🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Buông bỏ – an lạc

Chỉ một cách tu mới đúng: buông cái chấp về phương pháp

Buông bỏ – an lạc · 6 phút đọc

Trong một buổi trà đạo sau giờ tụng kinh, hai bác lớn tuổi tranh luận với nhau. Bác này nói phải niệm Phật mới đúng. Bác kia nói phải ngồi thiền mới đúng. Bác này nói tụng kinh nhiều mới có phước. Bác kia nói tụng nhiều mà lòng đi vắng thì không bằng một câu niệm thành tâm. Hai bác càng nói càng to tiếng. Đến mức quên mất cả hai đang ngồi trong chùa, đang nói về chuyện tu.

Chấp vào phương pháp là như vậy. Mình theo một cách tu, mình thấy nó hay, mình tập được kết quả, rồi mình tin rằng chỉ có cách đó mới đúng. Ai theo cách khác là sai. Ai tu khác mình là chưa hiểu đạo. Mình tưởng mình đang bảo vệ đạo. Nhưng thật ra mình đang bảo vệ thói quen của mình. Phương pháp chỉ là con đường. Đích đến mới là quan trọng. Có nhiều con đường cùng đến một thành phố, không ai bắt mọi người phải đi chung một đường.

Sách Phật dạy về chấp ngã và chấp pháp. Chấp ngã là cho rằng cái tôi của mình là thật, là đúng. Chấp pháp là cho rằng cách mình hiểu, pháp mình theo là đúng nhất. Hai cái chấp này đi với nhau. Mình chấp mình đúng, rồi mình chấp pháp mình đúng. Sách dạy rằng muốn tiến lên, phải phá dẹp tà kiến, phá sạch chấp ngã và chấp pháp. Trí tuệ giống như cây rựa bén, chặt đứt những dây leo chấp trước đó.

Đức Phật ví pháp như chiếc bè để qua sông. Người qua sông nhờ bè, đến bờ rồi thì buông bè xuống. Phương pháp tu cũng là chiếc bè. Niệm Phật là bè. Ngồi thiền là bè. Tụng kinh là bè. Bè nào đưa được mình qua sông thì bè đó tốt, với mình, vào lúc đó. Nhưng ôm bè lên vai, khư khư giữ bè, rồi cãi nhau xem bè nào tốt hơn, thì mình quên mất việc qua sông. Mình đứng ở bờ bên này, ôm bè mà cãi nhau, thì bao giờ mới sang được bờ bên kia.

Thực tập buông cái chấp về phương pháp bắt đầu bằng việc nhìn kết quả, không nhìn hình thức. Mình hỏi lòng mình: cách tu này có làm mình hiền hơn không, có làm mình bớt giận hơn không, có làm mình thương người hơn không. Nếu có, thì cách đó tốt với mình. Người khác tu cách khác, mà họ cũng hiền hơn, bớt giận hơn, thương người hơn, thì cách đó tốt với họ. Hai cách khác nhau, mà cùng tốt, thì có gì phải cãi nhau.

Rồi mình tập nghe người tu khác mình mà không phản bác ngay. Nghe họ nói về cách của họ, về niềm vui của họ. Có khi mình học được một điều hay từ họ. Có khi mình phát hiện ra cách của mình còn thiếu một góc nào đó. Người tu mà lòng rộng thì học được từ mọi người. Người tu mà lòng hẹp thì chỉ học được từ người giống mình. Học từ người giống mình thì học mãi cũng chỉ có bấy nhiêu.

Buông cái chấp về phương pháp không có nghĩa là mình tu lung tung, hôm nay cách này, mai cách khác, không có gì sâu. Không phải vậy. Mình vẫn theo một cách chính, mình tập sâu vào đó. Nhưng mình theo với lòng rộng: cách của mình tốt với mình, cách của người khác tốt với người khác. Mình không cần người khác phải giống mình mới gọi là đúng. Mỗi người một căn cơ, một hoàn cảnh, một con đường.

Cuối cùng, mình nhớ một điều giản dị: tu là để lòng mình nhẹ, không phải để mình có thêm một thứ để cãi nhau. Nếu cách tu của mình làm mình căng thẳng, làm mình coi thường người khác, làm mình cãi nhau nhiều hơn, thì mình nên xem lại, không phải xem lại người khác, mà xem lại chính mình. Buông cái chấp về phương pháp xuống, lòng mình rộng ra, đường tu của mình cũng rộng ra theo.

Có một điều nữa về chuyện chấp phương pháp: nhiều khi mình chấp không phải vì phương pháp đó hay nhất, mà vì mình đã bỏ nhiều công sức vào nó. Mình tụng kinh mười năm, mình ngồi thiền năm năm, mình niệm Phật bao nhiêu ngàn câu. Bỏ nhiều công như vậy, mình khó chấp nhận rằng cách khác cũng tốt. Đó là tâm lý rất con người: mình đã đầu tư vào cái gì, mình muốn cái đó phải là đúng nhất. Nhưng tu không phải là đầu tư để chứng minh mình chọn đúng. Tu là để lòng mình nhẹ, mình hiền, mình thương người hơn. Công sức mình bỏ ra không mất đi khi mình công nhận cách của người khác cũng tốt. Nó chỉ chứng tỏ lòng mình đã rộng hơn ngày xưa.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Cư Trần Lạc Đạo, tập 3 — Cư sĩ Chính Trực, bài về chấp ngã, chấp pháp (ctld3-06.htm)
• Phá Rừng Tre Gai — Những Cánh Hoa Đàm 7 (ch7.htm)
Bài liên quanVợ chồng xa nhau vì mưu sinh: buông nỗi lo để thương nhau từ xaBuông lời thầy bói nói: đừng để một câu nói trói cả đời mìnhCon không phải bản sao của cha mẹ: buông kỳ vọng để con được là mình