37 Pham Tro Dao - 02
Vietnamese, with Unicode Times font
37 PHẨM TRỢ ĐẠO
Một Toát Yếu Về Những Yếu Tố Cần Thiết Cho Sự Giác Ngộ
Ngài Hoà Thượng LEDI SAYADAW
Phạm Kim Khánh dịch
Chương II
Tứ niệm xứ
(Satipatthàna)
D anh từ satipatthàna được định nghĩa như sau:
Bhusam titthatì'ti patthànam; sati eva patthànam satipatthànam.
Có nghĩa là: cái gì được kiên
cố thiết lập, vững chắc áp đặt, vào là "niệm
xứ", nền tảng của niệm; công phu "chú niệm"
tự chính nó là một niệm xứ như vậy.
Có bốn Niệm Xứ:
1. Kàyànupassanà-satipatthàna (Thân Quán Niệm Xứ),
2. Vedanànupassanà-satipatthàna (Thọ Quán Niệm Xứ)
3. Cittànupassanà-satipatthàna (Tâm Quán Niệm Xứ),
4. Dhammànupassanà-satipatthàna (Pháp Quán Niệm Xứ).
1. Kàyànupassanà-satipatthàna ,
Thân Quán Niệm Xứ, vắn tắt gọi Niệm Thân, là sự chú
niệm kiên cố áp đặt vào những hiện tượng của thân,
như hơi-thở-vào và hơi-thở-ra.
2. Vedanànupassanà-satipatthàna , Thọ Quán Niệm Xứ, vắn tắt gọi Niệm Thọ, là sự chú niệm kiên cố áp đặt vào những cảm thọ.
3. Cittànupassanà-satipatthàna ,
Tâm Quán Niệm Xứ, vắn tắt gọi Niệm Tâm, là sự chú
niệm kiên cố áp đặt vào những tư tưởng hay những
tiến trình tâm, như ý nghĩ liên hợp hoặc không liên hợp
với khát vọng.
4. Dhammànupassanà-satipatthàna ,
Pháp Quán Niệm Xứ, vắn tắt gọi Niệm Pháp, là sự chú
niệm kiên cố áp đặt vào những hiện tượng như những
chướng ngại tinh thần (nìvaranas, pháp triền cái) v.v...
Trong bốn niệm xứ nếu niệm,
hay chú tâm ghi nhận, được kiên cố áp đặt trên một
phần của thân, như hơi-thở-ra và hơi-thở-vào chẳng
hạn, điều đó hàm xúc ý nghĩa là sự chú tâm đã được
vững chắc thiết lập trên tất cả. Như vậy bởi vì ta đã
có khả năng đặt sự chú tâm vào bất luận nơi đâu trong
thân.
"Vững chắc thiết lập"
có nghĩa là nếu muốn đặt sự chú tâm vào hơi-thở-ra và
hơi-thở-vào trong một giờ, ta có thể an trụ tâm vững
chắc vào hơi thở trọn thời gian ấy. Nếu muốn giữ tâm
an trụ vào hơi thở trong hai giờ, ta có thể giữ tâm vững
chắc áp đặt vào hơi thở trong hai giờ. Không có lúc nào
tâm chú niệm rời khỏi đề mục bởi vì chi thiền Tầm ( vitakka )
không ổn định vững chắc.
Muốn có thêm chi tiết về satipatthàna ,
xem "Satipatthàna Sutta" , bản dịch trong "The
Wheel" số 18. Cũng đọc Chú Giải bài kinh nầy trong
"The Way of Mindfulness", bản dịch do Soma Thera (Buddhist
Publication Society, Kandy).
Tại sao ta phải vững chắc gom tâm
an trụ và kiên cố áp đặt trên đề mục như hơi-thở-ra
và hơi-thở-vào, không thể sơ khuyết? Là bởi vì ta cần
phải tập trung tư tưởng để canh chừng và kiểm soát
lục thức ( vinnàna ) [2], vốn nhanh chóng bay nhảy và trôi
giạt bềnh bồng một cách bất định từ quá khứ xa xôi
không thể quan niệm, trong vòng luân hồi ( samsàra ) vô
tận.
Sư xin nói rõ thêm. Tâm có thói quen chạy rong từ đầu nầy sang đầu kia quanh quẩn tới lui sáu trần cảnh, khởi hiện ở sáu căn môn. [3]
Sư lấy một thí dụ, như trường hợp anh chàng kia mất trí, không thể kiểm soát tâm mình. Chí đến giờ ăn cơm anh cũng không nhớ mà cứ mãi thênh thang rong rỗi đầu nầy đầu kia, cha mẹ phải đi tìm, gọi về ăn. Rồi sau khi ăn năm sáu miếng thì anh lật úp chén lại, bỏ đi, không dùng hết bửa. Anh chàng lãng trí đến mức độ như vậy. Ăn uống cũng không biết dùng cho đủ no. Khi nói chuyện anh cũng không thể nói hết trọn câu. Nói đầu quên đuôi, đang chuyện nầy bắt sang câu chuyện khác. Đoạn đầu, đoạn giữa và đoạn cuối của một câu không phù hợp với nhau. Nói không ai hiểu. Anh chàng không thể làm gì hữu ích trên thế gian nầy, và không ai biết anh muốn gì. Anh không thể hoàn tất một công việc gì. Người như thế không thể được xem là một chúng sanh trong cảnh người, sống cũng như không.
Anh chàng mất trí ấy có thể trở lại bình thường, với tinh thần ổn kiện, nếu anh gặp một vị lương y tâm thần tài giỏi, chữa bịnh cho anh với những phương pháp nghiêm nhặt. Được chữa trị như vậy, dần dần anh chàng có thể trở lại đời sống bình thường, đến bửa có thể ăn uống no bụng. Trong những công việc khác hằng .eèy`en ng!có#txể0Kểm soá tC- và hnèn & b thɨn((đan0/ơi ԑếnachốn,bN³i chuy㻇l(m᪡ci lạcbcó tr°ዛc - ` "i raw như`vxΰờN'. Đó l bmột thCdລ,/font>9/r6 + sa-a|`a4/i>