🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Từ bi – bố thí

Thương người hay khoe khoang: sau tiếng khoe là nỗi sợ bị quên

Từ bi – bố thí · 6 phút đọc

Trong mỗi nhóm bạn, mỗi cơ quan, hình như lúc nào cũng có một người hay khoe. Khoe con học giỏi, khoe nhà mới mua, khoe xe mới đổi, khoe mình quen ông này bà kia. Mới nghe thì vui, nghe nhiều thành mệt. Có người nghe riết rồi khó chịu, bảo: khoe hoài, ai mà chịu nổi. Có người tránh mặt luôn, gặp người ấy là tìm cách đi chỗ khác. Người hay khoe, vì thế, càng ngày càng cô đơn, mà không hiểu vì sao mình bị xa lánh.

Nhưng thử dừng lại một chút, đừng vội khó chịu, mà hỏi: vì sao người ta khoe? Người thật sự đủ đầy, thật sự tự tin, thường ít khoe. Người khoe nhiều, đa phần là người đang sợ. Sợ người khác coi thường mình, sợ mình bị quên, sợ mình không bằng ai. Tiếng khoe, nghe kỹ, giống như tiếng gõ cửa: tôi ở đây, xin hãy nhìn thấy tôi. Một đứa trẻ khoe điểm mười với mẹ, thật ra nó đang xin một cái ôm. Một người lớn khoe nhà khoe xe với bạn, thật ra cũng đang xin một cái gật đầu: tôi cũng có giá trị.

Kinh dạy: tu tập tâm từ bi, vô lượng khắp tất cả. Vô lượng nghĩa là không phân biệt, không chọn người dễ thương mới thương. Thương người hiền thì dễ, thương người hay khoe mới khó. Nhưng người hay khoe lại chính là người cần được thương nhất, vì trong lòng họ đang thiếu. Thiếu sự công nhận, thiếu cảm giác mình có giá trị. Cái thiếu ấy không mua được bằng nhà bằng xe, mà chỉ lấp được bằng sự quan tâm thật lòng của người khác. Mình càng chê họ khoe, họ càng sợ bị coi thường, càng khoe nhiều hơn. Vòng ấy cứ quay mãi.

Thương người hay khoe không có nghĩa là ngồi nghe họ khoe cả buổi, gật gù tán thưởng mọi thứ. Từ bi không phải là chiều theo. Thương là nhìn xuyên qua tiếng khoe để thấy nỗi sợ đằng sau, rồi đáp lại nỗi sợ ấy, không phải đáp lại tiếng khoe. Khi họ khoe con học giỏi, thay vì khen cho qua, mình có thể hỏi: cháu dạo này có vui không, có mệt không? Khi họ khoe nhà mới, thay vì trầm trồ, mình có thể nói: nhà đẹp, hôm nào cho qua chơi một bữa. Một câu hỏi thật lòng, một lời mời thật lòng, có sức hơn mười lời khen xã giao. Vì người ta khoe để được nhìn thấy, mà được nhìn thấy thật sự là khi người khác quan tâm đến mình, không phải đến đồ của mình.

Ngược lại, cũng nên nhìn lại mình. Có khi nào mình cũng hay khoe mà không biết? Khoe khéo hơn, khoe bằng cách than thở, khoe bằng cách kể chuyện người khác để lộ ra mình. Ai cũng có lúc muốn được công nhận. Điều ấy không xấu. Xấu là khi mình không nhận ra, cứ đi tìm sự công nhận bằng cách khoe, rồi thất vọng khi người ta không khen đủ. Muốn hết khoe, không phải là cấm mình nói về thành quả, mà là tập tự công nhận mình. Mình làm tốt, mình tự biết. Mình sống tử tế, mình tự biết. Không cần ai vỗ tay mới thấy mình có giá trị.

Vậy nên, lần sau gặp người hay khoe, đừng vội tránh, cũng đừng vội khó chịu. Hãy thử nghe họ bằng tai khác: đằng sau tiếng khoe là một người đang sợ bị quên. Cho họ một chút chú ý thật lòng, một câu hỏi thật lòng, rồi nhẹ nhàng chuyển câu chuyện sang điều khác. Và nhìn lại mình: hôm nay mình có đang khoe điều gì để xin một cái gật đầu không? Nếu có, thì hãy tự gật đầu với mình trước. Từ bi, nhiều khi chỉ là vậy: thấy được nỗi sợ của người khác, và không dùng nó để chê cười họ.

Muốn bớt khó chịu với người hay khoe, có một cách tập rất thực tế: mỗi tối, ghi ra ba điều mình biết ơn trong ngày. Không cần điều lớn lao, chỉ cần điều thật: hôm nay ăn ngon, hôm nay con cười, hôm nay làm xong một việc khó. Ghi đều một tháng, lòng mình đầy dần, không còn chỗ trống để so bì với người khác. Người biết đủ với những gì mình có thì nghe ai khoe cũng nhẹ nhàng, vì mình không cần thứ họ khoe để thấy mình có giá trị. Và khi mình đủ đầy như vậy, người hay khoe gặp mình cũng bớt khoe, vì họ thấy mình không cần phải khoe nữa.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh Tập — Kinh Tiểu Bộ - tập 1 (HT Thích Minh Châu dịch), tr. 307
Bài liên quanThương trẻ mồ côi: một cái nhìn ấm cũng là từ biThương người đồng nghiệp hay giành công: từ bi không phải nhường mãiThương người làm việc thiện mà bị hiểu lầm: cứ làm lành, đừng đợi ai khen