🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Từ bi – bố thí

Chấp nhận mình còn yếu đuối: từ bi với chính mình bắt đầu từ đó

Từ bi – bố thí · 7 phút đọc

Tối nào chị cũng ngồi một mình sau khi con đã ngủ. Ban ngày chị làm đủ thứ việc, việc nào cũng cố làm cho xong. Tối về, thay vì nghỉ ngơi, chị lại ngồi kể tội mình. Sao hôm nay mình vụng thế. Sao mình nói câu đó ngu thế. Sao người ta làm được mà mình không làm được. Cứ như vậy, ngày nào chị cũng tự mắng mình một trận, rồi mới đi ngủ với một lòng nặng trĩu.

Nhiều người trong chúng ta sống như vậy mà không hay. Với người khác, mình dễ tha thứ lắm. Bạn bè lỡ hẹn, mình cười xòa. Đồng nghiệp làm sai, mình bảo không sao. Con cái làm đổ bát cơm, mình lau đi rồi thôi. Nhưng với chính mình, mình lại khắt khe vô cùng. Một lỗi nhỏ cũng đủ để mình dằn vặt cả tuần. Mình cứ nghĩ khắt khe với mình là tốt, là để mình tiến bộ. Nhưng càng khắt khe, mình càng mệt. Mệt rồi thì làm gì cũng không còn sức.

Sách xưa có một đoạn dạy rất hay. Người tu tập khi nhìn lại tổ tiên của mình, thấy có vị giỏi giang viên mãn, cũng có vị còn nhiều khiếm khuyết. Người ấy cúi đầu nhận tất cả, không chối bỏ ai. Vì sao? Vì chính trong mình cũng có những yếu đuối, những khiếm khuyết. Biết mình còn yếu đuối, người ấy mở lòng chấp nhận tất cả. Chấp nhận không phải là buông xuôi. Chấp nhận là nhìn thẳng vào sự thật: mình là người, mình chưa hoàn hảo, và điều đó không sao cả.

Từ bi với chính mình bắt đầu từ chỗ đó. Bắt đầu từ việc dám nói: tôi còn yếu chỗ này, tôi chưa giỏi chỗ kia, và tôi vẫn xứng đáng được thương. Nhiều người sợ rằng chấp nhận yếu đuối sẽ làm mình lười đi. Nhưng sự thật thì ngược lại. Người không dám nhìn vào điểm yếu của mình mới là người mệt mỏi nhất, vì lúc nào cũng phải gồng lên để tỏ ra mình ổn. Người dám chấp nhận thì nhẹ nhõm. Nhẹ nhõm rồi mới có sức mà sửa dần từng chút một.

Có một cách tập rất đơn giản. Mỗi tối, thay vì kể tội mình, mình thử kể ba việc mình đã làm được trong ngày. Việc nhỏ thôi cũng được. Hôm nay mình nấu được một bữa cơm ngon. Hôm nay mình nghe con kể chuyện hết một buổi chiều. Hôm nay mình đi làm đúng giờ dù trời mưa. Ba việc nhỏ đó nhắc mình nhớ rằng mình không phải là một người thất bại. Mình là một người đang cố gắng, và sự cố gắng đó đáng được ghi nhận.

Rồi mình tập nói với mình như nói với một người bạn thân. Bạn mình làm sai, mình có mắng bạn thậm tệ không? Không. Mình sẽ bảo: thôi, lần sau làm khác đi. Vậy thì với mình cũng vậy. Hôm nay mình lỡ lời, mình nói với mình: thôi, lần sau mình nói chậm lại. Hôm nay mình làm hỏng việc, mình nói: thôi, mai mình làm lại từ đầu. Giọng nói dịu dàng với chính mình không làm mình yếu đi. Nó làm mình đủ yên để làm lại.

Sách xưa cũng dạy rằng phải nuôi dưỡng, chế tác đức từ bi và bao dung. Nuôi dưỡng nghĩa là mỗi ngày tưới một chút, không phải một ngày là xong. Hôm nay mình thương mình được một chút, ngày mai thương thêm một chút nữa. Từ bi với mình cũng như chăm một cái cây. Mình tưới đều, cây lớn dần. Mình bỏ mặc, cây héo đi. Không có gì huyền bí ở đây cả. Chỉ là việc mình đối xử với mình mỗi ngày như thế nào.

Khi mình đã biết thương mình, mình sẽ thương người khác dễ hơn. Người mẹ biết chấp nhận mình còn vụng về thì sẽ kiên nhẫn hơn với con. Người chồng biết mình còn nhiều thiếu sót thì sẽ bao dung hơn với vợ. Người sếp biết mình cũng từng sai thì sẽ nhẹ nhàng hơn với nhân viên. Từ bi không phải là thứ mình cho người khác trước rồi mới quay về với mình. Nó bắt đầu từ trong mình, rồi tự nhiên lan ra ngoài.

Cũng có những ngày mình không thương nổi mình. Ngày đó mình mệt quá, buồn quá, thấy mình vô dụng quá. Những ngày như vậy, mình đừng cố gắng thêm. Mình chỉ cần nghỉ. Nằm xuống, ngủ một giấc, ăn một bữa ngon, đi dạo một vòng. Nghỉ ngơi cũng là một cách thương mình. Người xưa bảo dưỡng sinh là biết dừng đúng lúc. Thương mình cũng vậy, biết dừng đúng lúc.

Cuối cùng, xin nhớ một điều giản dị. Mình còn yếu đuối, mình còn khiếm khuyết, và mình vẫn xứng đáng được thương. Không phải đợi đến khi mình giỏi giang, hoàn hảo rồi mới được thương. Thương mình ngay từ bây giờ, với con người chưa hoàn hảo này. Khi mình làm được như vậy, lòng mình sẽ nhẹ đi rất nhiều. Và từ lòng nhẹ đó, mình mới có sức mà thương người khác cho trọn vẹn.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Đạo Bụt Nguyên Chất (Thích Nhất Hạnh) — tr.166–167: "con biết con còn có những yếu đuối và khiếm khuyết... cho nên con mở lòng chấp nhận tất cả"
• Đạo Bụt Nguyên Chất (Thích Nhất Hạnh) — tr.76: "Phải nuôi dưỡng, chế tác đức từ bi và bao dung"
Bài liên quanCon chó giữ nhà đã già: thương vật nuôi lúc nó yếu điKhen người đúng lúc: một lời khen lành cũng là từ biNgười vay tiền không trả: tha thứ mà vẫn giữ ranh giới