78. KINH PHAÏM THIEÂN THÆNH PHAÄT1
Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät du hoùa taïi nöôùc Xaù-veä, trong röøng Thaéng, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø coù moät Phaïm thieân2 ôû coõi trôøi Phaïm thieân, sanh khôûi taø kieán nhö theá naøy: “Choã naøy laø haèng höõu, choã naøy laø thöôøng höõu, choã naøy laø tröôøng toàn, choã naøy quan yeáu3, choã naøy phaùp khoâng hoaïi dieät4, choã naøy laø xuaát yeáu5, ngoaøi xuaát yeáu naøy khoâng coøn xuaát yeáu naøo khaùc nöõa maø coù ñaáng Toái thaéng, Toái dieäu, Toái thöôïng”. Baáy giôø Ñöùc Theá Toân baèng tha taâm trí, bieát roõ taâm nieäm cuûa Phaïm thieân ñang nghó, lieàn nhö vaäy maø nhaäp ñònh6. Vôùi ñònh nhö vaäy, chæ trong khoaûnh khaéc ví nhö ngöôøi löïc só co duoãi caùnh tay Ngaøi bieán maát khoûi vöôøn Caáp coâ ñoäc, trong röøng Thaéng taïi nöôùc Xaù-veä, ñi leân coõi trôøi Phaïm. Luùc aáy, Phaïm thieân troâng thaáy Ñöùc Theá Toân ñi ñeán, lieàn chaøo hoûi: “Kính chaøo Ñaïi Tieân Nhaân, choã naøy laø thöôøng höõu, choã naøy laø haèng höõu, choã naøy laø tröôøng toàn, choã naøy laø quan yeáu, choã naøy laø phaùp khoâng hoaïi dieät, choã naøy laø xuaát yeáu, vaø ngoaøi xuaát yeáu naøy khoâng coøn xuaát yeáu naøo hôn nöõa maø coù baäc Toái thaéng, Toái dieäu, Toái thöôïng”. Baáy giôø Ñöùc Theá Toân baûo: “Naøy Phaïm thieân, caùi khoâng thöôøng, oâng baûo laø thöôøng; caùi khoâng haèng, oâng baûo laø haèng; caùi khoâng tröôøng toàn, oâng baûo laø tröôøng toàn; caùi khoâng quan yeáu, oâng baûo laø quan yeáu; caùi hoaïi dieät, oâng baûo laø khoâng hoaïi dieät; caùi khoâng xuaát yeáu, oâng baûo laø xuaát yeáu maø ngoaøi söï xuaát yeáu aáy, khoâng coøn xuaát yeáu naøo khaùc nöõa ñeå coù ñaáng Toái thaéng, Toái dieäu, Toái thöôïng. Phaïm thieân, oâng coù caùi voâ minh aáy! Phaïm thieân, oâng coù caùi voâ minh aáy!” Luùc ñoù, coù ma Ba-tuaàn7 ôû trong chuùng, ma Ba-tuaàn noùi vôùi Ñöùc Theá Toân raèng: “Naøy Tyø-kheo, chôù neân traùi ñieàu Phaïm thieân noùi, chôù neân nghòch ñieàu Phaïm thieân noùi. Tyø-kheo, neáu oâng traùi ñieàu Phaïm thieân noùi, nghòch ñieàu Phaïm thieân noùi thì, Tyø- kheo, cuõng nhö ngöôøi gaëp vaän may maø laïi xua ñuoåi ñi. Lôøi Tyø-kheo noùi ra, laïi cuõng nhö vaäy. Cho neân, Tyø-kheo, toâi baûo oâng raèng oâng chôù traùi ñieàu Phaïm thieân noùi, chôù neân nghòch ñieàu Phaïm thieân noùi. Naøy Tyø-kheo, neáu oâng traùi lôøi Phaïm thieân, choáng ñoái thuyeát cuûa Phaïm thieân thì, Tyø-kheo, cuõng nhö ngöôøi töø nuùi cao rôi xuoáng, tuy dang tay
1.
Baûn Haùn, quyeån 19. Töông ñöông Paøli M.49. Brahmanimantaòika-suttaö.
2.
Baûn Paøli noùi vò naøy teân laø Baka.
3.
Haùn: thöû xöù thò yeáu Paøli: idaö kevalam, caùi naøy laø tuyeät ñoái, ñoäc nhaát, toaøn nhaát.
4.
Haùn: thöû xöù baát chung phaùp Paøli: idaö acavadhammaö, caùi naøy laø phaùp baát dieät.
5.
Haùn: xuaát yeáu Paøli: nissaraòa, söï thoaùt ly, giaûi thoaùt, söï cöùu roãi.
6.
Nhö kyø töôïng ñònh
7.
Ma Ba-tuaàn Paøli: Maøra Papiman.
chaân quôø quaïng hö khoâng nhöng khoâng baùm víu ñöôïc gì. Lôøi Tyø-kheo noùi ra laïi cuõng nhö vaäy. Cho neân, Tyø-kheo, toâi baûo oâng raèng oâng chôù traùi ñieàu Phaïm thieân noùi, chôù neân nghòch ñieàu Phaïm thieân noùi. Naøy Tyø-kheo, neáu oâng traùi ñieàu Phaïm thieân noùi, nghòch ñieàu Phaïm thieân noùi thì, Tyø-kheo, cuõng nhö ngöôøi töø treân caây cao rôi xuoáng, tuy dang tay chaân quôø quaïng laù caønh nhöng chaúng baùm víu ñöôïc gì. Lôøi Tyø-kheo noùi ra laïi cuõng nhö vaäy. Cho neân, naøy Tyø-kheo, toâi baûo oâng raèng oâng chôù neân traùi ñieàu Phaïm thieân noùi, chôù neân nghòch ñieàu Phaïm thieân noùi. Vì sao? Vì Phaïm thieân laø ñaáng Phöôùc höïu, laø Hoùa coâng, laø ñaáng Toái toân, laø ñaáng Naêng taùc, laø ñaáng Saùng taïo, laø Toå phuï cuûa taát caû chuùng sanh ñaõ sanh vaø seõ sanh. Taát caû ñeàu do ngaøi sanh ra. Nhöõng gì ngaøi bieát laø troïn bieát, nhöõng gì ngaøi thaáy laø troïn thaáy8. “Ñaïi Tieân Nhaân, neáu coù Sa-moân, Phaïm chí naøo gheùt ñaát, cheâ bai ñaát, thì sau khi thaân hoaïi maïng chung, chaéc chaén sanh laøm thaàn kyõ nhaïc trong choán haï tieän nhaát. Cuõng theá, ñoái vôùi nöôùc, löûa, gioù, quyû thaàn9, chö Thieân, Sanh chuû, Phaïm thieân, neáu ai gheùt Phaïm thieân, cheâ bai Phaïm thieân, thì sau khi thaân hoaïi maïng chung, chaéc chaén sanh laøm thaàn kyõ nhaïc trong choán haï tieän nhaát. Ñaïi Tieân Nhaân, neáu coù Sa-moân, Phaïm chí naøo öa thích ñaát, ca ngôïi ñaát thì sau khi thaân hoaïi maïng chung, chaéc chaén sanh laøm baäc Toái thöôïng toân trong coõi trôøi Phaïm thieân. Cuõng theá, ñoái vôùi nöôùc, löûa, gioù, quyû thaàn, chö Thieân, Sanh chuû, Phaïm thieân, neáu ai öa thích Phaïm thieân, taùn thaùn Phaïm thieân, thì sau khi thaân hoaïi maïng chung, chaéc chaén sanh laøm baäc Toái thöôïng toân trong coõi trôøi Phaïm thieân. Ñaïi Tieân Nhaân, oâng haù khoâng thaáy ñaïi quyeán thuoäc cuûa Phaïm thieân aáy, chaúng haïn nhö boïn chuùng toâi ñang ngoài ñaây chaêng?” Ma Ba-tuaàn chaúng phaûi laø Phaïm thieân, chaúng phaûi quyeán thuoäc cuûa Phaïm thieân, nhöng laïi xöng mình laø Phaïm thieân. Baáy giôø Ñöùc Theá Toân nghó raèng: “Ma Ba-tuaàn chaúng phaûi laø Phaïm thieân, cuõng chaúng phaûi quyeán thuoäc cuûa Phaïm thieân, laïi töï xöng laø Phaïm thieân. Neáu noùi raèng coù ma Ba-tuaàn thì ñaây chính laø ma Ba-tuaàn”. Bieát roõ nhö vaäy, Ñöùc Theá Toân baûo: “Naøy ma Ba-tuaàn, ngöôi chaúng phaûi Phaïm thieân, cuõng chaúng phaûi quyeán thuoäc cuûa Phaïm thieân, nhöng ngöôi töï xöng raèng ‘Ta laø Phaïm thieân’. Neáu noùi raèng coù ma Ba-tuaàn, thì chính ngöôi laø ma Ba-tuaàn”. Luùc aáy, ma Ba-tuaàn lieàn nghó: “Theá Toân ñaõ bieát ta! Thieän Theä ñaõ bieát ta!” Bieát nhö theá neân raát ñoåi öu saàu, vuït bieán maát nôi aáy. Baáy giôø, Phaïm thieân aáy laïi ba laàn thöa thænh Ñöùc Theá Toân raèng: “Kính chaøo Ñaïi Tieân Nhaân, choã naøy laø thöôøng höõu, choã naøy laø tröôøng toàn, choã naøy laø quan yeáu, choã naøy laø phaùp khoâng hoaïi dieät, choã naøy laø xuaát yeáu, ngoaøi xuaát yeáu naøy khoâng coøn xuaát yeáu naøo hôn nöõa maø coù ñaáng Toái thaéng, Toái dieäu, Toái toân?! Ñöùc Theá Toân cuõng ba laàn baûo Phaïm Thieân raèng: “Naøy Phaïm thieân, caùi khoâng thöôøng, oâng baûo laø thöôøng; caùi khoâng haèng, oâng baûo laø haèng; caùi khoâng tröôøng toàn, oâng baûo laø tröôøng toàn; caùi khoâng quan yeáu, oâng baûo laø quan yeáu; caùi hoaïi dieät, oâng baûo laø khoâng hoaïi dieät; caùi khoâng xuaát yeáu, oâng baûo laø xuaát yeáu maø ngoaøi söï xuaát yeáu aáy, khoâng coøn xuaát yeáu naøo khaùc nöõa ñeå coù ñaáng Toái thaéng, Toái
8. Paøli: eso hi bhikkhu brahmaø mahaøbrahmaø abhibhuø anabhibhuøto aóóud-atthu-daso vasavattì issaro kattaø nimmaøtaø seææho saójitaø vasì pitaø bhuøtabhavyaønaö, Tyø-kheo, vò Brahmaø naøy thaät söï laø Mahaø-brahmaø, laø Ñaïi Phaïm thieân, laø ñaáng Chieán thaéng, Toaøn thaéng, Toaøn kieán, Toaøn naêng, Töï taïi, laø ñaáng Saùng taùc, Saùng taïo, Toái toân, Chuùa teå, Quyeàn naêng, laø Toå phuï cuûa nhöõng gì ñaõ sanh vaø seõ sanh. 9. Haùn: thaàn ñaây chæ quyû thaàn; Paøli: bhuøta.
dieäu, Toái thöôïng. Phaïm thieân, oâng coù caùi voâ minh aáy! Phaïm thieân, oâng coù caùi voâ minh aáy!” Roài thì, Phaïm thieân baïch Theá Toân raèng: “Ñaïi Tieân Nhaân, thuôû xöa coù Sa-moân, Phaïm chí thoï maïng raát laâu daøi. Ñaïi Tieân Nhaân, thoï maïng cuûa OÂng ngaén quaù, khoâng baèng moät khoaûnh khaéc ngoài yeân cuûa Sa-moân, Phaïm chí kia. Vì sao? Vì nhöõng gì caùc vò aáy bieát laø troïn bieát, nhöõng gì caùc vò aáy thaáy laø troïn thaáy. Neáu thaät coù söï xuaát yeáu, ngoaøi söï xuaát yeáu ra khoâng coøn xuaát yeáu naøo hôn nöõa maø coù baäc Toái thaéng, Toái dieäu, Toái thöôïng thì caùc vò aáy bieát ngay raèng coù; vaø ngoaøi xuaát yeáu aáy ra, khoâng coøn söï xuaát yeáu naøo hôn nöõa maø coù baäc Toái thaéng, Toái dieäu, Toái thöôïng. Neáu thaät khoâng coù söï xuaát yeáu, laïi khoâng coù ngoaøi xuaát yeáu naøo hôn nöõa maø coù baäc Toái thaéng, Toái dieäu, Toái thöôïng thì caùc vò aáy bieát ngay laø khoâng coù. Ñaïi Tieân Nhaân, ñoái vôùi choã xuaát yeáu OÂng nghó laø khoâng xuaát yeáu. Traùi laïi, ñoái vôùi choã khoâng phaûi laø xuaát yeáu, OÂng nghó laø xuaát yeáu. Nhö vaäy, OÂng khoâng ñaït ñöôïc choã xuaát yeáu vaø trôû thaønh keû ñaïi si. Vì sao? Vì seõ khoâng bao giôø coù caûnh giôùi aáy cho OÂng. “Ñaïi Tieân Nhaân, neáu coù Sa-moân, Phaïm chí naøo öa thích ñaát, ca ngôïi ñaát, thì vò aáy tuøy theo söï töï taïi cuûa ta, laøm theo yù ta muoán, vaâng theo meänh leänh ta sai. Cuõng theá, ñoái vôùi nöôùc, löûa, gioù, quyû thaàn, chö Thieân, Sanh chuû, Phaïm thieân; neáu ai öa thích Phaïm thieân, ca ngôïi Phaïm thieân thì vò aáy tuøy theo söï töï taïi cuûa ta, laøm theo yù muoán cuûa ta, vaâng theo meänh leänh ta sai. Ñaïi Tieân Nhaân, neáu OÂng öa thích ñaát, ca ngôïi ñaát, thì OÂng cuõng tuøy theo söï töï taïi cuûa ta, laøm theo yù ta muoán, vaâng theo meänh leänh ta sai. Cuõng theá, vôùi nöôùc, löûa, gioù, quyû thaàn, chö Thieân, Sanh chuû, Phaïm thieân; neáu OÂng öa thích Phaïm thieân, ca ngôïi Phaïm thieân thì OÂng cuõng tuøy theo söï töï taïi cuûa ta, laøm theo yù ta muoán, vaâng theo meänh leänh ta sai”. Baáy giôø Ñöùc Theá Toân noùi raèng: “Phaïm thieân, ñieàu Phaïm thieân noùi söï thaät. Neáu coù Sa-moân, Phaïm chí naøo öa thích ñaát, ca ngôïi ñaát, vò aáy tuøy theo söï töï taïi cuûa oâng, laøm theo yù oâng muoán, vaâng theo meänh leänh oâng sai. Cuõng vaäy, ñoái vôùi nöôùc, löûa, gioù, quyû thaàn, chö Thieân, Sanh chuû, Phaïm thieân; neáu ai öa thích Phaïm thieân, ca ngôïi Phaïm thieân thì vò aáy tuøy theo söï töï taïi cuûa oâng, laøm theo yù oâng muoán, vaâng theo meänh leänh cuûa oâng sai. Vaø naøy Phaïm thieân, neáu Ta öa thích ñaát, ca ngôïi ñaát thì Ta cuõng tuøy theo söï töï taïi cuûa oâng, laøm theo yù oâng muoán vaø vaâng theo meänh leänh cuûa oâng sai. Cuõng theá, ñoái vôùi nöôùc, löûa, gioù, quyû thaàn, chö Thieân, Sanh chuû, Phaïm thieân; neáu Ta öa thích Phaïm thieân, ca ngôïi Phaïm thieân thì Ta cuõng tuøy theo söï töï taïi cuûa oâng, laøm theo yù oâng muoán, vaâng theo meänh leänh oâng sai. “Nhöng naøy Phaïm thieân, neáu taùm söï kieän naøy10, Ta tuøy theo moãi söï maø öa thích, maø ca ngôïi, thì nhöõng ñieàu aáy cuõng vaãn nhö theá. Naøy Phaïm thieân, Ta bieát roõ oâng töø ñaâu ñeán vaø seõ ñi ñaâu, tuøy nôi oâng ñang soáng, tuøy choã oâng maát, vaø tuøy choán oâng taùi sanh. Neáu coù Phaïm thieân thì Phaïm thieân aáy coù ñaïi nhö yù tuùc, coù ñaïi oai ñöùc, coù ñaïi phöôùc höïu, coù ñaïi oai thaàn”. Nghe vaäy, Phaïm thieân baïch Theá Toân raèng: “Ñaïi Tieân Nhaân, laøm theá naøo OÂng bieát ñöôïc ñieàu ta bieát, thaáy ñöôïc ñieàu ta thaáy? Laøm sao OÂng bieát roõ ta nhö maët trôøi, töï taïi soi saùng khaép nôi, bao truøm caû moät ngaøn theá giôùi? OÂng coù töï taïi khoâng, trong moät ngaøn theá giôùi aáy? OÂng coù bieát nôi naøy vaø nôi kia, nôi
10. Taùm söï keå treân: boán ñaïi: ñaát, nöôùc, löûa, gioù, vaø quyû thaàn, chö Thieân, Sanh chuû, Phaïm thieân. Paøli: paihavì, aøpa, tejo, vaøyo, bhuøta, deva, pajaøpati, brahmaø.
naøo khoâng coù ngaøy ñeâm khoâng? Naøy Ñaïi Tieân Nhaân, OÂng coù laàn naøo qua laïi caùc nôi aáy chöa? Hay ñaõ nhieàu laàn qua laïi caùc nôi aáy roài?” Baáy giôø Ñöùc Theá Toân baûo: “Naøy Phaïm thieân, nhö maët trôøi töï taïi, soi saùng khaép nôi, bao truøm caû moät ngaøn theá giôùi. Trong ngaøn theá giôùi aáy, Ta ñöôïc töï taïi vaø cuõng bieát naøy hay nôi kia, khoâng coù ngaøy ñeâm. Naøy Phaïm thieân, Ta ñaõ töøng qua laïi nhöõng nôi aáy vaø qua laïi raát nhieàu laàn. Naøy Phaïm thieân, coù ba loaïi trôøi, ñoù laø Quang thieân, Tònh quang thieân vaø Bieán tònh quang thieân11. Neáu nhöõng gì maø ba loaïi trôøi aáy coù bieát vaø coù thaáy, thì Ta cuõng coù bieát vaø coù thaáy. Phaïm thieân, nhöõng gì maø ba loaïi trôøi ñoù khoâng coù bieát, khoâng coù thaáy, thì rieâng Ta vaãn coù bieát, coù thaáy. Naøy Phaïm thieân, neáu nhöõng gì maø ba loaïi trôøi aáy vaø quyeán thuoäc cuûa hoï coù bieát vaø coù thaáy thì Ta cuõng coù bieát vaø coù thaáy. Nhöõng gì maø ba loaïi trôøi aáy vaø quyeán thuoäc hoï khoâng bieát, khoâng thaáy, thì rieâng Ta vaãn coù bieát, coù thaáy. Naøy Phaïm thieân, nhöõng gì maø oâng coù bieát, coù thaáy, Ta cuõng coù bieát, coù thaáy. Nhöõng gì maø oâng khoâng coù bieát, coù thaáy, thì rieâng Ta vaãn coù bieát, coù thaáy. Naøy Phaïm thieân, neáu nhöõng gì maø oâng vaø nhöõng quyeán thuoäc cuûa oâng coù bieát, coù thaáy, thì Ta cuõng coù bieát, coù thaáy. Nhöõng gì maø oâng vaø quyeán thuoäc cuûa oâng khoâng coù bieát, coù thaáy, thì rieâng Ta vaãn coù bieát, coù thaáy. Naøy Phaïm thieân, oâng khoâng theå ngang haøng Ta veà taát caû, oâng khoâng theå ngang haøng Ta suoát heát. Nhöng ñoái vôùi oâng, Ta laø Toái thaéng, Ta laø Toái thöôïng. Nghe vaäy, Phaïm thieân thöa Ñöùc Theá Toân raèng: “Naøy Ñaïi Tieân Nhaân, do ñaâu maø neáu nhöõng gì maø ba loaïi trôøi aáy coù bieát vaø coù thaáy, thì OÂng cuõng coù bieát vaø coù thaáy; nhöõng gì maø ba loaïi trôøi ñoù khoâng coù bieát, khoâng coù thaáy, thì rieâng OÂng vaãn coù bieát, coù thaáy? Neáu nhöõng gì maø ba loaïi trôøi aáy vaø quyeán thuoäc cuûa hoï coù bieát vaø coù thaáy thì OÂng cuõng coù bieát vaø coù thaáy; nhöõng gì maø ba loaïi trôøi aáy vaø quyeán thuoäc hoï khoâng bieát, khoâng thaáy, thì rieâng OÂng vaãn coù bieát, coù thaáy? Neáu nhöõng gì maø ta coù bieát, coù thaáy, OÂng cuõng coù bieát, coù thaáy; nhöõng gì maø ta khoâng coù bieát, coù thaáy, thì rieâng OÂng vaãn coù bieát, coù thaáy? Neáu nhöõng gì maø ta vaø nhöõng quyeán thuoäc cuûa ta coù bieát, coù thaáy, thì OÂng cuõng coù bieát, coù thaáy; nhöõng gì maø ta vaø quyeán thuoäc cuûa ta khoâng coù bieát, coù thaáy, thì rieâng oâng vaãn coù bieát, coù thaáy? Ñaïi Tieân Nhaân ñoù khoâng phaûi laø lôøi noùi khoaùc chaêng? Sau khi hoûi xong, khoâng bieát coù taêng theâm söï ngu si chaêng? Vì sao? Vì neáu bieát voâ löôïng caûnh giôùi neân coù voâ löôïng bieát, voâ löôïng thaáy, voâ löôïng chuûng loaïi phaân bieät. Traùi laïi, ta thì bieát rieâng reõ töøng caùi. Laø ñaát, ta bieát ñoù laø ñaát. Laø nöôùc, löûa, gioù, quyû thaàn, chö Thieân, Sanh chuû, Phaïm thieân, cuõng gioáng nhö theá. Laø Phaïm thieân, ta bieát ñoù laø Phaïm thieân”. Baáy giôø Ñöùc Theá Toân baûo raèng: “Naøy Phaïm thieân, neáu coù Sa-moân, Phaïm chí naøo ñoái vôùi ñaát maø coù töôûng veà ñaát raèng: ‘Ñaát laø ta, ñaát laø sôû höõu cuûa ta, ta laø sôû höõu cuûa ñaát’, thì khi chaáp ñaát laø ta töùc khoâng bieát roõ ñaát. Cuõng theá, ñoái vôùi nöôùc, löûa, gioù, quyû thaàn, chö Thieân, Sanh chuû, Phaïm thieân, Voâ phieàn thieân, Voâ nhieät vaø Tònh12; neáu nghó raèng: ‘Tònh laø ta, Tònh laø sôû höõu cuûa ta, ta laø sôû höõu cuûa Tònh’, khi chaáp nhaän Tònh laø ta roài, vò aáy khoâng thöïc bieát veà Tònh. Phaïm thieân,
11. Quang thieân (Paøli: Parittaøbhaø); Tònh quang thieân (Paøli: Apramaøòaøbhaø) Bieán tònh quang thieân (Paøli: AØbhassara), caû ba thuoäc thieàn thöù hai Saéc giôùi. Baûn Paøli keå: AØbhassara (Quang aâm thieân, cao nhaát trong Nhò thieàn), Subhakiòòa (Bieán tònh quang thieân, cao nhaát trong Tam thieàn) vaø Vehapphala (Quaûng quaû thieân thaáp nhaát trong Töù thieàn). Phaïm thieân thuoäc Sô thieàn. 12. Voâ phieàn, Voâ nhieät vaø Tònh, neân hieåu laø Voâ phieàn thieân, Voâ nhieät thieân, vaø Tònh cö thieân. Xem cht.5 kinh 106.
neáu coù Sa-moân, Phaïm chí naøo ñoái vôùi ñaát maø bieát laø ñaát, ‘Ñaát khoâng phaûi laø ta, ñaát khoâng phaûi laø sôû höõu cuûa ta, ta khoâng phaûi laø sôû höõu cuûa ñaát,’ do khoâng chaáp ñaát laø ta neân vò aáy môùi thöïc bieát veà ñaát. Cuõng theá, ñoái vôùi nöôùc, löûa, gioù, quyû thaàn, Sanh chuû, chö Thieân, Phaïm thieân, Voâ phieàn, Voâ nhieät, Tònh maø nghó raèng ‘Tònh chaúng phaûi laø ta, Tònh chaúng phaûi laø sôû höõu cuûa ta, ta chaúng phaûi laø sôû höõu cuûa Tònh,’ do khoâng chaáp Tònh laø ta neân vò aáy môùi thaät söï bieát veà Tònh. Nghe vaäy, Phaïm thieân thöa vôùi Ñöùc Theá Toân raèng: “Chuùng sanh naøy, ai cuõng aùi tröôùc höõu, öa thích höõu, taäp quaùn höõu. Chæ coù OÂng ñaõ nhoã taän goác reã höõu. Vì sao? Vì OÂng laø Nhö Lai, Voâ Sôû Tröôùc, Ñaúng Chaùnh Giaùc”. Phaïm thieân lieàn noùi baøi keä: Nôi höõu thaáy sôï haõi; Khoâng höõu thaáy sôï gì? Cho neân ñöøng öa höõu; Höõu laøm sao chaúng döùt?13 “Naøy Ñaïi Tieân Nhaân, toâi nay muoán aån hình”. Ñöùc Theá Toân baûo: “Naøy Phaïm thieân, neáu oâng muoán aån mình thì cöù tuøy tieän”. Phaïm thieân lieàn aån hình ngay nôi ñoù. Ñöùc Theá Toân thaáy roõ, lieàn noùi: “Phaïm thieân, oâng ôû choã naøy. OÂng ñeán choã kia. OÂng laïi ôû giöõa”. Phaïm thieân vaän duïng heát nhö yù tuùc, muoán töï aån hình maø khoâng theå töï aån, neân hieän hình trôû laïi giöõa coõi trôøi Phaïm thieân. Baáy giôø Ñöùc Theá Toân môùi baûo: “Naøy Phaïm thieân, Ta cuõng muoán aån mình”. Phaïm thieân thöa raèng: “Ñaïi Tieân Nhaân, neáu muoán aån mình, xin cöù tuøy tieän”. Luùc aáy, Ñöùc Phaät nghó raèng: “Ta haõy nhö vaäy maø hoùa hieän nhö yù tuùc14, phoùng haøo quang cöïc saùng, chieáu roïi cuøng khaép coõi trôøi Phaïm thieân, roài aån hình trong ñoù, khieán cho Phaïm thieân vaø quyeán thuoäc cuûa Phaïm thieân chæ nghe tieáng maø khoâng thaáy hình Ta”. Nghó xong, Ñöùc Theá Toân hieän nhö yù tuùc nhö vaäy, phoùng haøo quang cöïc saùng, chieáu roïi khaép coõi trôøi Phaïm thieân. Phaïm thieân vaø quyeán thuoäc chæ nghe tieáng maø khoâng thaáy hình Ngaøi. Baáy giôø Phaïm thieân vaø quyeán thuoäc môùi nghó raèng: “Sa-moân Cuø-ñaøm thaät laø kyø dieäu, thaät laø hy höõu, coù ñaïi nhö yù tuùc, coù ñaïi oai ñöùc, coù ñaïi phöôùc höïu, coù ñaïi oai thaàn. Vì sao? Vì ñaõ phoùng haøo quang chieáu saùng, chieáu roïi khaép caû trôøi Phaïm thieân, roài töï aån hình trong ñoù, khieán cho chuùng ta chæ ñöôïc nghe tieáng maø khoâng thaáy hình”. “Luùc aáy, Ñöùc Theá Toân laïi nghó raèng: “Ta ñaõ giaùo hoùa Phaïm thieân naøy vaø quyeán thuoäc cuûa Phaïm thieân. Nay Ta haõy thu hoài nhö yù tuùc”. “Ñöùc Theá Toân lieàn thu hoài nhö yù tuùc, hieän ra giöõa coõi trôøi Phaïm thieân. Khi aáy Ma vöông cuõng lieàn xuaát hieän trong chuùng Phaïm thieân. Baáy giôø Ma vöông lieàn baïch Theá Toân raèng: “Ñaïi Tieân Nhaân, OÂng thaät kheùo thaáy, kheùo bieát, kheùo thoâng suoát, nhöng OÂng chôù neân giaùo huaán, chôù neân dìu daét ñeä töû, chôù noùi phaùp cho ñeä töû nghe, chôù luyeán aùi ñeä töû. Chôù vì luyeán aùi ñeä töû maø khi thaân hoaïi maïng chung seõ sanh vaøo nôi thaáp keùm, sanh trong
13.
Trong baûn Paøli, baøi keä naøy do Phaät noùi.
14.
Nhö kyø töôïng nhö yù tuùc
loaïi thaàn kyõ nhaïc. Haõy soáng voâ vi maø höôûng thuï an oån khoaùi laïc trong ñôøi hieän taïi. Vì sao? Ñaïi Tieân Nhaân, vì ñoù laø töï gaây phieàn nhieät voâ ích. Ñaïi Tieân Nhaân, xöa coù Sa-moân, Phaïm chí giaùo huaán ñeä töû, dìu daét ñeä töû, noùi phaùp cho ñeä töû nghe, luyeán aùi ñeä töû. Vì luyeán aùi ñeä töû neân khi thaân hoaïi maïng chung, vò aáy ñaõ sanh vaøo nhöõng nôi thaáp keùm, sanh laøm thaàn kyõ nhaïc. Ñaïi Tieân Nhaân, vì theá toâi baûo oâng chôù neân giaùo huaán ñeä töû vaø dìu daét ñeä töû, cuõng ñöøng noùi phaùp cho ñeä töû nghe, chôù luyeán aùi ñeä töû. Vì luyeán aùi ñeä töû, sau khi thaân hoaïi maïng chung seõ sanh vaøo nôi thaáp keùm, laøm thaàn kyõ nhaïc. Haõy soáng voâ vi maø höôûng thuï khoaùi laïc trong ñôøi hieän taïi. Vì sao? Vì ñoù laø töï gaây phieàn nhoïc voâ ích maø thoâi”. Khi aáy, Phaät baûo raèng: “Ma Ba-tuaàn, ngöôi chaúng phaûi vì mong caàu nghóa lôïi cho Ta, chaúng phaûi vì mong caàu söï höõu ích, chaúng phaûi vì möu caàu hoan laïc, cuõng chaúng phaûi möu caàu söï an oån cho Ta maø noùi vôùi Ta raèng: ‘Ñöøng giaùo huaán, dìu daét ñeä töû, ñöøng noùi phaùp cho ñeä töû nghe, ñöøng luyeán aùi ñeä töû. Vì sao? Vì luyeán aùi ñeä töû thì sau khi thaân hoaïi maïng chung, seõ sanh vaøo nôi thaáp keùm, sanh laøm thaàn kyõ nhaïc. Haõy soáng maø höôûng thuï khoaùi laïc ngay trong ñôøi hieän taïi. Vì sao vaäy? Ñaïi Tieân Nhaân, vì ñoù laø söï gaây phieàn nhoïc voâ ích maø thoâi’. Ma Ba-tuaàn, Ta bieát ngöôi ñang nghó raèng ‘Sa-moân Cuø-ñaøm naøy noùi phaùp cho ñeä töû nghe, sau khi nghe xong, caùc ñeä töû aáy seõ ra khoûi caûnh giôùi cuûa ta’. Naøy ma Ba-tuaàn, vì theá cho neân ngöôi noùi vôùi Ta raèng: ‘Ñöøng giaùo huaán, dìu daét ñeä töû, ñöøng noùi phaùp cho ñeä töû nghe, cuõng ñöøng luyeán aùi ñeä töû, thì sau khi thaân hoaïi maïng chung seõ sanh vaøo caûnh giôùi thaáp keùm, sanh laøm thaàn kyõ nhaïc. Haõy soáng voâ vi maø höôûng thuï khoaùi laïc an oån ngay trong ñôøi hieän taïi. Vì sao vaäy? Naøy Ñaïi Tieân Nhaân, vì ñoù laø söï gaây phieàn nhieät voâ ích maø thoâi’. “Ma Ba-tuaàn, neáu quaû coù Sa-moân, Phaïm chí naøo ñaõ giaùo huaán ñeä töû, dìu daét ñeä töû, noùi phaùp cho ñeä töû nghe vaø luyeán aùi ñeä töû; vì luyeán aùi ñeä töû neân thaân hoaïi maïng chung ñaõ sanh vaøo nôi thaáp keùm, laøm thaàn kyõ nhaïc thì Sa-moân, Phaïm chí aáy chaúng phaûi laø Sa-moân maø töï xöng laø Sa-moân, chaúng phaûi laø Phaïm chí maø töï xöng laø Phaïm chí, chaúng phaûi A-la- haùn maø töï xöng laø A-la-haùn, chaúng phaûi Ñaúng chaùnh giaùc maø töï xöng Ñaúng chaùnh giaùc. “Naøy ma Ba-tuaàn, Ta laø Sa-moân thöïc neân môùi xöng laø Sa-moân, thöïc laø Phaïm chí neân môùi xöng laø Phaïm chí, thöïc laø A-la-haùn neân môùi xöng laø A-la-haùn, thöïc laø Ñaúng chaùnh giaùc neân môùi xöng laø Ñaúng chaùnh giaùc. Naøy ma Ba-tuaàn, neáu Ta coù noùi phaùp hay khoâng noùi phaùp cho ñeä töû nghe thì ngöôi cuõng neân ñi ñi. Nay Ta töï bieát neân noùi phaùp cho ñeä töû nghe hay khoâng neân noùi phaùp cho ñeä töû nghe. “Ñoù laø söï thænh caàu Phaïm thieân, söï choáng ñoái cuûa ma Ba-tuaàn, söï tuøy thuaän thuyeát phaùp cuûa Ñöùc Theá Toân, cho neân kinh naøy goïi laø “Phaïm thieân thænh Phaät”. Phaät thuyeát nhö vaäy. Phaïm thieân vaø quyeán thuoäc cuûa Phaïm thieân sau khi nghe Phaät thuyeát, hoan hyû phuïng haønh.