🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Hiếu đạo – gia đình

Cha mẹ già muốn ở riêng: hiếu là tôn trọng lựa chọn của cha mẹ

Hiếu đạo – gia đình · 7 phút đọc

Có một chuyện xảy ra trong nhiều gia đình. Cha mẹ già ở quê, quen với mảnh vườn, quen với xóm làng, quen với ngôi nhà đã ở mấy chục năm. Con cái thành đạt ở thành phố, thương cha mẹ, muốn đón cha mẹ lên ở cùng. Con nói: lên đây với con, nhà cửa đầy đủ, bệnh viện gần, con chăm sóc cho tiện. Cha mẹ nghe xong, im lặng. Rồi cha nói nhỏ: cha mẹ ở quê quen rồi. Lên đó, cha mẹ không quen ai, cả ngày ngồi trong bốn bức tường, buồn lắm.

Người con nghe vậy thì buồn. Mình có lòng tốt mà cha mẹ không nhận. Mình muốn báo hiếu mà cha mẹ không cho. Có người con còn giận: cha mẹ cố chấp quá, ở quê lỡ có chuyện gì thì sao? Có người con thì ép: cha mẹ phải lên, không lên là con không yên tâm. Và thế là từ một chuyện xuất phát từ thương yêu, thành một chuyện cãi nhau. Cha mẹ tủi thân. Con cái ấm ức. Cả nhà đều khổ.

Hiếu thảo là gì? Nhiều người nghĩ hiếu là cho cha mẹ những gì tốt nhất theo ý mình. Nhà tốt nhất, đồ ăn tốt nhất, bệnh viện tốt nhất. Nhưng cha mẹ có cần những thứ đó không? Hay cha mẹ cần một thứ khác: được sống theo cách mình muốn, ở nơi mình thuộc về, với những người mình quen biết. Cái tốt nhất của con, chưa chắc đã là cái tốt nhất của cha mẹ.

Sách Hiếu Kinh có câu: thân thể phát phu, thọ chi phụ mẫu. Thân thể, tóc da này là cha mẹ cho. Câu này thường được hiểu là phải giữ gìn thân thể, vì đó là của cha mẹ. Nhưng nghĩ sâu hơn, nó còn nói một điều: cha mẹ cho ta sự sống, thì sự sống đó thuộc về ta, nhưng gốc của nó là cha mẹ. Báo hiếu không phải là thay cha mẹ sống cuộc đời của họ. Mà là để cha mẹ được sống cuộc đời của chính họ, một cách an vui, cho đến cuối cùng.

Sách Phật cũng dạy: con cái nên tôn kính cha mẹ, vì cha mẹ là Phật sống. Tôn kính ở đây không phải là vâng lời một cách mù quáng. Tôn kính là coi cha mẹ như một con người trọn vẹn, có ý muốn riêng, có suy nghĩ riêng, có quyền quyết định cuộc đời mình. Cha mẹ già rồi, nhưng cha mẹ không phải là trẻ con. Cha mẹ vẫn biết mình muốn gì. Việc của con không phải là quyết thay cha mẹ. Việc của con là lắng nghe, rồi giúp cha mẹ sống được như ý mình muốn, trong khả năng có thể.

Cha mẹ muốn ở riêng, ở quê, thì hiếu là gì? Hiếu là tôn trọng lựa chọn đó. Rồi tìm cách chăm sóc từ xa cho tốt. Lắp điện thoại để gọi về mỗi ngày. Nhờ hàng xóm để ý. Thuê người phụ việc nhà. Đưa cha mẹ đi khám bệnh định kỳ. Về thăm thường xuyên hơn. Những việc đó, làm được mà không cần bắt cha mẹ rời khỏi quê. Cha mẹ ở quê mà vui, mà khỏe, mà yên lòng, thì đó mới là báo hiếu thật.

Ngược lại, đón cha mẹ lên thành phố mà cha mẹ buồn, thì có phải là hiếu không? Có người mẹ lên ở với con, cả ngày chỉ quanh quẩn trong nhà. Không có vườn để chăm. Không có hàng xóm để nói chuyện. Không dám đi đâu vì sợ lạc đường. Bà ăn không ngon, ngủ không yên. Bà nhớ quê. Nhưng bà không dám nói, sợ con buồn. Thế là con tưởng mình đã báo hiếu. Mà thật ra, mình đang làm cha mẹ khổ, bằng chính lòng tốt của mình.

Tất nhiên, cũng có trường hợp cha mẹ già yếu quá, không thể tự lo được nữa. Lúc đó, con cái phải quyết định. Nhưng ngay cả lúc đó, vẫn nên hỏi ý cha mẹ. Vẫn nên để cha mẹ được chọn, trong phạm vi có thể. Ở với con nào, ở nhà hay ở viện dưỡng lão, cha mẹ vẫn có quyền được nghe, được bàn, được quyết cùng. Người già sợ nhất không phải là bệnh tật. Mà là cảm giác mình không còn được quyết định gì nữa. Mình trở thành gánh nặng, thành một món đồ được người khác sắp xếp.

Hiếu, rốt cuộc, không phải là làm theo ý mình rồi gọi đó là thương cha mẹ. Hiếu là đặt mình vào chỗ của cha mẹ mà nghĩ. Cha mẹ muốn gì? Cha mẹ vui vì điều gì? Cha mẹ sợ điều gì? Trả lời được ba câu đó, rồi hãy hành động. Có khi câu trả lời làm ta bất ngờ. Cha mẹ không cần nhà lầu. Cha mẹ chỉ cần mảnh vườn nhỏ. Cha mẹ không cần sơn hào hải vị. Cha mẹ chỉ cần bữa cơm có con cháu về ăn cùng. Cha mẹ không cần con cho nhiều tiền. Cha mẹ chỉ cần con gọi về mỗi tối.

Cha mẹ già muốn ở riêng, xin hãy để cha mẹ ở riêng. Đó không phải là cha mẹ không thương con. Mà là cha mẹ đã sống cả đời, đã biết mình thuộc về đâu. Tôn trọng lựa chọn của cha mẹ, chăm sóc cha mẹ từ nơi cha mẹ muốn ở, đó mới là hiếu. Hiếu không phải là kéo cha mẹ về phía mình. Hiếu là đi về phía cha mẹ, bằng cả tấm lòng.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Hiếu Kinh (dẫn trong Bách Gia Chư Tử) — trang 115
• Ngữ Lục (HT Tuyên Hóa) — trang 104
Bài liên quanCon hư không phải tại con: hiếu bắt đầu từ cha mẹ biết lắng ngheVề nhà ăn Tết: sum họp không nằm ở mâm cao cỗ đầyChăm cha mẹ già ban đêm: hiếu ở những giờ không ai thấy