🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Hiếu đạo – gia đình

Giữ lời hứa với cha mẹ đã khuất cũng là báo hiếu

Hiếu đạo – gia đình · 7 phút đọc

Có một người đàn ông ngoài năm mươi tuổi, mỗi năm đến ngày giỗ cha, ông đều nấu một mâm cơm, thắp một nén nhang, rồi ngồi lặng trước bàn thờ rất lâu. Người nhà hỏi ông ngồi đó làm gì, ông nói: "Tôi ngồi nhớ lại lời cha dặn." Hồi cha ông còn sống, có một lần cha nói với ông: "Sau này cha mất rồi, con ráng giữ anh em hòa thuận, đừng vì tiền bạc mà cãi nhau." Ông nhớ lời đó. Và suốt mấy chục năm qua, dù anh em trong nhà có lúc bất đồng, ông vẫn là người đứng ra hòa giải. Ông nói: "Tôi giữ lời hứa với cha tôi." Một lời hứa giữ suốt mấy chục năm, đó cũng là một cách báo hiếu.

Nhiều người nghĩ báo hiếu cha mẹ đã khuất chỉ là cúng giỗ, là đốt vàng mã, là làm mâm cỗ thật to. Những việc đó cũng tốt, nhưng chưa phải là tất cả. Sách Phật dạy, điều quan trọng của người Phật tử báo ân cha mẹ lúc quá vãng là tụng kinh, bái sám, cúng dường, bố thí. Nhưng sâu hơn nữa, báo hiếu cha mẹ đã khuất chính là sống theo những điều tốt đẹp mà cha mẹ đã dạy. Cha mẹ dạy mình sống tử tế, mình sống tử tế. Cha mẹ dặn mình thương anh em, mình thương anh em. Cha mẹ mong mình nên người, mình cố gắng nên người. Đó mới là báo hiếu thật sự, vì nó làm cho lời dạy của cha mẹ còn sống mãi trong đời mình.

Sách xưa dạy: "Lập thân, hành đạo, dương danh ở đời sau, để làm rạng rỡ cha mẹ, đó là hiếu trọn vẹn." Câu này nhiều người hiểu là phải làm nên sự nghiệp lớn, phải nổi tiếng. Thật ra, ý của câu này gần gũi hơn nhiều. "Lập thân" là sống cho đàng hoàng. "Hành đạo" là sống theo điều phải. Một người con giữ lời hứa với cha mẹ đã khuất, sống đàng hoàng, không làm điều gì khiến cha mẹ phải xấu hổ nếu còn sống, thì đó đã là làm rạng rỡ cha mẹ rồi. Cha mẹ ở nơi nào đó, nếu biết được, hẳn sẽ yên lòng.

Trong đời thường, có những lời hứa với cha mẹ rất cụ thể. Cha dặn: "Con ráng học cho nên người." Mẹ dặn: "Con đừng quên quê hương." Cha dặn: "Con lo cho em con." Mẹ dặn: "Con giữ gìn căn nhà này." Những lời dặn đó, lúc cha mẹ còn sống, nghe thì bình thường. Nhưng khi cha mẹ mất rồi, những lời đó trở thành di nguyện. Giữ được lời hứa với người đã khuất, không phải là chuyện dễ. Vì không còn ai nhắc nhở mình nữa. Không còn ai kiểm tra mình nữa. Chỉ còn lương tâm của mình nhắc mình mà thôi.

Cũng có những lời hứa mà người con chưa kịp thực hiện khi cha mẹ còn sống. Có người hứa sẽ mua cho mẹ một chiếc áo mới, mà chưa kịp mua thì mẹ đã mất. Có người hứa sẽ đưa cha đi chơi một chuyến, mà chưa kịp đi thì cha đã đi xa. Những lời hứa chưa kịp thực hiện đó, nhiều người mang theo như một nỗi day dứt cả đời. Xin đừng day dứt mãi như vậy. Cha mẹ không muốn con mình sống trong day dứt. Thay vì day dứt, hãy biến lời hứa đó thành một việc tốt trong hiện tại: mua áo mới tặng cho một người già neo đơn, đưa một người già khác đi chơi, giúp đỡ một đứa trẻ nghèo đi học. Làm như vậy, lời hứa với cha mẹ vẫn được thực hiện, chỉ là bằng một cách khác.

Giữ lời hứa với cha mẹ đã khuất cũng có nghĩa là giữ hòa khí trong gia đình. Nhiều gia đình, cha mẹ vừa mất, anh em đã cãi nhau vì đất đai, vì tài sản. Cha mẹ lúc sống dặn anh em phải thương nhau, mà vừa mất xong anh em đã quên mất lời dặn đó. Đó là điều làm cha mẹ đau lòng nhất, nếu cha mẹ còn biết được. Một người con hiếu là người nhớ lời cha mẹ dặn, đứng ra giữ hòa khí, nhường nhịn anh em, để nhà cửa yên ấm. Tài sản chia nhau rồi cũng hết. Nhưng tình anh em giữ được, thì còn mãi.

Cuối cùng, xin nhớ rằng báo hiếu cha mẹ đã khuất không phải là một việc làm một lần rồi thôi. Nó là một cách sống, kéo dài suốt đời mình. Mỗi lần mình sống tử tế, mỗi lần mình giữ lời hứa, mỗi lần mình làm một việc tốt và nghĩ "cha mẹ sẽ vui nếu thấy việc này", thì đó là một lần mình báo hiếu. Cha mẹ đã khuất không cần mâm cao cỗ đầy. Cha mẹ chỉ cần con mình sống tốt. Và sống tốt, giữ lời hứa, chính là mâm cỗ lớn nhất mà người con có thể dâng lên cha mẹ của mình.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Trung Dung Tân Khảo — tr. 116
• Tu nhà (Thích Chân Tính) — u-tunha4.htm, BudSas
Bài liên quanTrong nhà có hai vị Phật: hiếu bắt đầu từ cha mẹ trước mắtTrăm thiện hiếu làm đầu: vì sao hiếu đứng trước mọi việc lànhBáo hiếu lớn nhất là sống có ích: bài học từ Nguyễn Trãi