🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Truyện Tiền Thân

Ba lần rút gươm, ba lần tra vào vỏ

Truyện Tiền Thân · 10 phút đọc

Có những mối thù, người ta nuôi cả đời. Cha chết vì ai, thì con phải trả thù cho cha. Nghe thì có vẻ là đạo hiếu. Nhưng có một người con hiếu thảo đã chọn cách khác. Anh ta có gươm trong tay, kẻ thù nằm ngay trước mặt, vậy mà anh ta rút gươm ra ba lần, rồi lại tra vào vỏ ba lần.

Ngày xưa, thuở đời quá khứ vô lượng kiếp, có một nhà vua rất mực nhân từ, lấy điều nhân nghĩa hiền đức trị dân. Nhờ vậy mà khắp nơi thanh bình lạc nghiệp, dân chúng trong nước mến phục đức vua, nên thường gọi vua là Hiền Vương.

Thế rồi, vua Hiền Đức và thái tử cùng nhau lén ra khỏi hoàng thành, lẩn tránh lên núi cao rừng thẳm ẩn cư. Vài hôm sau quân giặc tấn công chiếm thành, tiến thẳng vào cung điện lục soát, nhưng không thấy vua Hiền Đức đâu cả. Quân giặc cả giận truyền lệnh: ai tìm bắt được hoặc chỉ chỗ ẩn cư của vua Hiền Đức thì sẽ được trọng thưởng trăm ngàn lượng vàng và chức quan lớn.

Nào ngờ, bỗng một hôm có người Bà La Môn đến tìm gặp vua và nói: tôi là người đói khổ không đủ cơm ăn áo mặc. Nghe lời truyền rao của vua Ác Vương rằng ai kiếm được ngài thì sẽ được trọng thưởng trăm ngàn lượng vàng và được quan tước lớn. Vì lẽ sống, tôi không quản ngại cực khổ hiểm nguy, trải qua bao ngày tháng lặn lội đó đây để tìm ngài, thì mãi đến hôm nay mới được gặp.

Vua Hiền Đức nghe xong, bình thản đáp: hiện nay ta không còn gì hết! Thôi thì ta vui lòng cho nhà ngươi cái thân mạng của ta đây, để nhà ngươi đem nộp cho tân vương thì sẽ được trọng thưởng, hưởng giàu sang, quan to chức lớn. Vua Hiền Đức từ hòa nói: ngươi cứ nên làm theo ý định đã thúc đẩy ngươi đến đây tìm ta. Ta vui lòng xả bỏ thân này. Đời người sớm muộn, già trẻ gì rồi cũng một lần chết. Sống mà có ích cho đời thì đáng sống. Chết mà có ích cho ai được nhiều, thì ít nhất cái chết của ta cũng giúp được cho ngươi sẽ có đời sống tốt đẹp hơn.

Nhà vua đôi lời từ biệt thái tử, rồi theo sau người Bà La Môn để vào kinh thành. Thái tử kêu gào than khóc, nhưng không dám làm phật lòng vua cha! Vừa thấy vua Hiền Đức trong phong thái thản nhiên trước bệ rồng của mình, Ác Vương truyền lệnh trọng thưởng cho người Bà La Môn, đồng thời ra lệnh lập tức giam vua Hiền Đức vào ngục tối. Sau đó, Ác Vương ra lệnh truyền rao cho dân chúng biết ngày xử tử vua Hiền Đức bằng cách đốt sống.

Trước khi bị châm lửa hành quyết, vua Hiền Đức ngước mắt nhìn trời thốt to lên mấy lời tâm huyết cuối cùng: "Hỡi những người con hiếu thảo, hãy noi gương cha mẹ hiền đức nhân nghĩa mà dùng Từ Bi Hỷ Xả nhân hậu đối xử với mọi người. Nên lấy ân báo oán, thì oan khiên sẽ tiêu diệt. Không nên lấy thù trả oán thì thù oán sẽ chất chồng, mà kiếp kiếp sẽ phải chìm đắm trong vòng sanh tử trả vay. Hãy nhớ những lời ta đây, hỡi những người con hiếu thảo!"

Thế rồi, vào một ngày kia, nỗi oán hận căm thù xâm chiếm lòng thái tử. Thái tử rời bỏ chốn sơn lâm để giả dạng người thường dân lẩn vào chốn kinh thành, quyết chờ dịp báo thù cha, đền nợ nước cho hả dạ. Nhờ sẵn có bẩm tánh tài trí thông minh với sự khôn ngoan lịch thiệp khéo léo, thái tử đã được người giới thiệu vào làm kẻ tôi tớ giúp việc cho một vị quan đại thần triều đình. Chẳng bao lâu, thái tử được phép gần gũi vị quan đại thần, được lòng tin cậy, cho làm cận vệ săn sóc hằng ngày.

Một hôm, Ác Vương bảo thái tử chuẩn bị thức ăn để cùng vào rừng săn bắn. Trong lúc Ác Vương hứng thú mải mê đuổi theo một con nai, nên bỏ đoàn tùy tùng cách xa phía sau. Chỉ có Ác Vương và thái tử đuổi theo nai lạc sâu vào rừng già. Đến trưa, Ác Vương quá mệt mỏi nằm nghỉ dưới gốc cây, trao bảo kiếm cho thái tử cầm giữ. Dưới bóng mát, Ác Vương gối đầu lên bắp vế của thái tử ngủ say lúc nào không hay.

Trong lúc đó, thái tử nghĩ rằng: giờ đây kẻ thù đã nằm trong tay ta rồi! Thái tử rút gươm định chém Ác Vương. Nhưng ngay khi đó, lời trăn trối của vua cha vang vọng sống dậy nơi lòng: "Hỡi những người con hiếu thảo! Không nên lấy oán trả oán, thì oán sẽ diệt dứt." Rồi thái tử lại nhè nhẹ tra thanh kiếm vào vỏ. Ba lần rút kiếm ra định chém đầu Ác Vương. Nhưng ba lần hình ảnh của vua cha Hiền Đức hiện rõ về trong tâm thức với lời trăn trối thống thiết trước khi chết trên dàn hỏa đỏ rực, làm cho thái tử ngừng tay.

Thái tử thấy thái độ của Ác Vương bàng hoàng khủng hoảng, động mối từ tâm, không còn muốn che dấu nỗi lòng sâu kín đã ấp ủ từ lâu, liền bày tỏ tự sự với Ác Vương: tâu bệ hạ, bệ hạ có biết chăng? Con của tiên vương Hiền Đức chính là hạ thần đây! Trong khi bệ hạ mỏi mệt say mê trong giấc ngủ, hạ thần đã ba lần rút gươm toan muốn chém đầu bệ hạ để trả thù cho phụ vương. Nhưng nhớ lại lời phụ vương của hạ thần khi bị đưa lên dàn hỏa bức tử, trước khi nhắm mắt, người còn thống thiết căn dặn: "Hỡi những người con hiếu thảo! Không nên lấy oán báo oán, oán sẽ chất chồng. Nên lấy ân trả oán, thì oán sẽ dứt diệt." Do vậy mà hạ thần đã dừng tay.

Ác Vương nghe thái tử thuật xong, rất đỗi xúc động phán rằng: ta rất khâm phục tiên vương là bậc nhân đức. Ta rất xúc động quý mến khanh là kẻ chí hiếu đáng nêu gương cho đời noi theo. Còn so lại ta đây, thật quả là kẻ quá tham ác tàn nhẫn. Giờ đây ta hiểu rõ điều thiện lẽ ác rồi. Đúng lúc ta vui lòng đền tội để giải nỗi oan khiên khổ tâm thầm kín của khanh bấy lâu.

Người đời thường nghĩ báo hiếu là phải trả thù cho cha mẹ. Ai hại cha mẹ mình thì mình phải hại lại người đó. Nhưng vua Hiền Đức dạy khác: lấy ân báo oán thì oán mới diệt. Lấy thù trả oán thì thù oán chất chồng, kiếp kiếp chìm đắm trong vòng sanh tử trả vay.

Thái tử đã làm được điều khó nhất: gươm đã rút ra, kẻ thù đã nằm trong tay, vậy mà vẫn tra gươm vào vỏ. Không phải một lần, mà ba lần. Mỗi lần rút gươm là một lần cơn giận trào lên. Mỗi lần tra gươm vào vỏ là một lần lời cha thắng cơn giận.

Và điều kỳ diệu là: chính vì thái tử không giết Ác Vương, mà Ác Vương mới hoàn lương. Nếu thái tử chém đầu Ác Vương hôm ấy, thì câu chuyện kết thúc bằng một vụ giết người, và đất nước vẫn chìm trong thù hận. Nhưng vì thái tử dừng tay, Ác Vương mới có cơ hội nhìn lại mình, mới thú nhận mình tham ác tàn nhẫn, mới trả lại nước, mới kết giao thân hữu.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Vì Hiếu Quên Thù — Lược truyện Tiền thân Đức Phật (HT Thích Đức Niệm, Phật Học Viện Quốc Tế, 1998), tienthan08.htm, trang 1
Bài liên quanCon thỏ nhảy vào lửaCon nai thay chết cho nai mẹChiếc bánh bột trấu đỏ