🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Nhân quả – nghiệp báo

Quả báo đến muộn không có nghĩa là không đến

Nhân quả – nghiệp báo · 6 phút đọc

Có một anh bạn tôi quen, ngày trẻ làm ăn không đàng hoàng. Anh lừa gạt đối tác, trốn thuế, sống phè phỡn. Mấy chục năm trôi qua, anh giàu có, nhà lầu xe hơi, chẳng thấy quả báo gì. Nhiều người nhìn vào, lắc đầu. Nhân quả ở đâu? Sao kẻ xấu vẫn sống khỏe? Anh bạn tôi nghe vậy chỉ cười. Đến năm ngoài sáu mươi, anh ngã bệnh nặng. Con cái tranh giành tài sản, kiện tụng nhau. Gia đình tan nát. Anh nằm viện một mình, nói với tôi một câu. Giờ tôi mới hiểu, quả báo không phải không đến. Nó chỉ đến muộn.

Người xưa có câu. Phật sợ nhân, chúng sanh sợ quả. Câu này được ghi trong sách Khổng Minh Thần Số. Nghĩa là bậc giác ngộ nhìn thấy cái nhân xấu từ khi nó mới gieo, nên không dám gieo. Còn chúng sanh thì chỉ sợ khi quả xấu đã trổ ra trước mắt. Lúc gieo thì vô tư. Lúc gặt thì kêu trời.

Quả báo đến muộn, vì nhân quả có thời gian của nó. Trong kinh, Đức Phật dạy rằng đã gieo nhân tức phải gặt quả. Lúc này, nơi này, hay lúc khác, nơi khác. Ở kiếp hiện tại hay trong kiếp vị lai. Hạt giống gieo xuống đất, có hạt nảy mầm sau một tuần. Có hạt nằm trong đất cả năm mới lên. Có hạt phải chờ đúng mùa mưa mới trổ. Nhân lành nhân xấu cũng vậy. Không phải gieo hôm nay là gặt ngày mai.

Nhiều người hiểu lầm, tưởng quả báo phải đến ngay mới là công bằng. Họ thấy kẻ làm ác vẫn giàu, người làm thiện vẫn khổ, liền nghi ngờ nhân quả. Nhưng thử nghĩ, một người làm việc ác hôm nay, mà quả xấu chưa tới, có thể vì phước cũ của họ còn dày. Như người có nhiều tiền trong tài khoản, tiêu xài hoang phí mấy năm mới hết. Hết rồi, mới thấy cảnh tay trắng. Phước cũng vậy. Xài mà không bồi thêm, sẽ có ngày cạn.

Ngược lại, người làm thiện mà vẫn khổ, có thể vì nghiệp cũ còn nặng. Như người đang trả nợ. Trả chưa xong thì vẫn chật vật. Nhưng mỗi việc lành làm hôm nay, là một khoản trả thêm, một khoản tích thêm. Nợ cũ trả xong, phước mới sẽ hiện ra. Đừng vì khổ trước mắt mà bỏ việc lành. Bỏ giữa chừng, thì nợ cũ chưa trả xong, phước mới cũng không có.

Quả báo đến muộn còn vì nhân quả vận hành âm thầm, không ồn ào. Nó không đến như một bản án đọc to trước tòa. Nó đến như nước thấm dần vào đất. Như mối ăn dần cây gỗ. Đến khi cây đổ, người ta mới giật mình. Nhưng thật ra, mối đã ăn từ lâu. Quả xấu cũng vậy. Nó lớn dần trong im lặng, rồi một ngày hiện ra không báo trước.

Hiểu điều này, ta sẽ sống cẩn thận hơn. Không phải sợ hãi. Mà là tỉnh táo. Mỗi việc làm hôm nay, hãy nghĩ xa một chút. Việc này làm, mười năm nữa mình có hối hận không? Lời này nói, năm sau nghĩ lại mình có xấu hổ không? Tiền này kiếm, con cháu sau này có phải trả giá không? Nghĩ xa như vậy, tự nhiên tay sẽ dừng lại trước việc xấu.

Cũng đừng vì quả báo đến muộn mà nghĩ mình có thể lách luật. Có người làm ác rồi làm vài việc thiện để bù. Như gieo hạt ớt rồi trồng thêm vài cây ngọt, mong vườn toàn quả ngọt. Không được. Hạt nào trổ quả nấy. Việc thiện không xóa việc ác. Nó chỉ thêm quả lành bên cạnh quả xấu. Muốn bớt quả xấu, phải dừng gieo nhân xấu. Đó là cách duy nhất.

Người khôn ngoan không chờ quả báo mới sợ. Họ sợ ngay từ lúc gieo nhân. Thấy một đồng tiền không phải của mình, họ không lấy. Thấy một lời nói dối tiện lợi, họ không nói. Thấy một cơ hội hại người lợi mình, họ bỏ qua. Không phải vì họ yếu. Mà vì họ thấy xa. Họ thấy hạt giống xấu hôm nay, sẽ thành cây xấu ngày mai.

Quả báo đến muộn, không có nghĩa là không đến. Hiểu được điều này, ta sẽ không còn ganh tị với kẻ làm ác đang hưởng phước. Cũng không còn nản lòng khi mình làm thiện mà chưa thấy quả. Cứ gieo hạt lành, cứ tránh hạt xấu. Quả sẽ đến, đúng lúc của nó, như mùa gặt đến với người nông dân kiên nhẫn.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Khổng Minh Thần Số — tr.24 (khong-minh-than-toan-pdf-dantocking.com.pdf)
• Đức Phật và Phật Pháp (HT Narada, Phạm Kim Khánh dịch) — chương 19 Nghiệp là gì? (dp&pp19.htm)
Bài liên quanNghiệp do mình tạo, chỉ mình mới chuyển đượcSân hận đốt mình trước khi đốt người khácNói dối cho qua chuyện: lời dối nhỏ, nhân không nhỏ