🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Buông bỏ – an lạc

Buông tham cầu: càng nắm càng mệt

Buông bỏ – an lạc · 6 phút đọc

Anh Thành làm nghề buôn bán ở chợ. Mấy năm đầu, anh chỉ mong đủ ăn đủ mặc. Rồi anh có được một sạp hàng. Có sạp rồi, anh muốn hai sạp. Có hai sạp rồi, anh muốn mở cửa hàng lớn. Mở cửa hàng lớn rồi, anh lại muốn thêm chi nhánh. Mỗi lần đạt được cái mình muốn, anh vui được vài ngày, rồi lại thấy thiếu. Thiếu cái này, thiếu cái kia. Lúc nào cũng thiếu.

Một hôm anh ngồi tính lại. Tiền thì nhiều hơn trước gấp mấy lần, mà sao lòng cứ bứt rứt. Ăn không ngon, ngủ không yên. Vợ con thì than anh suốt ngày chỉ nghĩ tới tiền. Anh tự hỏi: mình làm nhiều như vậy để làm gì? Để sống tốt hơn, hay để chạy theo một cái đích không bao giờ tới?

Tham cầu là vậy đó. Nó không có điểm dừng. Có một thì muốn hai, có hai thì muốn mười. Được mười rồi lại thấy người ta có trăm, lại muốn trăm. Càng chạy theo, càng mệt. Mà mệt nhất là mình không nhận ra mình đang mệt, cứ tưởng mình đang cố gắng. Cố gắng là tốt, nhưng cố gắng để làm gì thì phải hỏi cho rõ. Nếu cố gắng để sống yên ổn thì tốt. Nếu cố gắng chỉ để có nhiều hơn người khác thì đó là tham.

Sách xưa có một câu rất hay: biết đủ thì đủ, đợi đủ thì bao giờ mới đủ? Câu này nghe như một lời đùa, mà ngẫm kỹ thì thấm. Người biết đủ là người thấy cái mình đang có là đủ. Người không biết đủ thì dù có bao nhiêu cũng thấy thiếu. Có người nói: "Đợi tôi có đủ rồi tôi sẽ nghỉ." Nhưng đủ là bao nhiêu? Không ai trả lời được. Vì cái tham không có số lượng cụ thể. Nó cứ lớn lên theo cái mình có.

Trong một cuốn sách bói toán cổ, người xưa viết rằng nếu chưa biết đủ, chưa biết bằng lòng với hiện tại, thì cũng nên buồn riêng cho mình đi. Nghe thì nặng lời, mà đúng. Không bằng lòng với hiện tại thì lúc nào cũng buồn. Có nhà đẹp rồi thì muốn nhà to hơn. Có xe rồi thì muốn xe sang hơn. Có con ngoan rồi thì muốn con giỏi hơn. Cái muốn cứ nối tiếp cái muốn, không có lúc nào dừng lại để vui với cái đang có.

Buông tham cầu không có nghĩa là không làm gì, không phấn đấu gì. Buông tham là làm việc hết lòng, nhưng không để lòng mình bị trói bởi cái muốn. Làm ra được bao nhiêu thì vui bấy nhiêu. Được thì mừng, chưa được thì cố gắng thêm, nhưng đừng để cái chưa được làm mình khổ. Có người làm ít mà vui nhiều, vì họ biết đủ. Có người làm nhiều mà khổ nhiều, vì họ không biết đủ. Khác nhau chỉ ở một chữ: đủ.

Có một bà cụ bán rau ở đầu ngõ. Bà bán mỗi ngày một gánh rau, lời được vài chục nghìn. Ai hỏi bà có muốn bán nhiều hơn không, bà cười: "Bán vậy đủ rồi. Sáng bán rau, chiều về nấu cơm cho cháu, tối ngủ ngon là được." Bà không giàu, nhưng bà vui. Bà vui vì bà biết mình muốn gì và đã có đủ cái mình muốn. Cái vui của bà giản dị lắm, mà nhiều người giàu có chưa chắc đã có được.

Muốn biết mình có tham hay không, hãy thử hỏi mình một câu: nếu ngày mai mình không có thêm gì nữa, mình có sống được không? Nếu câu trả lời là sống được, sống vui, thì mình đã biết đủ rồi. Nếu câu trả lời là không chịu nổi, phải có thêm mới chịu được, thì cái tham đang nắm mình chặt lắm. Nhận ra được là tốt. Nhận ra rồi thì từ từ nới ra.

Buông tham cầu cũng là một cách giữ sức khỏe. Người tham thì lo nhiều, lo nhiều thì ngủ không yên, ăn không ngon, bệnh tật kéo đến. Người biết đủ thì lòng nhẹ, ngủ sâu, ăn ngon. Có câu: biết đủ là giàu. Giàu ở đây không phải là giàu tiền, mà là giàu lòng. Lòng giàu thì đời sống cũng giàu theo, dù trong túi không có nhiều tiền.

Tối nay, trước khi ngủ, hãy thử ngồi lại một lát và đếm những gì mình đang có. Có nhà để ở, có cơm để ăn, có người thân bên cạnh, có sức khỏe để làm việc. Đếm xong rồi sẽ thấy: mình có nhiều hơn mình tưởng. Nhiều người còn không có được những thứ mình đang có. Biết ơn những gì đang có là bước đầu tiên để buông tham cầu. Và khi đã biết ơn rồi, tự nhiên mình sẽ thấy đủ. Đủ rồi thì nhẹ. Nhẹ rồi thì vui. Vui rồi thì sống khỏe, sống lâu, sống có ích.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Khổng Minh Thần Toán — trang 56
• Sách Dịch Kinh Đại Toàn Tập, quyển 3 (hạ kinh) — trang 353
Bài liên quanBuông oán thù: tha thứ là tự cởi trói cho mìnhBuông cái tôi: nhẹ người khi không cần phải đúngBuông câu 'giá như' để sống trọn ngày hôm nay