Kinh nghiem Thien sinh
Vietnamese, with Unicode Times font
Kinh nghiệm một thiền sinh
Kevin Griffin
Nguyễn Duy Nhiên chuyển dịch
Trời cuối tháng n ăm m à
nghe lành lạnh. Buổi sáng đến sở l àm
vẫn phải mặc thêm một chiếc áo khoác ngoài. Những ngày mưa tháng tư
đ ã đi
qua. Có những hôm ngồi thiền nghe tiếng gió mưa dội vào cửa sổ rào
rạt, và cũng có những khuya sau khi thổi tắt ngọn
đ èn có vệt ánh tr ăng
soi sáng một khoảnh bàn viết. Mấy tuần nay trời trở lạnh, sáng nay
ngày nào bầu trời cũng trong xanh. Nơi tôi ở trời
đất có bốn m ùa rõ rệt, những tuần cuối
xuân trời đột nhiên trở lạnh trước khi bước vào hè. Vậy mà Trung
Tâm cũng đ ã
đ ược một n ăm.
Tôi đ ã có những ngày nhìn ngôi nhà Chuyển Hóa giữa một rừng cây
xanh um, với ngàn hoa đỏ tím vàng, với
rừng cây chuyển màu lá trái chín cây và giữa những
đồi núi phủ trắng tuyết. Ngày tháng
chung quanh ta cứ thong thả trôi từng ngày một, mà tôi nghĩ con đường tu
học của mình cũng vậy, bước tới từng mỗi bước một. Không dừng lại và cũng
không cần vội vã.
Xin được gửi đến các anh chị một b ài viết của Kevin Griffin, ông là một tác giả và cũng là một giáo thọ từ Spirit Rock Center hiện sinh hoạt tại miền bắc California. Ông là tác giả của quyển "One breath at a time". Xin được gửi đến các bạn một chia sẻ của ông về kinh nghiệm thực tập của m ình.
Duy Nhiên
-ooOoo-
C ó nhiều lúc tôi cảm thấy mình là một thiền sinh
rất tệ. Có những ngày tôi ngồi thiền nhưng chẳng có chút gì là chánh niệm
hết. Tôi tự hỏi, không biết mình có cố gắng
đủ hay không? Tôi có lười biếng quá không? May mắn thay, vì
được dạy rằng m ình cần phải biết rộng
lượng và tha thứ cho những thất bại của mình trên con
đường tu học , nên tôi cũng không cảm
thấy buồn nản cho lắm. Nhưng cũng có thể vì vậy mà tôi thiếu sự tinh tấn
ch ăng?
Sự thật là nhiều n ăm trước đây, tôi
nhận thấy thật ra mình cũng không thể nào kiểm soát
được những g ì xảy ra trong lúc ngồi
thiền - tôi chỉ có thể có mặt ngồi nơi tọa cụ mà thôi. Trong thời gian
đầu, tôi vất v ã cố gắng
để thực hành theo lời hướng dẫn - theo
dõi hơi thở, khi nào tâm ta lo ra, buông bỏ tư tưởng ấy và trở lại với hơi
thở của mình - nhưng chẳng có gì đặc biệt xảy
ra hết. Thật ra, tôi cảm thấy rất bất an trong những lúc ngồi thiền. Sau
đó, tôi cảm thấy khá hơn một chút, nhưng cái kinh nghiệm ấy tự nó
vẫn là khó chịu.
Nhưng cuối cùng rồi thì tôi cũng vượt qua, và bắt đầu có được những kinh nghiệm tĩnh lặng và sáng tỏ. Và trong suốt nhiều n ăm , và các khóa tu, kế tiếp, tôi cố gắng giữ một sự quân bình trong sự thực tập của mình, "dụng công nhưng không dụng lực." Khi nào tôi thể hiện được điều n ày thì mọi việc dường như đều rất trôi chảy, tôi cảm thấy mình có một sự tỉnh thức tự nhiên và buông bỏ nhẹ nhàng. Và ngược lại, những khi thất bại, tôi cảm thấy mình lạc lõng, bối rối và tràn ngập bởi những tư tưởng và cảm giác rằng mình hoàn toàn mất sự tự chủ. Và rồi từ đó tôi lại tự hỏi không biết phương cách thực tập n ày của tôi có thích hợp không.
Gần đây , tôi có
đọc được b ài kinh mở
đầu trong Tương Ưng Bộ Kinh
(Samyutta-Nikáya). Trong bài kinh ấy có người hỏi
đức Phật bằng cách n ào
để ng ài vượt qua
được dòng nước lũ, ý nói về sự giác
ngộ của ngài. Câu trả lời của Phật thật vô cùng
đơn sơ :
- " Này Hiền giả, không đứng lại, không vội v ã, Ta vượt khỏi dòng nước lũ ."
- " Thưa ngài, làm sao không đứng lại, không vội v ã, Ngài vượt khỏi dòng nước lũ? " Người ấy hỏi.
- " Này Hiền giả, khi Ta đứng lại, thời
Ta bị chìm xuống. Khi Ta vội vã, thời Ta bị cuốn trôi; do vậy, này
Hiền giả, không đứng lại, không vội
vã, Ta vượt khỏi dòng nước lũ ."
Tôi nghĩ câu trả lời của đức Phật diễn tả được điều m à tôi đang cố gắng để đạt đến trong sự thực tập của chính mình. Tôi cứ tiếp tục có mặt nơi toạ cụ của mình, dù cho chuyện gì xảy ra, nhưng không cố sức quá.
Trong thời gian qua, tôi cũng có thực tập theo chương trình Twelve-Step programs , họ có một câu châm ngôn là "chỉ từng ngày một." Tôi nghĩ câu ấy có nghĩa là, ta đừng cố gắng phải giải quyết hết mọi vấn đề trong c ùng một lúc - hay là đạt giác ngộ - chỉ cần ta chăm sóc cho những g ì cần thiết trong ngày hôm nay. Hôm nay ta chỉ cần ngồi trên toạ cụ của mình theo thời gian hạn định. Đừng tự trách móc hay phê phán về buổi ngồi thiền ấy là thành công hay thất bại. Đó không phải l à chuyện của mình. Chuyện của mình là có mặt và ngồi ở đó. Nếu bạn bỏ sự thực tập vì nó không đạt đúng với "tiêu chuẩn" của mình muốn, như đức Phật dạy, bạn sẽ bị chìm xuống.
Đức Dalai Lama cũng có khuyên chúng ta không nên lúc nào cũng cứ xem xét và phê phán sự thực tập của mình. Ngài dạy, chúng ta chỉ nên nhìn lại sau một thời gian dài, như là n ăm hay mười năm, chừng ấy ta mới thậ t sự thấy được sự tiến triể n của mình. Tôi nghĩ có lẽ ý ngài cũng khuyên chúng ta đừng n ên dừng lại.
Nhưng dù vậy, trên con đường thự c tập, có những lúc tôi nhìn chung quanh và thấy hoang vu, không có gì thay đ ổi hay khác biệt. Tôi có tự dối gạt mình hay không? Tôi có thật sự cố gắng đủ chưa? Có lúc, tôi thực tập với một vị thầy dạy cho tôi những phương pháp thực hành gắt gao hơn, nhưng rồi tôi vẫn trở về với đường lối nhu ho à của mình. Đó có phải l à phản ảnh của một tính khí yếu đuối chăng? Có lẽ tôi cần phải nên cố gắng nhiều hơn để tăng trưởng định lực v à chánh niệm của mình. Vấn đề l à mỗi khi tôi cố gắng gò bó mình, cuối cùng tôi lại cảm thấy còn tệ hại hơn trước. Chắc có lẽ tôi chỉ có thể là vậy thôi. Đứa con gái của tôi khi l ên sáu, mỗi lần bị la rầy nó hay nói, "Con đâu phải là chủ của đầu óc của mình." Nghe thấm thía làm sao.
Tôi là một giáo thọ, tôi đi hướng dẫn các khóa tu, vì vậy cho nên tôi
thuộc vào hạng "Bác sĩ, hãy lo chữa bệnh cho mình
đi!" Thật ra thì tôi cũng hiểu về
những ý nghĩ ngờ vực này của tôi lắm chứ. Nhưng vấn
đề tôi muốn nêu ra là thế nào là
Chánh Tinh Tấn ? Thật ra đó không phải l à
một vấn đề của ri êng tôi. Trong những
khóa tu, tôi thường khuyên người khác nên từ tốn với chính mình, có niềm
tin vào sự thực tập, nhìn mọi việc xảy ra trong một không gian rộng lớn,
và nhớ rằng cái gì cũng rồi sẽ qua. Hãy có niềm tin vào
đạo pháp, cho d ù ta không có niềm tin
nơi mình. Đó l à lời khuyên mà tôi có
thể dùng được!
Là một giáo thọ, tôi không tránh khỏi ghi nhận những hình ảnh của các vị giáo thọ khác, và thấy rằng gương mặt họ lúc nào cũng tươi sáng và nở nụ cười. Hình như họ có một thông điệp l à, "Nếu bạn thiền tập như tôi, bạn sẽ có hạnh phúc! " Và những lời hướng dẫn thiền tập cũng vậy, có vẽ như rất hoàn hảo, không có chút gì là bất toàn hết. Đôi khi tôi tự hỏi, ta có n ên ghi thêm những câu này trong các khoá tu không: "Những kinh nghiệm thật sự của bạn trong khóa tu này sẽ tùy thuộc vào những nghiệp quả trước đó, karma, của bạn. Các vị thầy và trung tâm này không thể bảo đảm về sự giác ngộ của bạn (hoặc là bạn có vui thích hay không)."
Cuộc đời của tôi có biết bao những th ăng trầm - buồn vui, c ăng thẳng, hân hoan, mệt mỏi. V à tất cả những trạng thái ấy đều được phản ảnh trong buổi ngồi thiền hằng ngày của tôi. Đôi khi , tôi muốn sự thiền tập của mình hoàn toàn cách biệt hẳn với chúng, như là một trạng thái nhiệm mầu nào đó m à tôi có thể bước vào và lánh xa hết tất cả. Nhưng thật ra thiền tập không phải là một sự trốn tránh thực tại, mà ngược lại, nó là một nhận thức về thực tại sâu sắc hơn. Và nếu ta nhìn cho sâu và cho thật rõ, bên dưới cái thực tại bất an ấy là một thực tại tĩnh lặng, tuệ giác và hạnh phúc. Đó mới chính l à chân thực tại.
Và nếu tôi không dừng lại và cũng không vội vã, sự tĩnh lặng và tuệ giác này này sẽ tự nhiên hiển lộ -- theo thời điểm của nó, chứ không phải của tôi.
-ooOoo-
[ Trở về trang Thư Mục ]
last updated: 15-07-2006