🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Đời sống hôm nay

Con mê game, cấm không được: hiểu con trước đã

Đời sống hôm nay · 7 phút đọc

Dạo này, trên mạng có rất nhiều video của cha mẹ than về chuyện con mê game. Có người cha kể: mua điện thoại cho con học online, con học được năm phút rồi chơi game suốt buổi. Có người mẹ kể: con chơi tới năm giờ sáng, gọi dậy đi học thì cáu gắt, lấy máy thì khóc lóc, đập phá. Phóng sự của VTV cũng nói về chuyện này: dấu hiệu nghiện game ở trẻ là nghĩ về game cả khi ăn, khi học, cần chơi ngày càng nhiều mới thấy thỏa mãn, và học hành sa sút, hay nói dối cha mẹ, thầy cô. Nhiều cha mẹ xem xong chỉ biết thở dài: cấm cũng không được, mà không cấm thì cũng không xong.

Cấm có được không? Nhiều gia đình đã thử, và kết quả thường là con chơi lén, nói dối, rồi xa cha mẹ hơn. Có một người mẹ kể trong chương trình hỗ trợ phụ huynh: lúc đầu chị cấm gắt, tịch thu máy, khóa cửa phòng, thì con càng giấu, càng xa, học càng tệ. Sau đó chị đổi cách: lắng nghe con, cho con trách nhiệm, thì con dần mở lòng, học khá lên, còn làm lớp trưởng. Câu chuyện ấy nói một điều đơn giản: cấm là cách nhanh nhất, nhưng không phải là cách hiệu quả nhất.

Vì sao con mê game đến vậy? Vì trong game, con được thắng, được bạn bè khen, được làm người hùng. Còn ở nhà, con chỉ nghe la mắng, chỉ nghe so sánh với con nhà người ta. Có một chuyên gia tư vấn gia đình nói rất trúng: vấn đề không phải là cái game, mà là đứa trẻ về nhà có được thương, được tôn trọng hay không. Nếu ở nhà con chỉ gặp la rầy, thì game là chỗ duy nhất con thấy mình có giá trị. Muốn con bớt mê game, trước hết phải làm cho nhà mình vui hơn game.

Kinh Pháp Cú có câu: tâm dẫn đầu các pháp, tâm là chủ, tâm tạo tác. Nói theo lời thường: cái tâm của cha mẹ dẫn đầu mọi cách dạy con. Tâm cha mẹ đang bực thì lời nói ra là la mắng. Tâm cha mẹ đang hiểu thì lời nói ra là câu hỏi. Cùng một đứa trẻ chơi game, người cha bực sẽ quát: mày lại chơi game hả, còn người cha hiểu sẽ hỏi: game này hay ở chỗ nào, kể cha nghe thử. Muốn đổi con, phải đổi cái tâm mình trước. Tâm mình đổi thì lời mình đổi, lời mình đổi thì con mới dám mở lòng.

Sử sách kể rằng vua Văn Vương muốn mời Khương Tử Nha giúp nước, đã thường tới phủ riêng của ông, chủ động bàn bạc việc nước, và nghiêng tai lắng nghe những ý kiến hay của ông. Một vị vua còn biết nghiêng tai lắng nghe, huống chi cha mẹ với con mình. Lắng nghe không phải là đồng ý với mọi thứ con làm. Lắng nghe là cho con thấy mình được tôn trọng. Hỏi con thích game này ở đâu, con vui nhất lúc nào trong game, nghe xong rồi mới hiểu con đang thiếu gì ngoài đời: thiếu bạn, thiếu lời khen, hay thiếu một việc gì đó để con thấy mình giỏi.

Sách Địa Ngục Biến Tướng Đồ có câu dạy về ngũ luân: hiếu dưỡng cha mẹ, phụng sự sư trưởng, từ tâm với mọi người. Dạy con không chỉ bằng lời, mà bằng gương. Cha mẹ muốn con bớt ôm điện thoại thì chính mình cũng phải bớt ôm điện thoại trước mặt con. Cả nhà cùng có giờ không màn hình: cùng ăn cơm, cùng đi dạo, cùng chơi một trò gì đó. Con học từ việc nhìn cha mẹ nhiều hơn là từ việc nghe cha mẹ nói. Cha mẹ làm gương được, thì lời dạy mới có sức nặng.

Về thực hành, các chuyên gia trong phóng sự VTV khuyên rằng nên giới hạn thời gian chơi game của trẻ dưới một giờ mỗi ngày, khoảng năm đến sáu ngày một tuần, cắt mạng vào ban đêm bằng cách quản lý wifi, và quan trọng nhất là giúp con có hoạt động khác vui hơn: thể thao, đọc sách, việc nhà có trách nhiệm. Quy tắc nên đặt ra cùng con, chứ không phải áp từ trên xuống, vì quy tắc con tự đồng ý thì con mới giữ. Và đừng quên khen con khi con làm đúng, vì đứa trẻ nào cũng cần được khen, ở nhà hay trong game cũng vậy.

Nếu con đã nghiện nặng, như bỏ ăn, bỏ học, cáu gắt dữ dội kéo dài nhiều tháng, thì cha mẹ nên tìm đến chuyên gia tâm lý hoặc trung tâm tư vấn để được hỗ trợ. Đó không phải là chuyện xấu hổ, mà là chuyện cần làm, giống như con bệnh thì đi khám bác sĩ vậy. Đừng tự xử một mình, cũng đừng đợi đến lúc quá muộn. Con mê game không phải là con hư. Đó là một đứa trẻ đang cần được hiểu, và cha mẹ nào chịu hiểu con trước, thì sẽ tìm được đường đưa con trở về.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Đức Phật và Phật Pháp (HT Narada, Phạm Kim Khánh dịch) — trang 1
• 10 Đại Mưu Lược Gia Trung Quốc — trang 28
• Địa Ngục Biến Tướng Đồ — trang 101
Bài liên quanThầy cô cũng kiệt sức: người dạy mình, ai thương?Nghỉ một chút mà thấy tội lỗi: ai dạy mình rằng nghỉ là lười?Sinh viên vướng nợ cờ bạc online: càng gỡ càng lún