Nhung canh hoa dam 7
This document is written in Vietnamese, with Unicode Times font
Phá Rừng Tre Gai
C uối năm
1992, chúng tôi suy yếu đi Vũng Tàu dưỡng
bệnh, ở nhờ nhà của một Phật tử. Chủ nhà vì
chúng tôi mới xây cất xong. Nhà nằm trên mảnh đất
bằng phẳng, bên cạnh sườn núi đá, dưới chân là
biển cả mênh mông. Gió biển thổi vào mát
rượi, nang theo mùi mằn mặn của chất muối, thật là
nơi thích hợp cho người dưỡng bệnh. Rất
tiếc phiá sau nhà có rừng tre gai mù mịt.
Nhiều người tới thăm tôi, thấy rừng tre gai gần
nhà đề nghị nên dọn sạch cho khoảng khoát.
Mấy chú và một số cư sĩ nghe đề nghị hợp
lý, phát tâm "phá rừng tre gai".
Công việc đầu
tiên của các vị ấy, đi rèn mấy cái rựa bén, cào
sắt và một số lốp xe đạp. Đủ dụng cụ rồi, họ
bắt tay vào việc. Nhưng nhìn rừng tre rậm rạp,
gai giương lổm chổm, ai nấy đều ớn da gà. Can
đảm xông vào chặt những màng nhện chung quanh
gốc tre sập xuống, họ lấy cào sắt cào cành lá
tre khổ ấp vào gốc. Họ dùng lửa đốt gai gốc lia
chia quanh bụi tre cháy rụi, bày những thân tre trống
trải rất dễ chặt. Sau cùng họ cầm rựa tận lực
chặt từng cây tre, những cây tre non chặt ngọt
sớt, song gặp cây tre già là dội tay. Những cây tre
sống lâu năm cứng như sắt nguội, họ phải vận
dụng hết sức chặt đôi ba nhát mới đứt. Những
bụi tre đan chằng chịt nhau, tuy chặt đứt gốc mà
không dễ gì xô ngã. Phải gắng sức tối đa và hợp
lực lại, họ lôi kéo mới ngã xuống. Mặc dầu ngã
xuống, song từng lớp sóng tre ngập cả khu đất. Cuối
cùng họ phải dùng rựa, cào sắt, khó khăn lắm
mới dọn dẹp thành từng cụm, từng khóm. Đợi tre
khô, họ châm một mũi lửa cháy sạch, chỉ còn
sót lại năm ba cây thân còn tươi bị cháy nham nhở.
Đến đây đã thành một khu đất trống trải phủ
trên mặt một lớp tro than. Dụng cụ quan trọng
trong công cuộc phá rừng tre gai này là rựa bén, cào
sắt và lửa. Song có dụng cụ tốt và đầy đủ mà
thiếu quyết tâm, nỗ lực và bền chí
của con người thì không thể nào làm thành công.
Nhờ quyết tâm, nỗ lực bền chí của con
người mà rừng tre gai chằng chịt nguy hiểm phải
tiêu tan.
Cũng thế,
người Phật tử muốn dẹp sạch rừng phiền não cần
phải có đầy đủ dụng cụ và từng giai đoạn
tiến lên mới đạt được cứu cánh giải thoát.
Dụng cụ của Phật Tử là kiếm trí tuệ và lửa
thiền định. Từng giai đoạn tiến lên phá dẹp
tà kiến và phá sạch chấp ngã chấp pháp.
Bát nhã là
kiếm trí tuệ, như rựa bén. Muốn xông vào
phá rừng phiền não, Phật tử phải nhờ vào văn
tự Bát nhã làm kiếm bén. Căn cứ trên văn tự
bát nhã, chúng ta mới nhận ra chân lý, nhân đó
dẹp sạch những kiến chấp sai lầm do phong tục tập
quán còn để lại và các tà kiến tạo nên.
Ví như lấy rượu làm lễ nghĩa, như khay trầu rượu,
hoặc nói "vô tửu bất thành lễ"; tập quán
người chết linh hồn ở mãi với con cháu ..., tà
kiến thờ thần cây đa, thờ ông táo, bình vôi ...
Muôn ngàn thứ sai lầm chằng chịt khó phá, giống như
màn nhện tre gai, phải có cây kiếm trí
tuệ chặt đứt từng đoạn rã rời. Thứ đến
dùng chánh định đốt sạch, như dùng cào sắt gom
cành khô lá mục vào gốc, châm một mũi lửa cháy
tiêu tan.
Kế đó, chúng
ta dùng quán chiếu Bát nhã chiếu soi năm uẩn
sáu trần đều do duyên hợp không có thực
thể. Chiếu soi tường tận thấu đáo, chúng ta
thấy rõ thân này (ngã) và sự vật chung quanh (pháp)
đều không có chủ thể. Nói là ta (ngã) hay
vật (pháp) chỉ căn cứ trên giả tướng hư ảo làm
chấp, chớ không có ta thật vật thật. Nhận thấy thấu
đáo như thế, mọi chấp ngã chấp pháp
đều tan vỡ. Ví như sau khi đốt xong màng
nhện tre gai, chúng ta dùng rựa bén chặt từng cây
ngã gục.
Tuy thế chưa
phải là xong, người Phật tử phải tu tiến lên
" Thật tướng Bát Nhã" . Kinh nói "Bát
nhã vô tri, vô sở bất tri" . Nghĩa là
đến thật tướng Bát nhã, không còn khởi tâm
phân biệt tất cả pháp, nên nói "vô
tri"; song thể hằng trong sáng muôn vật
đều hiện bày rõ ràng, nên nói "vô sở
bất tri". Như gương sáng trên đài, gương
không phân biệt tất cả vật, mà không vật nào ở
trước không hiện bóng trong gương. Vô tri là
định, vô sở bất tri là huệ, đến đây
thể định huệ viên mãn. Được vậy, mọi
phiền não thành tro bụi. Như khi những cụm tre
khô rang, chỉ cần châm một mũi lửa là cháy sạch
trở thành than tro. Thiền sư Huyền Giác nói: "Đại
trượng phu bỉnh tuệ kiếm, Bát nhã phong
hề kim cang diệm" (Chứng đạo ca). Nghĩa
là "Người trượng phu cầm kiếm tuệ,
lửa kim cang chừ bát nhã bén" . Lửa kim cang ở
đây là "thật tướng Bát nhã". Được thật
tướng Bát nhã là sạch phiền não, đến bờ
thanh lương. Ngài Thái Hư nói: "Ví như có
người muốn sang sông, trước phải nhờ thuyền bè,
kế phải nhờ chèo bơi, sau cùng mới đến bờ
kia. Thuyền bè là văn tự Bát nhã, chèo bơi là
quán chiếu Bát nhã, đến bờ kia là thật
tướng Bát nhã" . Phá rừng tre gai phải đi
từng bước một, phá rừng phiền não, chúng ta
cũng phải tiến từng giai đoạn mới thu nhặt
được kết quả nhu nguyện.
Tuy nhiên có văn
tự Bát nhã, quán chiếu Bát nhã, thật tướng Bát
nhã đầy đủ mà chúng ta thiếu quyết tâm,
tinh tấn và nhẫn nhục thì tiêu diệt phiền
não cũng khó thành công.
Người tu Phật thấy
thân này mỏng manh như áng mây, tạm bợ như hòn
bọt, quyết tâm hy sinh thân tạm bợ (báo thân)
đổi lấy thân kim cang bất hoại (pháp thân), không
có gì phải ngần ngại. Khi đã nhận thấy như
thế, dù lao mình vào cảnh hiểm nguy vẫn xem
như trò chơi. Do đó mới có nhà đại thí chủ cắt
đầu tặng vua Kế Tân, chàng dũng sĩ chặt tay
dâng tổ Đạt Ma. Chính cái quyết tâm vong thân
ấy, còn rừng phiền não nào mà phá chẳng sạch.
Kế đến
phải mãi mãi tinh tấn. Tinh tấn là sức gắng gổ
không ngừng. Dù biết là việc tốt đáng làm
mà không nỗ lực gắng sức thì việc tốt cũng
khó thành công. Tinh tấn là chất nhiên liệu của
chiếc xe ô tô, nhiên liệu hết thì xe phải
dừng. Người ngồi xe muốn xe đến đích phải xem
chừng không để cho nhiên liệu cạn. Cũng
thế, người học đạo giải thoát muốn đạt
đạo quả phải nuôi dưỡng sức tinh tấn không cho
thiếu vắng. Thiếu tinh tấn người tu sĩ sẽ
dẫm chân tại chỗ, hoặc thối lui là khác. Có tinh
tấn là có đạo quả và đạt được sở nguyện
của mình.
Tinh tấn là
thiết yếu, song cần phải có nhẫn nhục phụ
trợ thì sự tu hành mới được thành công. Vì
phiền não vô vàn không thể tính kể
được, chúng ta phá lớp này, lớp khác lại hiện
ra, nếu không dai sức nhẫn chịu thì dễ sanh chán
nản rồi thối tâm bồ đề. Phiền não sâu dày
như đất, bù tịt như rừng, muốn đào tận đáy,
muốn chặt sạch trơn, phải dày công và trải qua
nhiều tháng năm mới thấy được kết quả.
Nhẫn nhục là sức chịu đựng dẻo dai, đón nhận
mọi khó khăn trở ngại, với thời gian dài mấy
cũng không ngán. Có đủ sức chịu đựng này, dù
rừng phiền não có gai góc bao nhiêu, có dày bịt
đến đâu cũng bị dẹp tan phá sạch. Người tu
Phật nhắm đến xa thăm thẳm, chướng ngại và hầm
hố dẫy đầy, nếu thiếu đức nhẫn nhục thì
có đi mà không có đến.
Tóm lại, muốn phá
rừng tre gai, chúng ta phải có đầy đủ dụng cụ,
cộng thêm quyết tâm nỗ lực và bền chí
của con người, rừng tre gai phải tan hoang, biến
thành tro bụi. Muốn dẹp sạch trần lao phiền não,
người tu phải có trí tuệ, thiền định đầy
đủ. Trí tuệ, thiền định là pháp tu, cộng
thêm quyết tâm, tinh tấn, nhẫn nhục của con
người thì "phiền não vô tận sẽ đoạn
sạch" . Người tu là kẻ đối đầu với ma
vương, là chiến sĩ tảo thanh bọn giặc
phiền não. Cho nên, kiếm trí tuệ không
rời tay, cung thiền định nằm sẵn trên vai, vừa
có bóng dáng kẻ thù xuất hiện, chúng ta liền
hành động ngay. Bất cứ lúc nào, nơi nào cũng là
bãi chiến trường, chúng ta sẵn sàng ứng
chiến hai mươi bốn trên hai mươi bốn (24/24). Có
vậy, trận chiến với ma phiền não mới thành
công viên mãn. Bởi chúng là ma, nên sự ẩn hiện
của chúng khó lường, chúng ta luôn đề cao cảnh
giác không một phút giây lơi lỏng, mới mong có ngày
"ca khúc khải hoàn" .
.oOo.
[ Lời mở đầu ]
[ Tu là cầu bình an hay sửa đổi xấu thành tốt ] [ Nguồn gốc mê tín ] [ Cuộc đời tương đối mà! ]
[ Tình
thương sẽ không còn khi người ta cần ngon
miệng ] [ Đức Phật là
bậc thầy các nhà khoa học ]
[ Tất cả pháp không cố định ] [Phá rừng tre gai] [ Nước có dậy sóng không ] [ Nụ cười bất diệt ]
[ Thư Mục ]