🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Vô thường – sinh tử

Tấm ảnh cưới ngả màu: vô thường trong một kỷ niệm

Vô thường – sinh tử · 5 phút đọc

Dọn nhà cuối năm, tôi mở hộp kỷ vật của cha mẹ. Trên cùng là tấm ảnh cưới của cha mẹ tôi, chụp năm 1975. Trong ảnh, cha mặc bộ vest hơi rộng, mẹ mặc áo dài trắng, hai người đứng cạnh nhau, cười rụt rè. Tấm ảnh đã ngả màu vàng, góc ảnh cong lên, mặt sau có dòng chữ đã mờ: "Ngày cưới, 12 tháng 5".

Tôi cầm tấm ảnh, nhìn thật lâu. Cha mẹ tôi trong ảnh trẻ quá, trẻ hơn cả tôi bây giờ. Mẹ mới hai mươi hai tuổi, tóc dài, mắt sáng. Cha hai mươi sáu tuổi, gầy, đứng thẳng. Họ cười, nhưng nụ cười còn e thẹn, như chưa quen với việc làm vợ chồng. Tôi chợt nghĩ: ngày đó, họ có biết cuộc đời mình sẽ ra sao không? Họ có biết sẽ có bốn đứa con, có biết sẽ trải qua chiến tranh, đói kém, bệnh tật? Chắc là không. Họ chỉ biết nắm tay nhau và cười trước ống kính.

Tấm ảnh đã ngả màu. Màu sắc phai đi theo năm tháng, như mọi thứ khác. Giấy ảnh vàng đi, mực chữ mờ đi, góc ảnh cong lên. Nhưng nụ cười của cha mẹ thì còn nguyên. Không phải nụ cười trong ảnh còn nguyên, mà nụ cười ấy còn nguyên trong lòng tôi. Tôi nhìn ảnh, nhớ cha mẹ, nhớ những ngày nhà còn đủ người, nhớ tiếng cha cười, tiếng mẹ gọi cơm.

Kinh Kim Cang dạy: mọi pháp hữu vi đều như mộng, như huyễn, như bọt nước, như sương mai, như tia chớp. Nói bằng lời thường thì là: mọi thứ có hình có tướng đều qua nhanh, đều mong manh. Tấm ảnh cưới là pháp hữu vi. Nó đã ngả màu, rồi sẽ còn phai thêm. Cha mẹ trong ảnh cũng là pháp hữu vi. Cha đã mất, mẹ đã già. Nhưng tình thương của cha mẹ dành cho nhau, dành cho con cái, thì không phải là thứ mong manh như sương mai. Nó là thứ ở lại sau khi hình tướng đã phai.

Tôi đem tấm ảnh đi phục chế. Người thợ ảnh bảo: "Ảnh cũ quá, phục chế cũng chỉ được tám phần." Tôi gật đầu: "Tám phần cũng được." Anh ta làm cẩn thận, làm màu lại, làm thẳng góc cong. Khi nhận ảnh về, màu sắc tươi hơn, nhưng tôi thấy nó lạ. Nó đẹp hơn, nhưng không còn là tấm ảnh cũ nữa. Tấm ảnh cũ có màu vàng của thời gian, có vết cong của bao nhiêu lần cầm lên đặt xuống. Tấm ảnh mới đẹp, nhưng mất đi cái hồn của thời gian.

Tôi giữ cả hai tấm: tấm cũ ngả vàng và tấm mới phục chế. Tấm mới để treo lên tường cho đẹp. Tấm cũ để trong hộp, để thỉnh thoảng mở ra nhìn. Vì tấm cũ mới là tấm ảnh thật. Nó mang dấu vết của thời gian, của bao nhiêu năm cha mẹ sống với nhau. Vết vàng, vết cong, vết mờ — đó không phải là hư hỏng. Đó là lịch sử của một gia đình.

Nhiều người giữ kỷ vật như giữ người thân. Họ sợ kỷ vật hư, sợ ảnh phai, sợ đồ cũ mất, vì họ tưởng giữ được vật là giữ được người. Nhưng vật nào rồi cũng phai. Ảnh nào rồi cũng ngả màu. Giữ vật không giữ được người. Người đã đi thì đã đi. Nhưng những gì người ấy dạy mình, những gì người ấy để lại trong cách sống của mình, thì không phai như màu ảnh.

Cha tôi dạy tôi sống ngay thẳng. Mẹ tôi dạy tôi thương người. Hai điều đó, tôi mang theo mỗi ngày. Chúng không ngả màu, không cong góc, không mờ chữ. Chúng càng sống lâu càng rõ. Tấm ảnh cưới ngả màu nhắc tôi: đừng bám vào vật để nhớ người. Hãy nhớ người bằng cách sống như người đã sống. Cha mẹ tôi cười trong ảnh năm 1975. Họ cười vì họ tin vào ngày mai. Bây giờ tôi sống, tôi cũng tin vào ngày mai, như họ đã tin. Đó là cách tôi giữ tấm ảnh không bao giờ phai.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Phật Học Chỉ Nam (Nguyễn Văn Thọ) — tr. 156: Kinh Kim Cang, "Nhất thiết hữu vi pháp, như mộng huyễn bào ảnh, như lộ diệc như điện"
• Trái Tim của Hiểu Biết — Kinh Tinh Yếu Bát Nhã Ba La Mật Đa (HT Thích Nhất Hạnh) — tr. 14: "Vạn pháp vô thường"
Bài liên quanChợ cũ thành phố mới: vô thường của một góc phố quenĐồng tiền mất giá: vô thường của những gì ta dành dụmBa mươi năm bạn cũ, gặp lại đã khác xưa