Mấy hôm nay, mưa lớn dồn dập đổ xuống nhiều nơi. Ở Huế, bản tin nói mưa lớn dồn dập, nước đổ xuống đường. Ở Đồng Nai, ảnh chụp ban đêm cho thấy cả ngã tư ngập sâu, xe bán tải và xe tải lội nước tới bánh xe, người đi xe máy mặc áo mưa lội bì bõm giữa dòng. Trên mạng, người ta đăng ảnh đường ngập, hỏi nhau chỗ nào ngập sâu, tag bạn bè để báo đừng đi đường này, than đi làm về giữa mưa mệt muốn khóc. Có người xe chết máy giữa đường, phải dắt bộ trong nước ngập tới đầu gối, ướt hết từ đầu tới chân.
Mưa ngập phố không giống lũ lớn ở miền quê, nhưng cái khổ của nó thì rất gần gũi: sáng đi làm trời còn nắng, chiều về đã thành sông. Người đi làm công, người giao hàng, người đi đón con, ai cũng phải đi qua đoạn đường ngập ấy. Kẹt xe đã khổ, kẹt xe giữa mưa ngập còn khổ hơn. Nước bẩn bắn lên đầy người, xe chết máy thì dắt bộ, về tới nhà đã tối, người mệt rã rời, cơm chưa kịp nấu, con đã chờ sẵn ở cửa.
Nhìn cảnh ấy, dễ thấy lòng mình bực dọc. Bực trời mưa sao đúng lúc tan tầm, bực đường sao thoát nước kém, bực người đi trước sao chạy chậm, bực cả chính mình sao không về sớm hơn. Nhưng bực cũng không làm nước rút nhanh hơn một phút nào. Nước vẫn cứ lên, xe vẫn cứ kẹt, người vẫn cứ phải lội. Cái bực chỉ làm mình mệt thêm một lần nữa, ngoài cái mệt của thân thể.
Kinh Pháp Cú có một câu kệ nói: biết thân như bọt nước, ngộ thân là như huyễn. Bọt nước nổi lên rồi tan, không giữ được lâu. Nói lại bằng lời thường: mọi thứ trong đời, kể cả một buổi chiều nắng đẹp, cũng có thể đổi trong chốc lát. Sáng trời trong, chiều mưa ngập, đó là chuyện thường của vô thường. Người hiểu được điều này thì không còn ngạc nhiên khi kế hoạch của mình bị phá vỡ. Trời không hẹn trước với ai, nước cũng vậy. Cái mình làm được không phải là bắt trời đừng mưa, mà là chuẩn bị cho mình khi mưa tới.
Chuẩn bị ở đây rất thực tế: mùa mưa thì mang theo áo mưa, xem trước đoạn đường nào hay ngập để tránh, đi chậm lại, giữ khoảng cách với xe trước. Đừng cố lội qua chỗ nước sâu không biết đáy có gì. Xe chết máy thì tắt máy, dắt lên chỗ cao, đừng cố đề mãi cho hỏng thêm. Những điều này ai cũng biết, nhưng lúc vội, người ta hay quên. Một chút chậm lại lúc mưa to có thể cứu mình khỏi một buổi tối khổ sở.
Nhưng có một điều đẹp hơn cả sự chuẩn bị: giữa đường ngập, người ta vẫn thương nhau. Trong ảnh và clip những ngày qua, có người dừng xe lại đẩy giúp chiếc xe chết máy của người lạ. Có quán nhỏ mở cửa cho người đi đường trú mưa. Có người đăng lên mạng chỉ đường tránh ngập cho cả khu phố, không quen biết gì nhau. Nước ngập thì đường xấu đi, nhưng lòng người thì hiện ra rõ hơn. Lúc bình thường, ai cũng vội, ai cũng lo việc mình. Lúc khó khăn, người ta mới thấy nhau cần nhau thế nào.
Cho nên, một buổi chiều mưa ngập có thể dạy mình hai điều. Điều thứ nhất: đừng đặt hết lòng tin vào kế hoạch. Kế hoạch là để đi, nhưng trời mưa thì phải biết dừng, biết đổi đường. Càng cố chấp giữ đúng giờ giấc, đúng lộ trình giữa lúc nước lên, càng khổ. Điều thứ hai: khó khăn chung làm người ta gần nhau hơn, nếu mình chịu mở mắt ra mà nhìn. Người đẩy xe giúp mình hôm nay, mai có thể là người mình đẩy xe giúp lại.
Nếu tối nay bạn về nhà ướt sũng, mệt mỏi vì lội nước, xin hãy nhớ: bạn đã đi qua được rồi. Tắm nước ấm, ăn bát cơm nóng, ngủ một giấc cho lại sức. Mai trời có thể vẫn mưa, đường có thể vẫn ngập, nhưng mình đã biết cách đi qua nó rồi. Và nếu trên đường thấy ai đó đang dắt xe chết máy, dừng lại một chút, đẩy giúp một tay. Một cái đẩy tay lúc đó, với người kia, có khi quý hơn cả trăm lời an ủi.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư