🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Buông bỏ – an lạc

Gặp ai cũng kể khổ: buông thói quen trút khổ lên người mới quen

Buông bỏ – an lạc · 6 phút đọc

Chị Hạnh có một thói quen mà chính chị cũng biết là không hay. Gặp ai, chị cũng kể khổ. Gặp người quen ở chợ, chị kể chuyện con chị học hành vất vả. Gặp đồng nghiệp mới, chị kể chuyện chồng chị vô tâm. Gặp người lạ ngồi cùng xe, chị kể chuyện nhà chị thiếu tiền. Chị kể xong thì thấy nhẹ đi một chút. Nhưng người nghe thì nặng đi một chút. Lâu dần, người ta thấy chị là tránh. Không phải người ta không thương chị. Mà vì mỗi lần gặp chị là một lần nghe một chuyện khổ. Nghe hoài, ai cũng mệt.

Kể khổ nghe thì giống như chia sẻ. Nhưng chia sẻ khác với trút. Chia sẻ là mình kể với đúng người, đúng lúc, để tìm cách gỡ. Trút là mình gặp ai cũng đổ ra, không cần biết người ta có muốn nghe không, có giúp được không. Mình trút xong thì nhẹ. Nhưng người nghe thì mang thêm một gánh. Mình nhẹ một chút, người ta nặng một chút. Cứ vậy, mình đi đến đâu, mình để lại một chút nặng đến đó. Lâu dần, không ai muốn ngồi gần mình nữa. Không phải vì mình xấu. Mà vì mình nặng.

Cái khổ của mình, mình kể hoài, nó cũng không nhỏ đi. Ngược lại, kể một lần, mình nhớ lại một lần. Nhớ lại một lần, mình đau lại một lần. Kể mười lần, mình đau mười lần. Chuyện cũ đã qua, mà mình cứ kể lại, thì chuyện cũ cứ sống mãi trong miệng mình. Mình tưởng kể ra là buông. Nhưng thật ra kể hoài là giữ. Giữ chuyện khổ trong miệng, thì chuyện khổ ở mãi trong lòng. Muốn buông chuyện khổ, phải ngừng kể nó với người không liên quan.

Trong kinh Pháp Cú có một câu kệ nói về lời nói rất hay: dầu nói ngàn ngàn lời, nhưng không gì lợi ích, tốt hơn một câu nghĩa, nghe xong, được tịnh lạc. Nghĩa là nói nhiều không bằng nói ít mà có ích. Ngàn lời kể khổ không bằng một câu nói rõ mình cần gì. Mình kể một tiếng đồng hồ về chuyện nhà mình khổ, người ta nghe xong cũng không giúp được gì. Mình nói một câu: tôi đang cần người chỉ cho tôi cách xin việc làm thêm, thì người ta giúp được ngay. Lời nói có ích là lời nói đi kèm với việc làm. Lời nói vô ích là lời nói chỉ để trút ra cho nhẹ miệng.

Cho nên, buông thói quen kể khổ với người mới quen, bắt đầu bằng một thói quen nhỏ: gặp người mới, mình hỏi người ta trước. Hỏi người ta làm gì, sống ở đâu, có gì vui. Nghe người ta kể. Mình nghe nhiều, mình nói ít. Nói ít thì mình còn chỗ để nghe. Nghe nhiều thì mình học được nhiều. Gặp người mới mà mình cứ kể khổ, thì người ta chỉ nhớ mình là người khổ. Gặp người mới mà mình hỏi han vui vẻ, thì người ta nhớ mình là người dễ gần. Lần sau gặp lại, người ta còn muốn chào mình.

Còn cái khổ thật sự của mình thì sao? Mình kể với ai? Mình kể với một người thôi. Một người mình tin. Một người có thể giúp mình. Mình kể một lần, kể cho rõ, kể để tìm cách gỡ. Kể xong, mình cùng người đó tìm cách. Tìm được cách rồi, mình làm. Làm rồi, chuyện khổ nó nhỏ lại. Đó mới là kể để buông. Còn kể với mười người mà không ai giúp được, thì mình chỉ đau mười lần, mà chuyện vẫn nguyên đó.

Chị Hạnh sau một thời gian đã đổi được thói quen này. Chị tập một quy tắc: gặp người mới quen, chị không kể khổ. Chị hỏi người ta ba câu. Chị nghe. Chị cười. Về nhà, chị viết cái khổ của mình ra giấy, chỉ một dòng. Viết xong, chị tự hỏi: chuyện này mình gỡ được ở điểm nào? Chị tìm được một điểm, chị làm ngay. Ba tháng sau, chị bảo: trước đây mình kể khổ khắp nơi, mà khổ vẫn nguyên. Giờ mình kể ít đi, làm nhiều lên, khổ nó nhỏ lại thật. Người ta gặp mình cũng vui hơn. Mình gặp người ta cũng nhẹ hơn.

Cho nên, gặp ai cũng kể khổ thì mình buông đi. Khổ của mình, mình giữ lại để sửa, không phải để kể. Nói ngàn lời vô ích không bằng một câu có nghĩa. Một câu có nghĩa là câu nói rõ mình cần gì, mình sẽ làm gì. Nói câu đó với đúng người, một lần là đủ. Còn lại, mình dành miệng để hỏi han, để cười, để nghe người ta kể chuyện vui. Miệng mình nhẹ, lòng người ta cũng nhẹ. Vậy là cả hai cùng buông được một gánh.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh Pháp Cú — kệ 100 (dhp_ev08.htm) (điểm tựa: "Dầu nói ngàn ngàn lời, Nhưng không gì lợi ích, Tốt hơn một câu nghĩa, Nghe xong, được tịnh lạc.")
Bài liên quanNgười phục vụ làm chậm, mình bực: buông một chút nóng để bữa ăn còn ngonBuông tay khỏi quá khứ, tay mới cầm được hôm nayBuông cơn giận trong lòng: nóng một phút, khổ một ngày