🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Hiếu đạo

Báo hiếu lớn nhất: đưa cha mẹ về với điều thiện

Hiếu đạo · 6 phút đọc

Có người con tháng nào cũng gửi tiền về cho cha mẹ đều đặn. Tiền không thiếu. Thuốc men đủ. Nhà cửa khang trang. Vậy mà mỗi lần gọi về, anh vẫn nghe giọng mẹ buồn buồn. Cha thì hay cáu gắt vô cớ. Mẹ thì lo lắng đủ thứ chuyện không đâu. Anh tự hỏi: mình đã lo cho cha mẹ đầy đủ rồi, sao cha mẹ vẫn không vui? Câu hỏi ấy, nhiều người con cũng từng hỏi. Và câu trả lời nằm ở một lời Phật dạy rất ít người để ý tới.

Trong Tăng Chi Bộ Kinh, Đức Phật dạy rằng những ai đền ơn cha mẹ bằng cách nuôi dưỡng, dâng cúng với của cải vật chất, tiền bạc thì không bao giờ đủ để đáp đền ơn cha mẹ. Nghe qua, câu này có vẻ làm người ta nản lòng. Mình đã cố gắng bao nhiêu mà vẫn không đủ ư? Nhưng Phật dạy tiếp: ai đối với cha mẹ không có lòng tin Tam Bảo thì khuyến khích cho có lòng tin Tam Bảo; đối với cha mẹ sống tà giới thì khuyến khích vào chánh giới; đối với cha mẹ còn tham thì khuyến khích bố thí; đối với cha mẹ tà kiến thì khuyến khích vào chánh kiến. Làm được như vậy mới gọi là đền ơn đủ cho mẹ và cha.

Nghĩa là báo hiếu có hai tầng. Tầng thứ nhất là vật chất: ăn ngon, mặc ấm, thuốc men đầy đủ. Tầng ấy cần, nhưng chưa đủ. Tầng thứ hai là tinh thần và đạo đức: giúp cha mẹ sống thiện, sống an, sống có chỗ nương tựa trong lòng. Cha mẹ no đủ mà tâm còn tham, còn sân, còn lo sợ, thì no đủ ấy cũng không làm cha mẹ yên. Người con hiếu là người lo được cả hai tầng.

Đưa cha mẹ về với điều thiện không có nghĩa là bắt cha mẹ đi chùa, bắt cha mẹ tụng kinh. Nhiều người con làm việc này sai cách: về nhà là giảng đạo, là chê cha mẹ mê tín, là ép cha mẹ ăn chay. Cha mẹ nghe mà khó chịu, rồi quay ra ghét cả chuyện tu tập. Đưa cha mẹ về với điều thiện phải bắt đầu từ sự khéo léo và từ chính cách sống của mình.

Trước hết, mình sống thiện đã. Con sống tử tế, làm ăn ngay thẳng, đối xử với vợ con, với xóm làng có tình có nghĩa, thì cha mẹ nhìn vào sẽ tin. Lời nói hay không bằng một đời sống hay. Cha mẹ thấy con mình sống tốt thì tự khắc muốn sống tốt theo. Ngược lại, con nói đạo lý cả ngày mà sống buông thả, cha mẹ nghe chỉ thêm chán.

Sau đó, khéo léo mở đường cho cha mẹ làm việc thiện. Rủ cha mẹ cùng đi làm một việc tốt: giúp một gia đình khó khăn trong xóm, góp tiền xây cây cầu, nấu cháo cho bệnh nhân nghèo. Làm chung với cha mẹ, để cha mẹ cảm nhận niềm vui của việc cho đi. Một lần cho đi mà thấy lòng nhẹ nhõm, cha mẹ sẽ muốn làm lần thứ hai. Bố thí không phải là chuyện của người giàu. Bố thí là chuyện của người biết vui khi giúp được ai đó.

Cũng có thể kể cho cha mẹ nghe những câu chuyện nhân quả, những bài kinh ngắn, vào những lúc rảnh rỗi. Không cần giảng dài. Chỉ cần một câu chuyện nhỏ mỗi tối, kể như kể chuyện đời thường. Cha mẹ nghe riết rồi thấm. Người già thích nghe chuyện hơn thích nghe giảng. Một câu chuyện về người biết buông tham mà sống an, một câu chuyện về người giữ giới mà gia đình êm ấm — những câu chuyện ấy đi vào lòng cha mẹ nhẹ nhàng hơn bất cứ bài giảng nào.

Đừng quên khuyến khích cha mẹ giữ giới theo cách nhẹ nhàng. Giữ giới không phải là chuyện to tát. Đó là không nói lời làm tổn thương người khác, không lấy của không phải của mình, không sống dối trá. Khi cha mẹ nóng giận muốn mắng người, con nhẹ nhàng nhắc một câu. Khi cha mẹ muốn làm điều không phải, con khéo léo can ngăn. Đó chính là việc khuyến khích cha mẹ vào chánh giới, vào chánh kiến, như lời Phật dạy.

Báo hiếu lớn nhất, suy cho cùng, là làm cho cha mẹ được an trong tâm. Tiền bạc lo cho thân cha mẹ. Điều thiện lo cho tâm cha mẹ. Thân an mà tâm không an thì cha mẹ vẫn khổ. Tâm an rồi thì dù ăn cơm đạm bạc, cha mẹ vẫn thấy ngon. Người con nào giúp cha mẹ tìm được sự an ấy, người ấy mới thật sự đền ơn cha mẹ cho đủ.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Thích Nhật Từ, Đạo hiếu của Phật giáo qua kinh Thiện Sanh — Tăng Chi Bộ Kinh I.75: Những ai đền ơn cha mẹ bằng cách nuôi dưỡng dâng cúng với của cải vật chất tiền bạc thì không bao giờ đủ để đáp đền ơn cha mẹ; khuyến khích cha mẹ tin Tam Bảo, giữ chánh giới, bố thí, chánh kiến mới là làm đủ và đáp ơn đủ (BudSas, vbkin130.htm)
Bài liên quanĐi tu không phải bỏ cha mẹ: người xuất gia báo hiếu bằng đường tuGìn giữ gia phong tốt đẹp: hiếu là giữ nếp nhà cho con cháuGiữ gìn tài sản cha mẹ để lại: hiếu ở cách trân trọng mồ hôi của cha mẹ