🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Hiếu đạo – gia đình

Cha mẹ già muốn học lại chữ: hiếu là ngồi kèm từng nét

Hiếu đạo – gia đình · 7 phút đọc

Có một ông cụ gần bảy mươi tuổi, một hôm nói với con trai: "Ba muốn học chữ." Con trai cười: "Ba học chữ làm gì nữa, già rồi." Ông cụ im lặng, không nói gì thêm. Nhưng mấy hôm sau, người con thấy cha mình ngồi trước cửa, tay cầm tờ báo cũ, mắt nhìn những con chữ như nhìn một thứ gì xa lạ mà thèm muốn. Lúc đó người con mới hiểu: cha mình không học chữ để làm gì to tát. Ông chỉ muốn tự đọc được tên mình, đọc được lá thư của con, đọc được cái bảng hiệu ngoài đường. Một ước muốn nhỏ như vậy, mà phải đợi đến gần bảy mươi tuổi mới dám nói ra.

Nhiều cha mẹ già không biết chữ, hoặc biết rất ít. Không phải vì họ lười. Mà vì ngày xưa nhà nghèo, phải đi làm từ nhỏ, không được đi học. Họ nuôi con ăn học, con biết chữ, con thành tài, còn họ thì vẫn mù chữ. Họ không than vãn. Họ coi đó là lẽ thường. Nhưng trong lòng họ, có một nỗi thiệt thòi âm ỉ: đi đâu cũng phải nhờ người khác đọc giùm, ký tên cũng chỉ biết điểm chỉ, muốn viết một dòng chữ cho cháu cũng không viết được. Nỗi thiệt thòi đó, người biết chữ khó mà hiểu hết.

Bây giờ, có những người cha, người mẹ già muốn học lại chữ. Có người muốn học để đọc kinh. Có người muốn học để tự nhắn tin cho con. Có người chỉ muốn học để ký được tên mình cho ngay ngắn. Những ước muốn đó nghe thì nhỏ, nhưng với người già, nó là cả một niềm tự trọng. Được tự mình đọc một dòng chữ, với họ, giống như được trả lại một phần đời mà ngày xưa họ đã nhường cho con cái.

Sách Phật dạy: "Con cái nên tôn kính cha mẹ vì cha mẹ là Phật sống." Tôn kính cha mẹ không chỉ là cúng dường cơm áo. Tôn kính còn là tôn trọng những ước muốn của cha mẹ, dù ước muốn đó nhỏ đến đâu. Cha mẹ muốn học chữ, mình dạy. Cha mẹ học chậm, mình kiên nhẫn. Cha mẹ viết sai, mình sửa nhẹ nhàng, đừng cười. Vì người già học chữ không giống trẻ con học chữ. Trẻ con học sai thì không sao, còn nhiều thời gian. Người già học sai mà bị cười, họ sẽ xấu hổ, sẽ không dám học nữa. Một tiếng cười vô tình của con có thể dập tắt một ước muốn mà cha mẹ đã ấp ủ cả đời.

Sách Phật cũng dạy cách báo ân cha mẹ: trước hết là hiếu hạnh, luôn làm vui lòng cha mẹ. Làm vui lòng cha mẹ không phải là mua cho cha mẹ những thứ đắt tiền. Nhiều khi, làm vui lòng cha mẹ chỉ là ngồi xuống bên cạnh, cầm tay cha mẹ, chỉ từng nét chữ một. Là mỗi tối dành ra mười lăm phút, cùng cha mẹ đọc một trang sách. Là khi cha mẹ đọc được một câu trọn vẹn, mình khen thật lòng: "Ba giỏi quá, mẹ giỏi quá." Những lời khen đó, với người già, quý hơn bất cứ món quà nào.

Dạy cha mẹ già học chữ cần một thứ mà người trẻ hay thiếu: sự kiên nhẫn. Người già mắt kém, tay run, trí nhớ không còn tốt. Hôm nay dạy, ngày mai quên. Dạy một chữ phải nhắc đi nhắc lại nhiều lần. Có người con dạy được vài hôm thì nản, nói: "Ba học mãi không thuộc, thôi đừng học nữa." Nghe câu đó, cha mẹ sẽ buồn lắm, nhưng họ không nói ra. Họ chỉ lặng lẽ cất quyển vở đi, và không bao giờ nhắc tới chuyện học chữ nữa. Người con tưởng mình chỉ nói một câu thật lòng, mà không biết mình vừa đóng lại một cánh cửa.

Vậy nên, nếu cha mẹ mình muốn học lại chữ, xin hãy dạy bằng tất cả sự kiên nhẫn mình có. Chuẩn bị cho cha mẹ một quyển vở to, một cây bút dễ cầm. Viết mẫu từng chữ thật to, thật rõ. Dạy những chữ gần gũi trước: tên của cha mẹ, tên của con cháu, chữ "nhà", chữ "cơm", chữ "thương". Mỗi lần cha mẹ viết được một chữ mới, hãy mừng cùng cha mẹ. Vì với người già, mỗi chữ học được là một lần họ thắng được tuổi tác và sự tự ti của chính mình.

Cuối cùng, xin nhớ rằng hiếu không chỉ là chăm cha mẹ lúc ốm đau. Hiếu còn là giúp cha mẹ sống có ý nghĩa lúc tuổi già. Một người già còn ham học, còn muốn biết thêm một điều mới, là một người già còn yêu đời. Giúp cha mẹ học được chữ, chính là giúp cha mẹ thấy rằng mình vẫn còn giá trị, vẫn còn có thể lớn lên, dù tóc đã bạc, dù tay đã run. Và đó là món quà lớn nhất mà người con có thể tặng cho cha mẹ của mình.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Ngữ Lục (HT Tuyên Hóa) — tr. 104
• Người Phật tử chân chánh (Phúc Trung) — 'Cách báo ân cha mẹ', phap035.htm, BudSas
Bài liên quanCon một chăm hai bên cha mẹ: hiếu là biết sắp xếpCha mẹ không hiểu nghề của con: hiếu là kiên nhẫn giải thíchCha mẹ già bị lừa tiền: hiếu là bảo vệ cha mẹ khỏi kẻ xấu