muïc-kieàn-lieân ñaõ tieán vaøo, tröø ra Xaù-lôïi-töû, Thanh vaên khaùc khoâng bieát.” Taïi sao noùi taùm Ñaúng chí thaâu nhieáp taát caû Ñaúng chí? Ñaùp: Taát caû Ñaúng chí ñeàu thaâu nhieáp ôû trong taùm Ñaúng chí, nhöng bôûi vì chuûng taùnh Baùt-nhaõ coù sai bieät, cho neân khieán Ñaúng chí ñaõ tieán vaøo-rôøi ra cuõng coù maïnh-yeáu. Yeáu thì ñoái vôùi maïnh khoâng coù theå ñoaùn bieát, cho neân ñöa ra caùch noùi naøy. Vì vaäy cho neân noùi luùc Ñöùc Phaät nhaäp Nieát-baøn, tieán vaøo Ñaúng chí Baát Ñoäng Minh; luùc Xaù-lôïi-töû nhaäp Nieát-baøn, tieán vaøo Ñaúng chí Sö Töû Phaán Taán; luùc Ñaïi Muïc-kieàn-lieân nhaäp Nieát-baøn, tieán vaøo Ñaúng chí Höông Töôïng Taàn Thaân; luùc toân giaû A-nan-ñaø nhaäp Nieát-baøn, tieán vaøo Ñaúng chí Hoaøn Phong, ñeàu bôûi vì Caên-Tueä coù sai bieät, cho ñeán luùc nhaäp Nieát-baøn, ñaõ tieán vaøo Ñaúng chí cuõng coù sai bieät. Hoûi: Ñaúng trì vaø Ñaúng chí coù gì sai bieät?
Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Ñaúng trì laáy phaùp laøm Theå, Ñaúng chí laáy naêm Uaån laøm Theå. Coù ngöôøi noùi: Ñaúng trì chæ moät saùt-na, Ñaúng chí thì noái tieáp nhau. Coù ngöôøi noùi: Caùc Ñaúng trì töùc laø Ñaúng chí. Coù luùc Ñaúng chí khoâng phaûi laø Ñaúng trì, ñoù laø Ñaúng chí Voâ töôûng, Ñaúng chí Dieät taän. Coù ngöôøi noùi: Cuõng coù luùc Ñaúng trì khoâng phaûi laø Ñaúng chí, ñoù laø Ñaúng trì töông öng vôùi taâm baát ñònh. Vì vaäy neân laøm thaønh boán caâu phaân bieät: 1. Coù luùc Ñaúng chí khoâng phaûi laø Ñaúng trì, ñoù laø hai Ñònh khoâng coù taâm. 2. Coù luùc Ñaúng trì khoâng phaûi laø Ñaúng chí, ñoù laø Ñaúng trì töông öng vôùi taâm baát ñònh. 3. Coù luùc Ñaúng chí cuõng laø Ñaúng trì, ñoù laø taát caû caùc Ñònh coù taâm. 4. Coù luùc khoâng phaûi laø Ñaúng chí cuõng khoâng phaûi laø Ñaúng trì, ñoù laø tröø ra nhöõng töôùng tröôùc. Tónh löï thöù nhaát coù ba loaïi, ñoù laø Vò töông öng, Tònh vaø Voâ laäu. Vò töông öng, ñoù laø AÙi töông öng, AÙi coù theå giöõ taâm buoäc chaët vaøo caûnh, töôùng aáy thuaän vôùi Ñònh cho neân moät mình nhaän laáy teân goïi aáy, nhöõng nhaân duyeân khaùc nhö tröôùc ñaõ noùi. Tònh ñoù laø thieän höõu laäu. Voâ laäu ñoù laø Thaùnh ñaïo. Hoûi: Ñònh thieän höõu laäu, coù veát baån, coù hoãn loaïn, coù chaát ñoäc, coù gai nhoïn, coù roø ræ, coù sai laàm, taïi sao goïi laø Tònh? Ñaùp: Tuy khoâng phaûi laø hoaøn toaøn Tònh, maø bôûi vì Tònh thuoäc phaàn ít cho neân goïi laø Tònh. Nghóa laø khoâng xen taïp phieàn naõo, traùi ngöôïc vôùi phieàn naõo, daãn daét phaùt khôûi Tònh thuoäc thaéng nghóa voâ laäu, thuaän vôùi Thaùnh ñaïo, quyeán thuoäc cuûa Voâ laäu. Hoûi: Ñaúng chí Voâ laäu laø Tònh thuoäc thaéng nghóa, vì sao khoâng goïi laø Tònh? Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Caàn phaûi noùi maø khoâng noùi, thì neân bieát laø coù khaùc. Coù ngöôøi noùi: Voâ laäu goïi laø Tònh, ñieàu aáy taát caû ñeàu bieát roõ raøng; höõu laäu goïi laø Tònh, khoâng phaûi laø taát caû ñeàu bieát, vì vaäy chæ noùi ñeán höõu laäu. Coù ngöôøi noùi: Laäp thaønh teân goïi döïa vaøo nghóa sai bieät, Ñònh thieän höõu laäu, ñaàu tieân laø traùi vôùi phaùp nhieãm, nghóa cuûa Tònh laø hôn haún, cho neân goïi laø Tònh; Thaùnh ñaïo ñoaïn tröø laäu, nghóa cuûa Voâ laäu laø hôn haún, cho neân goïi laø Voâ laäu.
Nhö Tónh löï thöù nhaát coù ba loaïi, cho ñeán Voâ sôû höõu xöù coù ba loaïi cuõng nhö vaäy. Phi töôûng phi phi töôûng xöù chæ coù hai loaïi, ñoù laø tröø ra Voâ laäu, bôûi vì coõi Duïc vaø Höõu Ñaûnh khoâng coù Thaùnh ñaïo. Hoûi: Vì sao hai ñòa naøy khoâng coù Thaùnh ñaïo? Ñaùp: Bôûi vì khoâng phaûi laø ruoäng ñaát, khoâng phaûi laø ñoà chöùa, cho ñeán noùi roäng ra. Laïi nöõa, coõi Duïc khoâng phaûi laø ñòa cuûa Ñònh, khoâng phaûi laø ñòa cuûa Tu, khoâng phaûi laø ñòa cuûa lìa nhieãm, Höõu Ñaûnh thì moâng muoäi-chaäm chaïp-yeáu keùm; phaûi laø ñòa cuûa Ñònh, ñòa cuûa Tu, ñòa cuûa lìa nhieãm, saùng toû-nhanh nhaïy-maïnh meõ thì môùi coù Thaùnh ñaïo. Coù ngöôøi noùi: Coõi Duïc taêng maïnh veà traïo cöû, Höõu Ñaûnh taêng maïnh veà traàm laëng; phaûi laø ñòa khoâng quaù nhieàu traïo cöû, khoâng quaù nhieàu traàm laëng thì môùi coù Thaùnh ñaïo. Coù ngöôøi noùi: Coõi Duïc thì taùn loaïn, Höõu Ñaûnh thì do döï; phaûi laø ñòa vaéng laëng-quyeát ñònh thì môùi coù Thaùnh ñaïo. Coù ngöôøi noùi: Coõi Duïc vaø Höõu Ñaûnh laø phía döôùi-phía treân, Thaùnh ñaïo ôû giöõa khoâng thuoäc veà phía naøo. Coù ngöôøi noùi: Coõi Duïc-Höõu Ñaûnh laø goác reã cuûa nghieäp nhaân vaø quaû baùo(höõu) cho neân khoâng coù Thaùnh ñaïo, ñoù laø caây sinh töû, hoaëc laø goác reã ôû döôùi, thaân-caønh… ôû treân; hoaëc laø goác reã ôû treân, thaân-caønh ôû döôùi. Coõi Duïc thì goác reã oàn aøo hoãn taïp, noùi laø goác reã ôû döôùi, bôûi vì coù ñuû naêm neõo. Höõu Ñaûnh thì goác reã khoù lìa boû, noùi laø goác reã ôû treân, bôûi vì lìa boû cuoái cuøng. Neáu döïa vaøo goác reã oàn aøo hoãn taïp laøm caây sinh töû, thì coõi Duïc laøm goác reã, boán Tónh löï laøm thaân, ba Voâ saéc laøm caønh, Höõu Ñaûnh laøm nhaùnh laù. Neáu döïa vaøo goác reã khoù lìa boû laøm caây sinh töû, thì Höõu Ñaûnh laøm goác reã, ba Voâ saéc laøm thaân, boán Tónh löï laøm caønh, coõi Duïc laøm nhaùnh laù. Vì vaäy noùi coõi Duïc-Höõu Ñaûnh laø goác reã cuûa nghieäp nhaân vaø quaû baùo. Bôûi vì laø goác reã cuûa nghieäp nhaân vaø quaû baùo, cho neân khoâng coù Thaùnh ñaïo. Hoûi: Coù theå coù luùc thaønh töïu Vò töông öng cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Tònh-Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø AÙi coõi Duïc chöa heát. Bôûi vì AÙi cuûa ñòa döôùi chöa heát, cho neân chaéc chaén thaønh töïu AÙi cuûa ñòa treân, chaéc chaén chöa ñaït ñöôïc Tònh-Voâ laäu Caên baûn cuûa ñòa treân. Hoûi: Coù theå coù luùc thaønh töïu Tònh cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng-Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø dò sinh sinh vaøo coõi Duïc vaø coõi Phaïm Theá, AÙi coõi Phaïm Theá khoâng coøn. Bôûi vì sinh vaøo ñòa naøy hoaëc laø ñòa döôùi, maø AÙi
cuûa ñòa naøy chöa heát, cho neân chaéc chaén thaønh töïu Tònh cuûa ñòa naøy, chaéc chaén khoâng thaønh töïu Vò töông öng cuûa ñòa naøy. Vaû laïi, bôûi vì dò sinh cho neân khoâng thaønh töïu Voâ laäu. Hoûi: Coù theå coù luùc thaønh töïu Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng-Tònh chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø Thaùnh giaû sinh treân coõi Phaïm Theá. Bôûi vì Thaùnh giaû sinh ôû ñòa treân, cho neân chaéc chaén thaønh töïu Voâ laäu cuûa ñòa döôùi. Chaéc chaén khoâng thaønh töïu Vò töông öng-Tònh cuûa ñòa döôùi, bôûi vì Vò töông öng ñaõ ñoaïn, Tònh vöôït qua coõi-ñòa thì xaû. Hoûi: Sinh ôû ñòa treân cuõng thaønh töïu taâm Thoâng quaû cuûa ñòa döôùi, vì sao noùi laø khoâng thaønh töïu Tònh cuûa ñòa döôùi? Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Voâ phuù voâ kyù cuõng goïi laø Tònh, maø trong naøy khoâng noùi ñeán, bôûi vì ñoù laø quaû cuûa ñòa treân, cho neân khoâng goïi laø Tònh cuûa ñòa döôùi. Vaû laïi, taát caû caùc ñòa coù theå ñaït ñöôïc thì trong naøy noùi ñeán, taâm Thoâng quaû ôû coõi Voâ saéc khoâng coù, vì vaäy khoâng noùi ñeán. Noùi nhö vaäy thì Tònh cuûa Ñònh noùi ñeán trong naøy laø thieän höõu laäu, cho neân khoâng phaûi laø vaán naïn. Hoûi: Coù theå coù luùc thaønh töïu Vò töông öng-Tònh cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø dò sinh sinh vaøo coõi Duïc, AÙi coõi Duïc khoâng coøn, AÙi coõi Phaïm Theá chöa heát, vaø sinh ôû coõi Phaïm Theá, AÙi coõi Phaïm Theá chöa heát. Bôûi vì sinh vaøo ñòa naøy hoaëc laø ñòa döôùi, maø AÙi cuûa ñòa naøy chöa heát, cho neân chaéc chaén thaønh töïu Vò töông öng-Tònh cuûa ñòa naøy. Vaû laïi, bôûi vì dò sinh cho neân khoâng thaønh töïu Voâ laäu. Hoûi: Coù theå coù luùc thaønh töïu Vò töông öng-Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Tònh chaêng? Ñaùp: Khoâng coù, bôûi vì thaønh töïu Vò töông öng-Voâ laäu cuûa ñòa naøy, thì chaéc chaén thaønh töïu Tònh cuûa ñòa naøy. Hoûi: Coù theå coù luùc thaønh töïu Tònh-Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø Thaùnh giaû sinh vaøo coõi Duïc vaø coõi Phaïm Theá, AÙi coõi Phaïm Theá khoâng coøn. Bôûi vì Thaùnh giaû sinh vaøo ñòa naøy hoaëc laø ñòa döôùi, maø AÙi cuûa ñòa naøy khoâng coøn, thì chaéc chaén thaønh töïu Tònh-Voâ laäu cuûa ñòa naøy chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng. Hoûi: Coù theå coù luùc thaønh töïu Vò töông öng-Tònh-Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø Thaùnh giaû sinh vaøo coõi Duïc, AÙi coõi Duïc khoâng coøn, AÙi coõi Phaïm Theá chöa heát, vaø sinh ôû coõi Phaïm Theá, AÙi coõi Phaïm Theá
chöa heát. Bôûi vì Thaùnh giaû sinh vaøo ñòa naøy hoaëc laø ñòa döôùi, maø AÙi cuûa ñòa naøy khoâng coøn. Bôûi vì AÙi cuûa ñòa naøy chöa heát, thì chaéc chaén thaønh töïu ba loaïi cuûa ñòa naøy. Hoûi: Coù theå coù luùc khoâng thaønh töïu Vò töông öng cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Tònh-Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø Thaùnh giaû sinh vaøo coõi Duïc vaø coõi Phaïm Theá, AÙi coõi Phaïm Theá khoâng coøn. Nhöõng vaên nhö vaäy ñeàu noùi nhö baûn luaän, tuøy theo söï thích hôïp ngöôïc laïi vôùi thaønh töïu, caàn phaûi noùi roäng ra. Hoûi: AÙi coõi Phaïm Theá khoâng coøn, cuõng khoâng thaønh töïu Tònh thuoäc phaàn lui suït cuûa Tónh löï thöù nhaát, vì sao trong naøy khoâng noùi? Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Caàn phaûi noùi maø khoâng noùi ñeán, thì neân bieát laø nghóa naøy coù khaùc. Coù ngöôøi noùi: Trong naøy noùi ñeán khoâng thaønh töïu toaøn phaàn, ôû coõi aáy tuy khoâng thaønh töïu thuaän phaàn lui suït, maø thaønh töïu loaïi khaùc, cho neân khoâng noùi ñeán. Hoûi: Vì sao Tònh cuûa Ñònh vöôït qua coõi-ñòa thì xaû, chöù khoâng phaûi laø Voâ laäu? Ñaùp: Tònh cuûa Ñònh laø höõu laäu, rôi vaøo coõi-ñòa, sinh ôû ñòa treân chaùn ngaùn ñòa döôùi, vaø bôûi vì khoâng coù taùc duïng thì xaû. Voâ laäu tuy rôi vaøo ñòa maø khoâng rôi vaøo coõi, sinh ôû ñòa treân maø khoâng chaùn ngaùn ñòa döôùi, tuy khoâng coù taùc duïng maø khoâng xaû. Hoûi: Coù theå coù luùc ñaït ñöôïc Vò töông öng cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Tònh-Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø luùc töø coõi Phaïm Theá khoâng coøn AÙi maø lui suït, vaø luùc treân coõi Phaïm Theá cheát ñi sinh vaøo coõi Duïc. Hoûi: Luùc ôû coõi Phaïm Theá khoâng coøn AÙi maø lui suït, cuõng ñaït ñöôïc Tònh thuoäc phaàn lui suït cuûa Tónh löï thöù nhaát, vì sao trong naøy khoâng noùi? Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Caàn phaûi noùi maø khoâng noùi ñeán, thì neân bieát laø nghóa naøy coù khaùc. Coù ngöôøi noùi: Trong naøy noùi ñeán ñaït ñöôïc toaøn phaàn, ôû coõi aáy chæ ñaït ñöôïc phaàn ít, cho neân khoâng noùi ñeán. Hoûi: Coù theå coù luùc ñaït ñöôïc Tònh cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng-Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø luùc dò sinh khoâng coøn AÙi coõi Duïc, bôûi vì luùc aáy lìa nhieãm coõi Duïc laø ñaïo giaûi thoaùt thöù chín, ñaït ñöôïc Tònh Caên baûn cuûa Tónh löï thöù nhaát.
Hoûi: Coù theå coù luùc ñaït ñöôïc Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng-Tònh chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø luùc döïa vaøo Tónh löï-Tónh löï trung gian, tieán vaøo Chaùnh taùnh ly sinh, vaø luùc ñaït ñöôïc quaû A-la-haùn. Hoûi: Tieán vaøo Chaùnh taùnh ly sinh, cuõng ñaït ñöôïc Tònh cuûa Tónh löï thöù nhaát, ñoù laø Theá tuïc trí Hieän quaùn bieân, vì sao trong naøy khoâng noùi? Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Caàn phaûi noùi maø khoâng noùi ñeán, thì neân bieát laø nghóa naøy coù khaùc. Coù ngöôøi noùi: Trong naøy noùi ñeán ñaït ñöôïc toaøn phaàn, luùc aáy chæ ñaït ñöôïc phaàn ít, cho neân khoâng noùi ñeán. Coù ngöôøi noùi: Trong phaàn vò tieán vaøo Chaùnh taùnh ly sinh, phaàn nhieàu khoâng ñaït ñöôïc, chæ ñaït ñöôïc trong ba saùt-na, cho neân khoâng noùi ñeán. Coù ngöôøi noùi: Chæ vaøo luùc Theá ñeä nhaát phaùp dieät ñi, Khoå phaùp trí nhaãn sinh ra, goïi laø tieán vaøo Chaùnh taùnh ly sinh, bôûi vì luùc baáy giôø chæ ñaït ñöôïc Voâ laäu cho neân khoâng noùi ñeán Tònh. Hoûi: Luùc ñaït ñöôïc quaû A-la-haùn, tröôùc ñoù ñaõ ñaït ñöôïc Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát, ñoù laø luùc tieán vaøo Chaùnh taùnh ly sinh, vì sao laïi noùi laø ñaït ñöôïc Voâ laäu? Ñaùp: Vaên naøy chæ caàn noùi luùc tieán vaøo Chaùnh taùnh ly sinh, khoâng caàn noùi ñaït ñöôïc quaû A-la-haùn, maø ñöa ra caùch noùi naøy laø muoán hieån baøy luùc tröôùc tuy ñaït ñöôïc Voâ laäu cuûa Hoïc nhöng chöa ñaït ñöôïc Voâ hoïc, vì theá cho neân noùi laïi. Hoûi: Neáu nhö vaäy thì cuõng phaûi noùi luùc khôûi leân Trieàn treân coõi Phaïm Theá maø lui suït quaû A-la-haùn, bôûi vì luùc baáy giôø trôû laïi ñaït ñöôïc Voâ laäu cuûa Hoïc? Ñaùp: Lyù cuõng neân noùi maø khoâng noùi ñeán, bôûi vì muoán hieån baøy Voâ laäu laø coâng ñöùc thuø thaéng, vaøo luùc thaéng tieán hieån baøy ñaït ñöôïc thì thuaän, luùc lui suït hieån baøy ñaït ñöôïc thì khoâng thuaän, cho neân khoâng noùi ñeán. Hoûi: Neáu nhö vaäy thì luùc ñaït ñöôïc quaû thuoäc Hoïc, vaø luùc Tín thaéng giaûi luyeän caên laøm Kieán chí, ñeàu ñaït ñöôïc Voâ laäu thuø thaéng, vì sao trong naøy khoâng noùi? Ñaùp: Phaàn vò naøy tröôùc laø Hoïc, nay ñaõ ñaït ñöôïc cuõng laø Hoïc, cho neân khoâng noùi ñeán. Vì vaäy cho neân cuõng khoâng noùi ñeán Voâ hoïc luyeän caên. Hoûi: Luùc ñaït ñöôïc quaû A-la-haùn, cuõng ñaït ñöôïc voâ löôïng phaùp thieän höõu laäu, vì sao khoâng noùi laø cuõng ñaït ñöôïc Tònh?
Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Caàn phaûi noùi maø khoâng noùi ñeán, thì neân bieát laø nghóa naøy coù khaùc. Coù ngöôøi noùi: Voâ laäu thì rôøi boû tröôùc-ñaït ñöôïc sau, cho neân noùi ñeán; höõu laäu khoâng rôøi boû tröôùc maø ñaït ñöôïc sau, cho neân khoâng noùi ñeán. Coù ngöôøi noùi: Nay ñaõ ñaït ñöôïc vaø tröôùc ñaõ ñaït ñöôïc, ñeàu goïi laø Tònh, nghóa khoâng coù gì sai bieät, khoâng nhö Hoïc vaø Voâ hoïc coù töôùng sai bieät, cho neân khoâng noùi ñeán. Coù ngöôøi noùi: Tuy laø ñaït ñöôïc nhöng bôûi vì khoâng nhaát ñònh cho neân khoâng noùi ñeán, ñoù laø bôûi vì sinh ôû coõi Duïc vaø coõi Phaïm Theá ñaït ñöôïc quaû A-la-haùn laø ñaït ñöôïc, sinh ôû ñòa treân thì khoâng ñaït ñöôïc. Coù ngöôøi noùi: Trong naøy noùi veà ñaït ñöôïc taát caû, luùc aáy ñaït ñöôïc phaàn ít, cho neân khoâng noùi ñeán. Hoûi: Coù theå coù luùc ñaït ñöôïc Vò töông öng-Tònh cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø luùc ôû treân coõi Phaïm Theá cheát ñi sinh vaøo coõi Phaïm Theá, bôûi vì luùc Trung Höõu sinh ra thì caû hai ñeàu ñaït ñöôïc. Hoûi: Coù theå coù luùc ñaït ñöôïc Vò töông öng-Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Tònh chaêng? Ñaùp: Khoâng coù. Hoûi: Luùc A-la-haùn khôûi leân Trieàn cuûa coõi Phaïm Theá maø lui suït, ñeàu ñaït ñöôïc hai loaïi, vì sao noùi laø khoâng coù? Ñaùp: Neân noùi laø coù, töùc laø tröôùc ñaây ñaõ noùi; maø noùi laø khoâng coù, thì neân bieát laø nghóa naøy coù khaùc. Coù ngöôøi noùi: Tröôùc khoâng thaønh töïu, nay thaønh töïu thì goïi laø ñaït ñöôïc Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát; tröôùc ñaõ thaønh töïu, cho neân khoâng noùi ñeán. Coù ngöôøi noùi: Tröôùc ñaây ñaõ noùi Voâ laäu laø coâng ñöùc thuø thaéng, vaøo luùc thaéng tieán hieån baøy ñaït ñöôïc thì thuaän, luùc lui suït hieån baøy ñaït ñöôïc thì khoâng thuaän, cho neân khoâng noùi ñeán. Hoûi: Coù theå coù luùc ñaït ñöôïc Tònh-Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø luùc Thaùnh giaû khoâng coøn AÙi coõi Duïc, bôûi vì luùc ñaït ñöôïc quaû Baát hoaøn thì caû hai ñeàu ñaït ñöôïc. Hoûi: Coù theå coù luùc ñaït ñöôïc Vò töông öng-Tònh-Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chaêng? Ñaùp: Khoâng coù. Hoûi: Luùc khôûi leân Trieàn cuûa coõi Phaïm Theá maø lui suït quaû A-la-
haùn, ba loaïi ñeàu ñaït ñöôïc, vì sao khoâng noùi ñeán? Ñaùp: Bôûi vì luùc baáy giôø Tònh ñaït ñöôïc phaàn ít, cho neân khoâng noùi ñeán; Voâ laäu noùi nhö tröôùc. Hoûi: Ñaït ñöôïc vaø thaønh töïu coù gì sai bieät? Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Teân goïi töùc laø sai bieät, ñoù goïi laø ñaït ñöôïc, goïi laø thaønh töïu. Coù ngöôøi noùi: Chöa ñaït ñöôïc maø ñaït ñöôïc thì goïi laø ñaït ñöôïc, ñaõ ñaït ñöôïc maø ñaït ñöôïc thì goïi laø thaønh töïu. Coù ngöôøi noùi: Luùc ñaàu ñaït ñöôïc thì goïi laø ñaït ñöôïc, veà sau nhieàu laàn ñaït ñöôïc thì goïi laø thaønh töïu. Coù ngöôøi noùi: Tröôùc khoâng thaønh töïu maø thaønh töïu thì goïi laø ñaït ñöôïc, tröôùc thaønh töïu maø thaønh töïu thì goïi laø thaønh töïu. Coù ngöôøi noùi: Tröôùc khoâng coù heä thuoäc maø coù heä thuoäc thì goïi laø ñaït ñöôïc, tröôùc coù heä thuoäc maø coù heä thuoäc thì goïi laø thaønh töïu. Coù ngöôøi noùi: Laàn ñaàu ñaït ñöôïc thì goïi laø ñaït ñöôïc, ñaït ñöôïc roài khoâng ñoaïn maát thì goïi laø thaønh töïu. Coù ngöôøi noùi: Laàn ñaàu gaët haùi thì goïi laø ñaït ñöôïc, ñaït ñöôïc roài khoâng maát thì goïi laø thaønh töïu. Vì vaäy ñaït ñöôïc chæ thuoäc veà luùc ñaàu, thaønh töïu bao goàm luùc ñaàu vaø veà sau. Ñoù goïi laø söï sai bieät giöõa ñaït ñöôïc vaø thaønh töïu. Hoûi: Coù theå coù luùc rôøi boû Vò töông öng cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Tònh-Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø luùc khoâng coøn AÙi coõi Phaïm Theá. Nhöõng vaên nhö vaäy ñeàu noùi nhö baûn luaän, tuøy theo söï thích hôïp ngöôïc laïi vôùi ñaït ñöôïc, caàn phaûi noùi roäng ra. Hoûi: Luùc AÙi coõi Phaïm Theá khoâng coøn, cuõng rôøi boû Tònh thuoäc phaàn lui suït, vì sao trong naøy khoâng noùi? Ñaùp: Trong naøy noùi veà rôøi boû taát caû, luùc aáy chæ rôøi boû phaàn ít, cho neân khoâng noùi ñeán. Hoûi: Ñaït ñöôïc quaû-luyeän caên vaø phaàn vò lui suït, ñeàu coù luùc chæ rôøi boû Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø phaùp khaùc, vì sao trong naøy khoâng noùi? Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Caàn phaûi noùi maø khoâng noùi ñeán, thì neân bieát laø nghóa naøy coù khaùc. Coù ngöôøi noùi: Trong naøy noùi veà rôøi boû maø khoâng ñaït ñöôïc, luùc aáy rôøi boû trôû laïi ñaït ñöôïc, cho neân khoâng noùi ñeán. Hoûi: Rôøi boû vaø khoâng thaønh töïu coù gì sai bieät? Ñaùp: Teân goïi töùc laø sai bieät, ñoù goïi laø rôøi boû, goïi laø khoâng thaønh
töïu. Nhö vaäy ñeàu ngöôïc laïi vôùi ñaït ñöôïc-thaønh töïu nhö tröôùc, caàn phaûi noùi roäng ra. Hoûi: Coù theå coù luùc lui suït Vò töông öng cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Tònh-Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Khoâng coù, bôûi vì rôøi boû phieàn naõo khoâng goïi laø lui suït. Hoûi: Coù theå coù luùc lui suït Tònh cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng-Voâ laäu chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø luùc dò sinh töø coõi Duïc khoâng coøn AÙi maø lui suït. Hoûi: Coù theå coù luùc lui suït Tònh-Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø Vò töông öng chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø luùc Thaùnh giaû töø coõi Duïc khoâng coøn AÙi maø lui suït. Hoûi: Coù theå coù luùc lui suït phaùp khaùc chaêng? Ñaùp: Khoâng coù. Hoûi: Luùc khôûi leân Trieàn cuûa hai coõi treân maø lui suït quaû Voâ hoïc, vaø luùc töø chuûng taùnh maø lui suït, ñeàu coù luùc lui suït Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng phaûi laø phaùp khaùc, vì sao trong naøy khoâng noùi? Ñaùp: Coù ngöôøi noùi: Caàn phaûi noùi maø khoâng noùi ñeán, thì neân bieát laø nghóa naøy coù khaùc. Coù ngöôøi noùi: Trong naøy noùi veà lui suït maø khoâng ñaït ñöôïc, luùc aáy tuy lui suït maø trôû laïi ñaït ñöôïc, cho neân khoâng noùi ñeán. Hoûi: Rôøi boû vaø lui suït coù gì sai bieät? Ñaùp: Teân goïi töùc laø sai bieät, ñoù goïi laø rôøi boû, goïi laø lui suït. Coù ngöôøi noùi: Rôøi boû bao goàm luùc thaéng tieán vaø lui suït, lui suït chæ rieâng luùc lui suït. Coù ngöôøi noùi: Rôøi boû bao goàm luùc giaûm bôùt vaø taêng theâm, lui suït chæ rieâng luùc giaûm bôùt. Coù ngöôøi noùi: Rôøi boû bao goàm luùc ôû treân vaø ôû döôùi, lui suït chæ rieâng luùc ôû döôùi. Coù ngöôøi noùi: Rôøi boû bao goàm luùc thònh vaø suy, lui suït chæ rieâng luùc suy. Coù ngöôøi noùi: Rôøi boû bao goàm ba loaïi nhö Vò töông öng…, lui suït chæ coù hai loaïi, tröø ra Vò töông öng. Coù ngöôøi noùi: Rôøi boû bao goàm lôïi caên vaø ñoän caên, lui suït chæ rieâng ñoän caên. Ñoù laø söï sai bieät giöõa rôøi boû vaø lui suït. Neân bieát trong naøy coù saùu loaïi thaønh töïu, saùu loaïi khoâng thaønh töïu, naêm loaïi ñaït ñöôïc, ba loaïi rôøi boû, hai loaïi lui suït, ñeå trình baøy veà ba loaïi sai bieät nhö Vò töông öng-Tònh-Voâ laäu cuûa Tónh löï thöù nhaát. Nhö
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 157
noùi veà Tónh löï thöù nhaát, cho ñeán Voâ sôû höõu xöù noùi cuõng nhö vaäy. Ñaây laø noùi chung, trong ñoù coù sai bieät nhö lyù neân bieát. Phi töôûng phi phi töôûng xöù khoâng coù ñuû ba loaïi, cho neân khoâng hieån baøy veà chuûng loaïi, nhöng ñoái vôùi hai loaïi voán coù cuõng döïa theo nhö treân, neân bieát!