📜 Giảng Sư
Kho kinh › Căn Bản Phật Giáo (Bình Anson)

Can Ban Phat Giao - Binh Anson

Căn Bản Phật Giáo (Bình Anson) · 10,274 ký tự · ~9 phút đọc
🏠 Trang chủ 📜 Kho kinh ⬇ Tải .txt

Can Ban Phat Giao - Binh Anson

Vietnamese, with Unicode Times font

C ăn Bản Phật Giáo

Bình Anson

NXB Tổng Hợp TP HCM

TL. 2005 - PL. 2549

-01-

Tóm Tắt C ăn Bản Phật Giáo

Tỳ-khưu Dhammika

Bình Anson lược dịch

---*---

Lược dịch từ bài "Basic Buddhism: A Five-Minute Introduction" (C ăn bản Phật giáo: Giới thiệu trong năm phút), trong quyển "Good Question, Good Answer" (Khéo Vấn, Khéo Đáp) của Bhikkhu Dhammika, ấn bản Internet (http://www.buddhanet.net).

*

Hỏi: Phật Giáo là gì?

Đáp: Phật Giáo là một tôn giáo có khoảng 300 triệu tín

đồ tr ên khắp thế giới. Danh từ Phật

Giáo (Buddhism) phát nguồn từ chữ "buddhi" , có nghĩa "giác

ngộ", "thức tỉnh". Phật Giáo khởi nguồn từ hơn 2,500 n ăm

trước, khi Ng ài Siddhattha Gotama (Sĩ- đạt-ta

Cồ-đ àm), hay Đức Phật, tự m ình

giác ngộ vào lúc 35 tuổi.

Hỏi: Có phải Phật Giáo chỉ thuần là một tôn giáo?

Đáp: Đối với nhiều người, Phật Giáo không phải chỉ l à một tôn giáo mà còn có thể xem như là một triết học, hay đúng hơn, đó l à "một lối sống". Gọi Phật Giáo là một triết học, vì danh từ "triết học - philosophy" có nghĩa là "sự yêu chuộng trí tuệ", và con đường của đạo Phật có thể tóm tắt như sau:

(1) sống có đạo đức,

(2) nhận thức r õ ràng về mọi ý nghĩ và hành động, v à

(3) phát triển sự hiểu biết và trí tuệ.

Hỏi: Phật Giáo giúp tôi bằng cách nào?

Đáp: Phật Giáo giải thích mục

đích của đời sống, giải thích hiện tượng bất công v à bất bình

đẳng tr ên thế gian, và

đưa ra một phương cách thực h ành hay

một lối sống để đưa đến hạnh phúc thật sự.

Hỏi: Tại sao Phật Giáo trở nên phổ biến?

Đáp: Phật Giáo ngày càng phổ biến ở các nước Tây phương vì

nhiều lý do. Thứ nhất là vì Phật Giáo có những giải

đáp cho nhiều vấn đề trong các x ã hội

vật chất hiện đại. Tiếp đến, cho những ai có

chú tâm, Phật Giáo đem lại một sự thông hiểu sâu sắc về tâm trí con người

v à các cách trị liệu tự nhiên, mà các nhà tâm lý nổi tiếng trên thế

giới đều công nhận l à rất cao cấp và

rất hiệu quả.

Hỏi: Đức Phật l à ai?

Đáp: Ngài Siddhattha Gotama sinh ra vào n ăm

563 trước Tây Lịch, trong một ho àng tộc tại Lumbini, nay thuộc xứ

Nepal. Vào n ăm 29 tuổi, Ng ài nhận thức

rằng tiện nghi vật chất và an ninh trong thế gian không bảo

đảm hạnh phúc; v ì thế, Ngài

đi t ìm hiểu các học thuyết, tôn giáo

và triết học thời đó, để t ìm kiếm chìa

khóa đưa đến hạnh phúc. Sau sáu năm học tập v à

hành thiền, Ngài tìm ra con đường "Trung Đạo"

v à giác ngộ. Sau khi chứng đắc, Ng ài

dùng quãng đời c òn lại tại thế gian

để truyền giảng các nguy ên lý trong

đạo Phật -- gọi l à Pháp, hay Chân lý,

cho đến khi Ng ài nhập diệt vào n ăm

80 tuổi.

Hỏi: Có phải Đức Phật l à Thượng Đế?

Đáp: Không, Ngài không là Thượng

Đế, v à Ngài cũng không tuyên bố như

thế. Ngài là người chỉ dẫn con đường đưa đến

giác ngộ, từ kinh nghiệm thực chứng của Ng ài.

Hỏi: Phật tử có tôn thờ các thần tượng không?

Đáp: Những người Phật tử tỏ lòng tôn kính các hình ảnh của

Đức Phật, nhưng không tôn thờ, cũng không van

xin những điều lợi lạc. Một pho tượng Phật ngồi trong tư thế với hai tay

dịu d àng đặt tr ên vế, với nụ

cười từ bi, nhắc nhở chúng ta nỗ lực phát triển tình thương và an

định nội tâm. Lễ lạy tượng Phật l à

để tỏ l òng biết ơn về các lời dạy của

Ngài.

Hỏi: Tại sao nhiều quốc gia Phật Giáo lại nghèo như vậy?

Đáp: Không hẳn đúng như vậy.

Nhật Bản l à một quốc gia có truyền thống Phật Giáo sâu

đậm v à ngày nay cũng là một quốc gia

có kinh tế giàu mạnh. Thái Lan, với Phật giáo là quốc giáo, cũng có một

nền kinh tế tương đối vững mạnh v à

phát triển. Tuy nhiên, chúng ta cần biết rằng một trong các

điều dạy của Phật Giáo l à tài sản của

cải không bảo đảm được hạnh phúc, v à

tài sản của cải cũng không bao giờ thường còn. Dân chúng trong bất kỳ quốc

gia nào cũng chịu đau khổ, cho d ù họ

giàu sang hay nghèo nàn. Chỉ những người nào thông hiểu các lời dạy của

Đức Phật th ì mới có thể tìm

được hạnh phúc thật sự.

Hỏi: Có phải có nhiều tông phái Phật Giáo không?

Đáp: Có nhiều tông phái trong Phật Giáo là vì có những khác biệt về v ăn hóa v à truyền thống lịch sử của mỗi quốc gia. Tuy nhiên, c ăn bản của Phật Giáo vẫn không thay đổi, đó l à Pháp hay Chân lý.

Hỏi: Có phải các tôn giáo khác đều sai lầm?

Đáp: Phật Giáo là một hệ thống tín ngưỡng có tính bao dung đối với các tín ngưỡng hay tôn giáo khác. Phật Giáo chấp nhận các lời giảng đạo đức của các tôn giáo khác, nhưng Phật Giáo c òn tiến xa hơn, bằng cách đưa ra một mục ti êu dài hạn trong sự hiện hữu của chúng ta, qua trí tuệ và sự hiểu biết thật sự. Phật Giáo chân chính thì rất bao dung, và không quan tâm đến các nh ãn hiệu như là "tín hữu Ky-tô giáo", "tín hữu Hồi giáo", "tín hữu Ấn- độ giáo", hay "Phật tử". V ì vậy, trong lịch sử, không bao giờ có các cuộc thánh chiến mang danh Phật Giáo. Cũng vì thế mà những người Phật tử không đi truyền giảng hay cải đạo người khác; họ chỉ giảng giải nếu được ai hỏi đến.

Hỏi: Phật Giáo có tính khoa học không?

Đáp: Khoa học là tri thức được

kết hợp th ành hệ thống, qua các dữ kiện

được quan sát v à thực nghiệm và

đề ra các định luật tổng quát của thi ên

nhiên. Cốt lõi của Phật Giáo phù hợp với định

nghĩa đó, bởi v ì Tứ Diệu Đế hay Bốn Sự

Thật Thâm Diệu, có thể được thử nghiệm v à minh chứng bởi bất kỳ

người nào, và ngay chính Đức Phật cũng đ ã

từng nói với các đệ tử rằng họ phải thực

chứng các lời dạy của Ng ài, mà không nên chỉ tin suông. Phật Giáo

dựa nhiều trên trí tuệ, hơn là lòng tin.

Hỏi: Đức Phật đ ã dạy những gì?

Đáp: Đức Phật đ ã giảng

dạy rất nhiều đề t ài, nhưng các

điều căn bản trong Phật Giáo có thể tóm tắt

trong Tứ Diệu Đế v à Bát Chánh Đạo.

Hỏi: Diệu đế thứ nhất l à gì?

Đáp: Khổ Đế, chân lý thâm diệu

đầu ti ên, nói rằng đời sống l à

đau khổ, nghĩa l à phải chịu

đau đớn thể xác, gi à nua, bệnh hoạn,

rồi chết. Ta cũng phải chịu đau khổ về mặt

tâm lý như cô đơn, phiền giận, bực bội, sợ h ãi, bối rối, thất vọng,

hay sân hận. Đây l à một sự kiện hiển

nhiên, không thể chối cãi. Đây l à thực

tế khách quan, không phải bi quan; vì bi quan là mong

đợi những điều g ì trở nên tệ hại. Mặt

khác, Phật Giáo đề ra cách thức giải quyết

các đau khổ đó v à cách thức để có hạnh

phúc thật sự.

Hỏi: Diệu đế thứ nh ì là gì?

Đáp: Tập Đế, chân lý thâm diệu

thứ nh ì, dạy rằng tất cả mọi đau khổ

đều do ái dục v à chấp thủ. Ta sẽ bị phiền khổ nếu ta mong

đợi người khác phải tuân theo ý muốn của m ình,

phải làm giống như mình, nếu ta không được

những g ì mình muốn, v.v. Ngay cả khi ta muốn và

được, điều n ày cũng không bảo

đảm có hạnh phúc. Tâm khát khao ham muốn cướp

đoạt của ta niềm vui được thỏa l òng và hạnh phúc. Thay vì kiên trì

chiến đấu để th ành

đạt điều mong muốn, h ãy cố gắng sửa

đổi chính cái l òng ước muốn của mình.

Hỏi: Diệu đế thứ ba l à gì?

Đáp: Diệt Đế, chân lý thâm diệu

thứ ba, l à có thể chấm dứt đau khổ v à

đạt được trạng thái thỏa l òng và hạnh

phúc. Khi ta dứt bỏ ái dục, vốn là vô ích, và tập sống từng ngày, chúng ta

bắt đầu sống an vui v à tự do. Chúng ta

sẽ có nhiều thì giờ và n ăng lực để giúp đỡ

người khác. Trạng thái ấy được gọi l à Niết Bàn.

Hỏi: Diệu đế thứ tư l à gì?

Đáp: Đạo Đế, chân lý thâm diệu thứ tư, l à con đường đưa đến chấm dứt đau khổ. Con đường n ày gọi là Bát Chánh Đạo.

Hỏi: Bát Chánh Đạo l à gì?

Đáp: Đó l à con

đường gồm 8 yếu tố chân chánh: Chánh Kiến,

Chánh Tư Duy, Chánh Ngữ, Chánh Nghiệp, Chánh Mạng, Chánh Tinh Tấn, Chánh

Niệm, v à Chánh Định. Đây l à con

đường của đạo đức v à tỉnh thức -- qua

lời nói, ý nghĩ và hành động, v à phát

triển trí tuệ bằng sự nhận thức rõ ràng về Tứ Diệu

Đế v à bằng sự t ăng

trưởng l òng từ bi.

Hỏi: Ngũ giới là gì?

Đáp: Đây l à n ăm

điều giới luật đạo đức của Phật Giáo. Đó l à: không sát hại, không

lấy của không cho, không tà dâm, không nói dối, và không dùng các chất say

làm lu mờ trí óc.

Hỏi: Nghiệp là gì?

Đáp: Nghiệp hay "nghiệp-quả" là một

định luật cho biết rằng mỗi một nguy ên

nhân đều tạo ra một hậu quả, có nghĩa l à

các hành động của ta đều có những hậu quả.

Định luật đơn giản n ày đ ã giải

thích nhiều vấn đề: sự bất công tr ên

thế gian, tại sao có người sinh ra lại có phế tật, có người lại có nhiều

tài n ăng, có người có đời sống rất ngắn ngủi.

Nghiệp cho thấy tầm quan trọng về việc tất cả chúng ta phải chịu trách

nhiệm về các h ành động của chính m ình,

trong quá khứ và hiện tại. Làm thế nào để thử

nghiệm tác động nghiệp quả của các h ành

động của ta? Câu trả lời được tóm tắt bằng

cách h ãy nhìn xem 3 điểm chính: (1) ý

định đằng sau của mỗi h ành động, (2)

hậu quả của h ành động đó v ào

chính mình, và (3) hậu quả của hành động đó v ào

những người khác.

Hỏi: Trí tuệ là gì?

Đáp: Trong Phật Giáo, Trí tuệ phải

được phát triển c ùng với Từ bi. Trong

một cực đoan, bạn có thể l à một người

tốt bụng nhưng khờ dại, và trong một cực đoan

khác, bạn có thể có nhiều kiến thức nhưng lại không có t ình cảm.

Phật Giáo dạy ta nên giữ thật sự cân bằng và trọn vẹn cả hai, phải trau

giồi cả trí tuệ lẫn từ bi. Trí tuệ cao nhất là thấy rõ ràng rằng trên

thực tế, mọi hiện tượng đều không ho àn

toàn, không thường còn, và không có một thực thể cố

định. Trí tuệ thật sự không phải chỉ tin v ào

những gì được dạy, m à phải chứng

nghiệm và thông hiểu chân lý và thực tế. Trí tuệ

đ òi hỏi phải có một tâm ý rộng mở,

khách quan, không cố chấp. Con đường của Phật

Giáo đ òi hỏi phải can đảm, nhẫn nại,

mềm dẻo v à thông minh.

Hỏi: Từ bi là gì?

Đáp: Từ bi bao gồm các phẩm hạnh của lòng san sẻ, sẵn sàng an ủi người khác, thiện cảm, ch ăm lo v à quan tâm. Trong Phật Giáo, ta chỉ thật sự cảm thông người khác khi nào ta thật sự cảm thông chính mình, qua trí tuệ.

Hỏi: Tôi phải làm thế nào để trở th ành một Phật tử?

Đáp: Bất cứ ai cũng có thể tìm hiểu và thực nghiệm các lời

dạy của Đức Phật. Ng ài dạy rằng lời

giải đáp cho mọi vấn đề của chúng ta l à

ở bên trong chúng ta, không phải ở bên ngoài. Ngài nói với các

đệ tử không được tin ngay v ào lời dạy

của Ngài, mà họ phải tự thử nghiệm các lời dạy

đó. Như thế, mỗi người tự có quyết định v à

tự chịu trách nhiệm về các hành động v à

sự hiểu biết của mình. Điều n ày cho

thấy Phật Giáo không phải là một tập hợp cố

định các tín điều cần phải được chấp nhận trọn vẹn. Đây l à những

lời dạy để mỗi người tự t ìm hiểu, học

tập và áp dụng theo tình huống riêng của mình.

Perth, Tây Úc, tháng 8-2004

-ooOoo-

Đầu

trang | 01

| 02

| 03

| 04

| 05

| 06

| 07

| 08

| 09

| 10

| Mục lục

[ Trở về trang Thư Mục ]

last updated: 14-03-2005

← Văn bản trướcCan Ban Phat Giao - Binh AnsonVăn bản tiếp →Can Ban Phat Giao - Binh Anson
☰ Mục lục Căn Bản Phật Giáo (Bình Anson)