🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Nhân quả – nghiệp báo

Lời nói gieo nhân, gặt quả — Phần 4

Nhân quả – nghiệp báo · 7 phút đọc

Phần trước nói về lời hai lưỡi, làm người ta xa nhau trong im lặng. Phần này nói về loại khẩu nghiệp còn lại: lời ác, lời nói ra trong lúc nóng giận, làm đau người nghe ngay trước mặt. Lời hai lưỡi thì kín đáo, lời ác thì ồn ào. Nhưng quả của nó thì nặng không kém.

Buổi tối, hai vợ chồng anh Quân cãi nhau vì chuyện tiền nong. Tháng này tiền điện tăng, tiền học của con tăng, lương thì chưa tăng. Anh Quân đi làm về mệt, nghe vợ cằn nhằn chuyện tiền thì cáu. Vợ nói một câu, anh đáp lại hai câu, càng lúc càng nặng. Đến lúc cao trào, anh Quân quát lên: "Cô thì biết cái gì, ở nhà ăn bám mà còn lắm lời!" Vợ anh im bặt. Cô không khóc, không cãi nữa, chỉ lặng lặng dọn mâm cơm, rồi bế con vào phòng. Đêm đó, hai vợ chồng nằm quay lưng vào nhau, không ai nói với ai câu nào.

Sáng hôm sau, anh Quân đi làm, lòng đã nguôi, nghĩ chuyện hôm qua chỉ là cãi nhau thường tình, vợ chồng nào mà chẳng cãi nhau. Nhưng vợ anh thì không nghĩ vậy. Câu nói "ở nhà ăn bám" cứ vang trong đầu cô cả ngày. Cô ở nhà chăm hai đứa con, lo cơm nước, lo cha mẹ già, làm không hết việc, vậy mà trong mắt chồng, cô chỉ là người ăn bám. Cô không trách chồng vì chuyện tiền, cô buồn vì chồng coi thường công sức của mình. Một câu nói trong lúc nóng giận, làm vợ anh buồn cả tuần.

Có một câu kinh xưa nói thế này: chớ nói lời ác độc, nói ác, bị nói lại, khổ thay lời phẩn nộ, đao trượng phản chạm người. Lời ác nói ra thì sẽ có ngày bị nói lại. Đao trượng mình vung lên, cuối cùng phản lại chạm vào chính mình. Câu kinh này đúng ngay trong chính gia đình anh Quân. Hôm nay anh mắng vợ là ăn bám, ngày mai con anh nghe được, cũng nói với mẹ nó bằng giọng đó. Đứa con ngồi ở góc nhà, nghe hết cuộc cãi nhau của cha mẹ, nó học được rằng khi giận thì cứ mắng người khác, mắng càng nặng càng tốt. Đến lúc nó lớn, nó cũng sẽ mắng vợ, mắng chồng nó như vậy.

Lời ác còn có một cái hại khác: nó ở lại trong lòng người nghe rất lâu, lâu hơn người nói tưởng rất nhiều. Người nói thì nói xong là quên, vì lúc đó họ đang nóng, nói trong vô thức. Nhưng người nghe thì nhớ. Vợ anh Quân nhớ câu "ăn bám" cả tuần, cả tháng, có khi cả năm. Mỗi lần vợ chồng vui vẻ, câu nói đó lại thoáng qua trong đầu cô. Lời ác giống như một vết dao: dao rút ra rồi, nhưng sẹo thì còn. Người ta có thể tha thứ cho mình, nhưng vết sẹo trong lòng họ thì không mất đi ngay được.

Nhiều người nghĩ: vợ chồng với nhau, nói nặng một chút có sao đâu, người nhà cả mà. Nhưng chính vì là người nhà, lời ác mới đau hơn. Người ngoài mắng mình, mình nghe xong rồi thôi, vì họ không quan trọng. Người thân mắng mình, mình đau gấp mười lần, vì mình tin họ thương mình. Một câu nói ác từ miệng người thân, nặng hơn mười câu nói ác từ miệng người ngoài. Cho nên, càng là người thân, càng phải cẩn thận lời nói với nhau.

Giận thì ai cũng giận. Anh Quân đi làm về mệt, nghe vợ cằn nhằn thì cáu, đó là chuyện thường tình. Cái sai không phải là giận, mà là để cơn giận điều khiển miệng mình. Giận thì im lặng một nhịp, uống một ly nước, đi ra ngoài hít thở một chút, rồi hãy nói. Một nhịp im lặng đó đủ để lời ác không bật ra. Nói sau khi nguôi, lời nói sẽ khác hẳn. Thay vì quát "cô thì biết cái gì", mình có thể nói "anh mệt quá, để mai mình bàn chuyện tiền nhé". Cùng một ý, nhưng lời nói khác nhau, quả cũng khác nhau.

Có người hỏi: lỡ nói lời ác rồi thì làm sao? Chỉ có một cách: xin lỗi thật lòng, và sửa bằng hành động. Anh Quân hôm sau đã mua một bó hoa nhỏ về tặng vợ, nói lời xin lỗi. Vợ anh cười, chuyện coi như qua. Nhưng anh biết, xin lỗi chỉ làm vết thương nhẹ đi, không làm nó biến mất. Cách tốt nhất vẫn là đừng để lời ác bật ra ngay từ đầu.

Lời nói là nhân, hòa khí trong nhà là quả. Gieo lời ác, gặt sự lạnh nhạt và lời ác quay lại. Gieo lời dịu dàng, gặt sự ấm áp. Một câu mắng trong lúc nóng giận có thể làm lạnh cả một mái nhà. Một câu nói nhẹ nhàng trong lúc khó khăn có thể giữ ấm cả một gia đình. Phần cuối của chuỗi này sẽ nói về loại lời lành nhất: lời hòa hợp, lời nói ra để gắn kết người với người.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Chuỗi: Lời nói gieo nhân, gặt quả · Phần 4
Nguồn
• Kinh Pháp Cú (HT Thích Minh Châu dịch) — trang 15 (kệ 133: Chớ nói lời ác độc, nói ác, bị nói lại, khổ thay lời phẩn nộ, đao trượng phản chạm người)
Bài liên quanLời nói gieo nhân, gặt quả — Phần 5Trả nợ đúng hẹn: nhân quả của chữ tínLời nói gieo xuống, quả báo mọc lên