🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Từ bi – bố thí

Nhà trôi theo dòng lũ, thương là đến trước khi nước rút

Từ bi – bố thí · 7 phút đọc

Nước lên nhanh lắm. Buổi chiều còn đi lại được. Đến nửa đêm, nước đã vào tới đầu gối. Bà Tư kê đồ lên cao, mà nước vẫn lên. Sáng ra, cả nhà ngồi trên gác, nhìn đồ đạc trôi lềnh bềnh dưới nhà. Cái tủ gỗ của ông bà để lại. Mấy bao lúa mới gặt. Cái xe đạp của đứa cháu đi học.

Người ta hay nói: lũ rồi sẽ rút. Đúng. Nhưng người trong lũ thì không chờ được đến lúc nước rút. Họ cần ăn ngay hôm nay. Cần nước sạch ngay hôm nay. Cần áo khô ngay hôm nay. Một ngày trong lũ dài bằng cả tuần ngày thường.

Thương người trong lũ, quan trọng nhất là đến đúng lúc. Đừng đợi nước rút hết, đường khô ráo, rồi mới mang đồ đến chụp hình. Lúc đó, người ta đã qua cơn nguy cấp rồi. Cái họ cần nhất là lúc nước đang lên, lúc họ đang ngồi trên gác nhìn nước dâng. Đến lúc đó mới thật sự là đến.

Trong sách Chuyển Họa Thành Phúc có viết: tu sửa đường sá, cầu cống để thuận tiện cho kẻ đi đường, hoặc cung cấp cơm ăn nước uống để cứu giúp người lúc đói khát. Đó là những việc làm phước cụ thể. Không phải việc gì to tát. Cơm. Nước. Chỗ đi lại. Những thứ bình thường nhất, đến đúng lúc đói khát, lại thành quý nhất.

Cho người trong lũ, cho cái gì? Nước sạch trước nhất. Nước lũ đục ngầu, không uống được. Một chai nước sạch lúc đó quý hơn một thùng mì. Sau đó là đồ ăn khô, ăn được ngay, không cần nấu. Thuốc men thông thường. Áo mưa, áo khô, chăn mỏng. Đèn pin và pin. Những thứ nhỏ, nhưng thiếu một thứ là khổ thêm một phần.

Cho mà phải giữ thể diện cho người nhận. Trong Phật Học Tinh Hoa có dạy: tài thí ba la mật là cho mà đừng làm mất thể diện của kẻ thọ thí, làm rất kín đáo, người nhận được một cách tự nhiên mà không dè mình đã thọ ân. Người trong lũ đã mất nhà, mất đồ, lòng đã tủi rồi. Đừng bắt họ xếp hàng dài giữa mưa để nhận một gói mì trước ống kính. Đừng quay phim lúc họ nhận đồ rồi đăng lên khoe. Đưa tận tay, nhẹ nhàng, như đưa cho người nhà mình. Vậy là đủ.

Có người ở xa, không đến được vùng lũ. Người đó vẫn giúp được. Góp tiền cho người tin cậy ở gần đó. Góp cho nhóm cứu trợ làm việc thật, có danh sách rõ ràng. Một trăm ngàn của mình, đến tay người cần, vẫn hơn một triệu nói suông. Đừng vì mình ở xa mà nghĩ mình không giúp được gì.

Cũng đừng lợi dụng lũ để đánh bóng tên mình. Có người mang ít đồ, mà mang theo nhiều máy quay. Có người cho một lần, mà kể cả tháng. Lũ qua rồi, người ta còn ở lại với căn nhà trống. Cái người ta nhớ không phải là ai cho nhiều nhất. Mà là ai đến lúc họ cần nhất, và ai ở lại sau khi nước rút.

Sau lũ mới là lúc thương thật sự bắt đầu. Nước rút, để lại bùn dày cả gang tay. Nhà cửa phải dọn. Giếng phải thau. Sách vở của trẻ con ướt hết. Nhiều đoàn cứu trợ về rồi, nhưng người dân vẫn còn dọn dẹp cả tháng. Thương là quay lại lúc đó. Giúp dọn một buổi. Góp tiền sửa lại cái mái. Mua lại cho đứa nhỏ bộ sách giáo khoa. Những việc sau lũ ít ai thấy, nhưng người trong cuộc nhớ rất lâu.

Trong Phật Học Tinh Hoa còn có một hình ảnh đẹp: bố thí phải tự nhiên như ánh mặt trời chiếu sáng vạn vật mà không hay là mình chiếu sáng hay cho riêng vật nào. Thương người trong lũ cũng vậy. Thấy người hoạn nạn thì thương và cứu giúp một cách tự nhiên, như bàn tay rờ trúng lửa nóng thì co lại. Không cân nhắc lợi hại. Không tính xem người đó có trả ơn mình không. Không đợi ai khen. Thấy cần thì làm.

Lũ năm nào cũng đến. Năm nay chỗ này, năm sau chỗ khác. Hôm nay mình giúp người ta, ngày mai có khi người ta giúp lại mình. Không ai biết trước được. Nhà mình hôm nay khô ráo, ngày mai nước có thể vào tới sân. Cho đi lúc người ta khổ, cũng là gieo một hạt lành cho chính mình về sau.

Đừng đợi đến khi có lũ lớn mới nghĩ đến chuyện giúp. Chuẩn bị từ trước cũng là thương. Nhà mình có sẵn vài chai nước sạch, ít đồ khô, một cái đèn pin tốt. Xóm mình có sẵn danh sách người già, người bệnh, trẻ nhỏ để lúc lũ về, biết ai cần giúp trước. Thương nhau không phải chỉ là lúc hoạn nạn mới nhớ. Thương nhau là chuẩn bị cho nhau từ lúc bình yên.

Nước lũ rồi sẽ rút. Nhà cửa rồi sẽ khô. Nhưng cách mình đối xử với nhau trong những ngày nước lên, người ta nhớ mãi. Đến trước khi nước rút. Ở lại sau khi nước rút. Thương như vậy, mới là thương thật.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Chuyển Họa Thành Phúc (Nguyễn Minh Tiến) — trang 90
• Phật Học Tinh Hoa (Nguyễn Duy Cần) — trang 201
• Phật Học Tinh Hoa (Nguyễn Duy Cần) — trang 232
Bài liên quanNgười đang bị đánh trong chính nhà mình: thương là đừng quay mặtNgười làm thuê bị quỵt lương, thương bằng cách nàoThương người mang bệnh bị cả làng xa lánh