Trong con hẻm nhỏ, nhà nào cũng biết nhau. Nhà bà Tư theo đạo Phật, sáng nào cũng thắp nhang. Nhà anh Ba theo đạo Thiên Chúa, chủ nhật nào cũng đi lễ. Nhà chị Hoa không theo đạo nào, chỉ sống hiền lành. Ba nhà, ba niềm tin khác nhau. Vậy mà bao nhiêu năm nay, họ vẫn sống với nhau êm ấm. Nhà ai có việc, hai nhà kia đều sang giúp. Không ai hỏi, nhà kia theo đạo gì.
Nhưng không phải nơi nào cũng vậy. Có nơi, người ta nhìn nhau bằng con mắt khác chỉ vì niềm tin khác nhau. Người này bảo đạo của mình mới đúng. Người kia bảo đạo của mình mới hay. Rồi từ lời nói, thành xa cách. Từ xa cách, thành ghét bỏ. Trong khi đó, đạo nào cũng dạy người ta sống hiền, sống tốt. Vậy mà người theo đạo lại quên mất điều ấy, chỉ vì người khác không giống mình.
Trong sách của thiền sư Thích Nhất Hạnh có dạy, trong đạo Bụt chúng ta được học Tứ vô lượng tâm, từ bi hỷ xả. Trong đó, xả có nghĩa là không loại trừ. Bạn là người bạn của tôi, tôi không muốn loại trừ bạn dù bạn theo bên này hay bên kia. Câu ấy nghe thật ấm. Từ bi không phải là thương những người giống mình. Từ bi là thương cả những người khác mình. Không loại trừ ai khỏi lòng thương của mình.
Xả, tức là buông cái tâm phân biệt. Không chia người thành phe mình và phe người. Không nghĩ ai theo đạo khác là người ngoài. Người theo đạo khác cũng là người. Cũng có cha mẹ, có con cái. Cũng vui, cũng buồn, cũng khổ như mình. Khi mình nhìn thấy điều ấy, lòng thương tự nhiên mở ra. Không cần phải cố gắng. Chỉ cần đừng đóng cửa lòng mình lại.
Bà Tư kể, có lần nhà anh Ba bị dột mái, trời mưa to. Bà Tư sang, thấy anh Ba đang loay hoay một mình. Bà về gọi con trai sang phụ. Hai mẹ con leo lên mái, lợp lại giúp anh. Anh Ba cảm động lắm. Anh bảo, nhà tôi với nhà bà khác đạo, mà bà vẫn giúp. Bà Tư cười. Bà bảo, mưa dột thì nhà nào cũng ướt như nhau. Đạo nào cũng dạy giúp người. Tôi giúp anh, là tôi nghe lời Phật dạy. Anh nhận sự giúp đỡ, là anh sống đúng đạo của anh. Có gì đâu mà khác.
Thương người khác niềm tin, bắt đầu từ những điều rất nhỏ. Đừng chê bai niềm tin của người khác. Đừng đem đạo của mình ra so hơn thua. Khi người ta cúng lễ theo cách của họ, mình tôn trọng. Khi người ta ăn chay theo ngày của họ, mình đừng cười. Khi người ta cầu nguyện theo cách của họ, mình lặng yên. Tôn trọng niềm tin của người khác, chính là một cách thực hành từ bi.
Có người hỏi, thương người khác đạo thì có mất đi niềm tin của mình không. Không. Ngược lại, càng thương được người khác niềm tin, niềm tin của mình càng sâu. Vì lúc ấy, mình không tin bằng sự sợ hãi hay ganh đua. Mình tin bằng lòng từ. Người tin sâu là người không cần chứng minh đạo mình hơn đạo người. Họ chỉ sống hiền, sống tốt, để người khác tự thấy.
Xóm nhỏ kia, ba nhà ba niềm tin, vẫn sống với nhau như một gia đình lớn. Tết, nhà bà Tư mang bánh chưng sang. Giáng sinh, nhà anh Ba mang bánh ngọt sang. Rằm, nhà chị Hoa nấu chè mời cả xóm. Không ai hỏi ai theo đạo gì. Họ chỉ biết, nhà nào cũng có người tốt. Và người tốt thì thương nhau, không cần phải giống nhau.
Từ bi với người khác niềm tin, nói cho cùng, là bài học về con người. Trước khi là người theo đạo này hay đạo kia, ai cũng là con người. Cũng cần được thương. Cũng cần được tôn trọng. Khi mình thương được người khác mình, lòng mình rộng ra. Và thế giới này, cũng vì thế mà bớt đi một chút chia rẽ.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư