Bà cụ chín mươi tuổi, lưng đã còng, mắt đã mờ. Con trai bà đã bảy mươi, tóc bạc trắng, cũng đã lên chức ông nội. Vậy mà mỗi lần con trai đến thăm, bà vẫn hỏi một câu quen thuộc: con ăn cơm chưa? Có mệt không?
Người ngoài nghe thì cười. Con đã bảy mươi rồi, còn hỏi ăn cơm chưa. Nhưng với người mẹ, con bao nhiêu tuổi vẫn là con. Tình thương của mẹ không tính theo tuổi của con. Nó tính theo hơi thở của mẹ. Mẹ còn thở ngày nào, mẹ thương con ngày ấy.
Sám Mười Ân Đức Của Mẹ, trong kinh Vu Lan Báo Hiếu, có một câu nói lên đúng điều này: mẹ già hơn trăm tuổi, vẫn thương con tám mươi. Tình thương nào ngơi nghỉ, đến hơi thở cuối đời.
Bài sám kể lại mười ân đức của mẹ, bằng lời lẽ rất giản dị. Ân thứ nhất: nghiệp lực dẫn chúng sanh gá vào trong thai mẹ, cưu mang chín tháng trời, khổ đau không trách kể. Hoài thai như mang đá, thương con ngại gió mưa, áo quần không sửa soạn, son phấn chẳng còn ưa.
Ân thứ hai: đến đầu tháng thứ mười, lòng mẹ lo khôn tả. Ngày tựa hoàng hôn rồi, đêm đau sầu bao nả. Tử thần phút đối đầu, mong sao cho thoát khỏi. Lúc sắp sinh, mẹ lo sợ như đối mặt với tử thần, chỉ mong mẹ tròn con vuông.
Ân thứ ba: ngay giây phút sinh nở, ruột gan mẹ tơi tả, đớn đau trong mê sảng, máu huyết dầm dề. Khi biết con ra khỏe, mẹ vui mừng khôn nguôi. Niềm vui vừa chợt đến, đã nối tiếp nỗi lo rồi.
Ân thứ tư: tình mẹ thật sâu nặng, thương con nào nhạt phai. Nhả ngọt không tiếc nuối, nuốt đắng nào chua cay. Miễn sao con no ấm, đói khát chẳng nguôi ngoai.
Ân thứ năm: mẹ nhường khô nằm ướt, để cho con ngủ say. Đôi vú no con bú, nâng niu suốt đêm ngày. Thương con quên ngủ nghỉ, tình thương ấm con tim. Mong sao con yên ổn, lòng mẹ hiền mới yên.
Ân thứ sáu: ân mẹ hiền hơn đất, đức cha nghiêm quá trời. Chở che con nào quản, cha mẹ chẳng tính lời. Dù sinh con tàn tật, cha mẹ vẫn thương con. Con sinh từ cha mẹ, sao đổi dạ quên người?
Ân thứ bảy: nào quản thân phận mình, chỉ sợ con bệnh tật. Tắm rửa lo vóc hình, để con luôn khỏe mạnh. Sắm áo đẹp cho con, cũ rách riêng mình chịu. Mỗi khi con ấm lòng, lòng mẹ mới xoa dịu.
Ân thứ tám: khi sinh ly tử biệt, đau đớn biết dường nào. Thương con mà xa vắng, lại càng khổ biết bao. Con đi đường xa cách, lòng mẹ bóng theo hình. Phút giây không yên dạ, thương nhớ đến đoạn trường.
Ân thứ chín: cuộc sống đầy lao khổ, kế sinh nhai rối bời. Vì muốn con no ấm, việc ác khó chối lời. Cơm áo cho con sống, nuôi nấng dựng tương lai. Chỉ vì con ngon miệng, mẹ chiên nấu bao loài.
Ân thứ mười: ân cha hơn núi lớn, nghĩa mẹ hơn đất dày. Hy sinh lòng chẳng quản, mà vẫn không nguôi ngoai. Mẹ già hơn trăm tuổi, vẫn thương con tám mươi.
Mười ân ấy, đọc lên ai cũng thấy bóng dáng mẹ mình trong đó. Mẹ mình cũng từng mang nặng chín tháng. Cũng từng đau đớn lúc sinh. Cũng từng thức đêm vì con sốt. Cũng từng nhường cho con miếng ngon, mặc áo cũ để con có áo mới.
Điều làm người ta xúc động nhất là ân thứ tám: con đi xa, lòng mẹ bóng theo hình. Con đi học xa, đi làm xa, tưởng là mình đi một mình. Nhưng thật ra, lòng mẹ đi theo mình từng bước. Mẹ ở nhà ngóng trông, ăn không ngon, ngủ không yên, chỉ vì con ở xa.
Và ân thứ sáu nhắc một điều rất quan trọng: dù sinh con tàn tật, cha mẹ vẫn thương con. Tình thương của cha mẹ không có điều kiện. Con giỏi hay con dở, con khỏe hay con bệnh, cha mẹ vẫn thương như nhau. Người đời thương nhau thường có điều kiện, còn cha mẹ thương con thì không.
Hiểu được như vậy, ta sẽ thấy mình may mắn biết bao. Được làm con của một người thương mình vô điều kiện, từ lúc mình chưa chào đời cho đến hơi thở cuối cùng của mẹ. May mắn ấy, không phải ai cũng có. Có người mất mẹ từ nhỏ, có người cha mẹ bỏ rơi. Mình còn cha mẹ, còn được thương như vậy, thì phải biết trân trọng.
Trân trọng bằng cách nào? Không cần gì lớn lao. Về thăm mẹ nhiều hơn. Gọi điện cho mẹ thường xuyên hơn. Nấu cho mẹ một bữa cơm. Ngồi nghe mẹ kể chuyện cũ, dù đã nghe nhiều lần. Những việc nhỏ ấy, với mẹ già, là niềm vui lớn.
Đừng đợi mẹ trăm tuổi mới nhớ. Đừng đợi mẹ không còn nữa mới khóc. Mẹ thương con đến hơi thở cuối đời, thì con cũng nên thương mẹ khi mẹ còn thở. Một câu hỏi thăm, một lần về thăm, làm ngay hôm nay, còn hơn nghìn lời tiếc nuối sau này.
Mẹ già hơn trăm tuổi, vẫn thương con tám mươi. Câu ấy không phải để ta cảm động rồi thôi. Câu ấy để ta nhớ: tình thương của mẹ không bao giờ ngơi nghỉ. Và hiếu thảo của người con, cũng không nên ngơi nghỉ.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư