🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Kinh Dịch trong đời sống

Quẻ Hàm: cảm nhau bằng lòng, không bằng lời

Kinh Dịch trong đời sống · 6 phút đọc

Có những người sống chung một nhà mấy chục năm mà vẫn không hiểu nhau. Vợ chồng ngồi cùng mâm cơm mà mỗi người một điện thoại. Cha mẹ với con cái ở cùng một mái nhà mà nói với nhau chưa được mười câu một ngày. Anh em ruột, hồi nhỏ thân nhau lắm, lớn lên mỗi người một nơi, gặp nhau chỉ còn chào hỏi xã giao. Nhà thì vẫn là nhà, nhưng lòng người thì xa dần.

Người xưa có quẻ Hàm nói về chuyện này. Hàm nghĩa là cảm, là cảm thông, là sự giao cảm giữa người với người. Sách cổ giảng rằng trời đất giao cảm mà muôn vật hóa sinh, đấng thánh nhân cảm hóa lòng người để đem sự hòa bình đến. Trong một cuốn sách Dịch khác, người ta giảng rõ hơn: quẻ Hàm nói về sự cảm thông, cảm xúc. Hai chữ cảm thông nghe thì nhẹ, nhưng giữ được một mái nhà hay không, nhiều khi chỉ ở hai chữ đó.

Cảm thông là gì? Không phải là đồng ý với nhau mọi chuyện. Hai người có thể khác nhau rất nhiều mà vẫn cảm thông được. Cảm thông là khi mình chịu dừng lại để hiểu người kia đang cảm thấy thế nào, trước khi phán xét họ đúng hay sai. Vợ đi làm về mệt, mặt nặng mày nhẹ, chồng không hỏi han mà còn trách sao cơm chưa nấu. Chồng áp lực vì công việc, ít nói hẳn đi, vợ lại nghĩ chồng chán mình. Con trẻ thi rớt, buồn thiu, cha mẹ không an ủi mà còn mắng sao không cố gắng. Những lúc đó, cái thiếu không phải là tiền bạc hay lời khuyên, mà là một chút cảm thông.

Sách cổ cũng dặn rất kỹ về cách cảm. Hào đầu nói nếu biết thời thế thì xử trí không mất lẽ phải, tình hình còn phức tạp nên dò xét và đợi thời cơ. Nghĩa là đừng vội vàng chen vào lúc người ta đang rối. Hào ba cảnh báo, không biết tự chủ mà lại thích theo người ta, chịu ảnh hưởng của họ thì sẽ đưa đến sự đáng tiếc và hèn thấp. Nghĩa là cảm thông không phải là a dua, người ta sao mình vậy, mà là giữ được lập trường của mình. Hào cuối nói lấy sự mềm mỏng trong lời nói để cảm hóa được người. Lời nói mềm không phải là lời nói yếu, mà là lời nói có tình.

Trong đời sống hôm nay, cảm thông bắt đầu từ những việc rất nhỏ. Khi người thân im lặng, thay vì hỏi dồn dập sao im vậy, hãy ngồi xuống bên cạnh một lát. Khi người thân kể chuyện buồn, thay vì vội vàng đưa ra lời khuyên, hãy nghe hết câu chuyện đã. Khi người thân làm sai, thay vì trách móc ngay, hãy hỏi một câu: lúc đó con thấy thế nào, anh thấy thế nào, em thấy thế nào. Những câu hỏi như vậy không tốn tiền, không tốn nhiều thời gian, nhưng nó mở được cánh cửa lòng người.

Có một điều nhiều người hay quên. Cảm thông không phải chỉ dành cho lúc người ta khổ. Người ta vui cũng cần được cảm thông. Con được điểm cao, khoe với cha mẹ, cha mẹ chỉ ừ một tiếng rồi quay đi, niềm vui của con vơi đi một nửa. Vợ nấu được món mới ngon, chồng ăn không khen một câu, lần sau vợ chẳng còn hứng nấu nữa. Chồng được khen thưởng ở công ty, về nhà kể, vợ bảo có gì đâu mà khoe. Những lúc đó, một câu chúc mừng, một lời khen thật lòng, chính là cảm thông.

Vậy nên nếu hôm nay bạn thấy nhà mình đang lạnh dần, đừng vội đi tìm nguyên nhân to tát. Hãy thử bắt đầu từ một việc nhỏ: tối nay ăn cơm cùng nhau, không điện thoại, hỏi nhau một câu thật lòng. Cảm nhau bằng lòng, không bằng lời hoa mỹ. Trời đất giao cảm thì muôn vật mới sinh sôi, người với người cảm thông thì nhà mới ấm được.

Cuối cùng, xin nhắc lại một ý quan trọng. Kinh Dịch là sách cổ của người xưa để lại, chúng ta đọc để tham khảo văn hóa và suy ngẫm về cách sống, không phải để phán định vận mệnh chắc chắn cho bất cứ ai. Quẻ Hàm không bảo gia đình bạn sẽ hòa thuận hay tan vỡ, nó chỉ nhắc một điều giản dị: muốn gần nhau, trước hết phải cảm được lòng nhau.","category":"kinh-dich","category_name":"Kinh Dịch trong đời sống","id":"kinh-dich-40","minutes":7,"sources":["Bói Dịch Diễn Cầm Tam Thế — trang 27","Sách Dịch Kinh Đại Toàn Tập 1 — trang 88"],"title":"Quẻ Hàm: cảm nhau bằng lòng, không bằng lời"}

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Bói Dịch Diễn Cầm Tam Thế — trang 27
• Sách Dịch Kinh Đại Toàn Tập 1 — trang 88
Bài liên quanQuẻ Đại Hữu: có nhiều rồi, giữ sao cho lâuQuẻ Quan: nhìn cho rõ trước khi nói, trước khi theoQuẻ Tiệm: tiến chậm mà chắc, như chim hồng bay từng chặng