🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Nhân quả – nghiệp báo

Để mai hãy làm: cái giá của một ngày chần chừ

Nhân quả – nghiệp báo · 6 phút đọc

Chị Lan định gọi điện cho mẹ đã ba tuần nay. Lần nào cầm điện thoại lên, chị cũng bảo: để mai. Mai bận họp. Mốt bận con ốm. Rồi một hôm mẹ gọi trước, giọng mệt: "Mẹ nhớ con." Chị mới giật mình. Cái "để mai" của mình đã thành ba tuần. Mẹ thì già đi từng ngày, còn chị thì cứ để mai.

Trì hoãn là thói quen ai cũng có. Việc gì cũng để mai. Mai gọi điện. Mai xin lỗi. Mai bắt đầu tập thể dục. Mai học thêm nghề mới. Mai làm việc thiện. Cái mai đó rất ngọt. Nó cho mình cảm giác yên tâm giả: việc vẫn còn đó, mình vẫn còn kịp. Nhưng thật ra, mỗi lần nói "để mai" là một lần mình gieo nhân chần chừ.

Kinh Pháp Cú có câu nói rất gấp về chuyện này. Đại ý rằng: hãy gấp làm điều lành, ngăn tâm làm điều ác. Ai chậm làm việc lành, ý sẽ ưa thích việc ác. Câu kinh nghe có vẻ nặng. Nhưng nghĩ kỹ thì đúng. Lòng người như mảnh đất. Không gieo hạt lành hôm nay, cỏ dại sẽ mọc. Không làm việc thiện hôm nay, cái lười, cái tham, cái giận sẽ lấn dần.

Trì hoãn không chỉ làm mình mất thời gian. Nó còn làm mình mất cơ hội. Có những việc chỉ làm được trong một lúc. Gọi điện cho mẹ khi mẹ còn khỏe. Xin lỗi người bạn khi người ta còn muốn nghe. Giúp người hàng xóm khi người ta còn cần. Để mai, có khi người ta không còn đó nữa. Để mai, có khi lòng mình cũng nguội mất. Việc lành cũng có hạn sử dụng. Quá hạn thì không làm lại được.

Vì sao mình hay trì hoãn việc lành? Vì việc lành thường không gấp. Nó không réo, không đòi, không có hạn chót. Việc xấu thì khác: nó kéo mình đi ngay. Giận thì muốn nói ngay. Tham thì muốn lấy ngay. Còn việc lành thì cứ nằm đó, hiền lành chờ mình. Mà cái gì hiền thì mình hay để sau. Đó là cái bẫy của trì hoãn: việc quan trọng nhất lại là việc ít gấp nhất.

Trì hoãn cũng nuôi lớn một thói quen xấu: quen với việc không làm. Hôm nay không gọi cho mẹ, mai cũng không gọi, thành ra cả tháng không gọi. Hôm nay không tập thể dục, mai cũng không, thành ra cả năm không tập. Cái không làm hôm nay không biến mất. Nó thành một thói quen. Rồi thói quen đó thành tính cách. Người ta không trở nên lười trong một ngày. Người ta trở nên lười bằng nhiều lần "để mai".

Cách chữa trì hoãn không phải là làm một việc lớn. Mà là làm một việc nhỏ ngay bây giờ. Gọi cho mẹ ngay, chỉ cần hai phút. Nhắn tin xin lỗi người bạn ngay, chỉ cần một dòng. Đứng dậy đi bộ mười phút ngay, không cần đợi mua giày mới. Việc lành không cần chuẩn bị hoành tráng. Nó chỉ cần bắt đầu.

Có một mẹo nhỏ: đừng hẹn với mình bằng chữ "mai". Hãy hẹn bằng giờ cụ thể. "Tối nay tám giờ, mình gọi cho mẹ." "Sáng mai trước khi đi làm, mình nhắn tin cho bạn." Việc có giờ thì mới thành việc. Việc chỉ có chữ "mai" thì mãi mãi là mai.

Người xưa nói: việc lành làm ngay hôm nay. Không phải vì ngày mai không còn. Mà vì hôm nay là ngày duy nhất mình thật sự có. Ngày mai chưa đến. Hôm qua đã qua. Chỉ có hôm nay là trong tay mình. Gieo hạt hôm nay, mai có cây. Để mai gieo, có khi đất đã khô.

Tối nay, trước khi ngủ, hãy làm một việc lành nhỏ mà mình đã trì hoãn. Gọi một cuộc điện thoại. Nhắn một lời xin lỗi. Đọc một trang sách cho con. Đừng để mai nữa. Vì mai sẽ lại có một cái mai khác. Còn hôm nay, chỉ có một lần này thôi.

Đừng đợi đến khi rảnh mới làm việc lành. Rảnh là thứ không bao giờ tự đến. Việc cứ chồng lên việc, ngày cứ nối ngày. Người biết sống là người chen việc lành vào giữa những việc bận. Gọi cho mẹ trong lúc chờ xe. Nhắn tin xin lỗi trong lúc chờ thang máy. Việc lành không cần một khoảng trống lớn. Nó chỉ cần một khe hở nhỏ trong ngày. Và khe hở đó thì ngày nào cũng có, nếu mình chịu nhìn.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh Pháp Cú — kệ 116 (dhp_ev09.htm)
• Kinh Pháp Cú, Thích Minh Châu dịch (BudSas, u-kinh-phapcu-ev)
Bài liên quanNhớ ơn cha mẹ: bát cơm hôm nay từ bàn tay hôm quaĐưa tay lúc người ta ngã: phước đến từ một cái nắm tayĐồng nghiệp được khen, lòng mình chát: nhân quả của tâm đố kỵ