🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Dưỡng sinh cổ truyền

Dạo bước mỗi ngày, thân nhẹ tâm an

Dưỡng sinh cổ truyền · 8 phút đọc

Mỗi chiều, ông Tư xách ghế ra đầu ngõ, rồi đi bộ một vòng quanh khu phố. Không nhanh, không chậm, vừa đi vừa chào hỏi người quen. Đi xong một vòng, ông về nhà ăn cơm, ngủ ngon. Ông bảo: “Ngày nào không đi, tối đó ngủ không ngon. Cái chân nó đòi đi.” Ông đi như vậy đã mười mấy năm, không cần phòng tập, không cần dụng cụ, chỉ cần một đôi dép và một vòng phố. Năm nay ông bảy mươi lăm tuổi, chân vẫn vững, lưng vẫn thẳng, ít ốm vặt hơn hẳn mấy ông bạn cùng tuổi chỉ ngồi nhà xem tivi.

Sách Khí Đạo khi dạy về cách sống theo mùa xuân có câu: “đêm ngủ sớm, dậy sớm, dạo bước ở sân, xoã tóc, thả lỏng hình thể, khiến chí được thư thái.” Dạo bước ở sân — bốn chữ nhẹ nhàng mà chứa cả phép dưỡng sinh. Người xưa không coi đi bộ là tập luyện cực nhọc, mà coi là một cách sống: ra ngoài, hít thở, để chân tay cử động, để đầu óc thư thái. Dạo bước khác với chạy bộ, khác với tập nặng. Nó nhẹ, đều, và ai cũng làm được.

Sách 10 Đại Mưu Lược Gia Trung Quốc có kể chuyện một vị quan già về hưu, ngày ngày “cùng tản bộ với những lão già trồng dâu, làm ruộng, để cùng nhau bàn bạc về phép dưỡng sinh.” Tản bộ mà còn bàn chuyện dưỡng sinh — đi bộ không chỉ dưỡng thân, mà còn dưỡng cả tình bạn, dưỡng cả tinh thần. Đi một mình thì khỏe chân, đi cùng bạn thì khỏe cả lòng. Người già đi bộ cùng nhau, vừa vận động vừa trò chuyện, nỗi buồn cũng vơi đi một nửa.

Vì sao đi bộ mỗi ngày lại tốt đến vậy? Trước hết, nó làm cho khí huyết lưu thông. Ngồi lâu một chỗ, máu dồn xuống chân, vai gáy cứng lại, đầu óc uể oải. Đứng dậy đi vài vòng, người nhẹ hẳn ra. Đi bộ còn giúp tiêu hóa tốt hơn sau bữa ăn. Người xưa có thói quen sau cơm tối thì ra sân tản bộ, như trong sách kể: “sau khi dùng cơm tối xong, Châu Văn Vương bèn bước ra sân sau tản bộ. Lúc bấy giờ là mùa thu, trời trong gió mát.” Ăn xong đi dạo, vừa ngắm trăng vừa tiêu cơm — vừa khỏe vừa vui.

Đi bộ còn là lúc để đầu óc được nghỉ. Cả ngày làm việc căng thẳng, tối đi bộ một vòng, gió mát thổi qua, đầu óc tự nhiên nhẹ lại. Nhiều người bảo những ý hay nhất đến với họ khi đang đi bộ, không phải khi ngồi suy nghĩ. Vì khi đi, thân vận động mà tâm được thả lỏng. Tâm thả lỏng thì trí mới sáng. Người xưa gọi đó là “thả lỏng hình thể, khiến chí được thư thái” — thân thả lỏng thì chí mới thư thái được.

Đi bộ không cần nhiều, chỉ cần đều. Mỗi ngày ba mươi phút là đủ, chia làm hai lần cũng được: sáng đi một vòng, chiều đi một vòng. Đi vừa sức, thở đều, không cố đi nhanh đến mệt. Người yếu thì đi chậm, đi ngắn. Người khỏe thì đi xa hơn. Quan trọng là ngày nào cũng đi, như ngày nào cũng ăn cơm. Đi bộ mà bữa có bữa không thì không thành nếp, không dưỡng được gì. Dưỡng sinh là chuyện của đều đặn, không phải chuyện của cố gắng một lần.

Có người hỏi: đi bộ trong nhà có được không? Được, nhưng đi ngoài trời tốt hơn. Ngoài trời có nắng, có gió, có cây xanh, có người qua lại. Nắng sớm giúp cơ thể khỏe mạnh, gió mát giúp đầu óc tỉnh táo. Đi trong công viên, quanh khu phố, dọc bờ sông — chỗ nào thoáng mát, an toàn thì đi. Tránh đi lúc nắng gắt buổi trưa, tránh đi nơi xe cộ đông đúc, khói bụi. Chọn giờ mát: sáng sớm hoặc chiều tối, như ông Tư vẫn đi mỗi chiều.

Đi bộ cũng là dịp để gần gũi người thân. Vợ chồng cùng đi, vừa đi vừa nói chuyện. Cha mẹ dắt con đi, vừa đi vừa kể chuyện. Ông bà dắt cháu đi, vừa đi vừa chỉ cho cháu cây này hoa nọ. Nhiều gia đình bây giờ mỗi người một màn hình, cả ngày không nói với nhau được mấy câu. Một vòng đi bộ chung buổi tối có thể làm được điều mà cả ngày ngồi chung nhà không làm được: cho nhau thời gian thật sự.

Ông Tư đi bộ mười mấy năm nay, không cần ai nhắc, không cần ai khen. Ông đi vì chân ông đòi đi, vì tối nào không đi thì ngủ không ngon. Cơ thể ông đã quen với nếp ấy, như quen với bữa cơm. Đến bảy mươi lăm tuổi, ông vẫn tự đi chợ, tự leo cầu thang, ít phải nhờ con cháu. Ông bảo: “Tôi có bí quyết gì đâu. Ngày nào cũng đi một vòng. Vậy thôi.”

Dạo bước mỗi ngày, thân nhẹ tâm an — không cần phòng tập đắt tiền, không cần bài tập phức tạp. Chỉ cần một đôi dép, một vòng phố, và một quyết tâm đi đều mỗi ngày. Bắt đầu từ tối nay: ăn cơm xong, đừng vội ngồi xuống xem tivi, hãy ra ngoài đi một vòng. Đi chậm thôi, thở đều thôi, ngắm trời ngắm đất một chút. Làm đều một tuần sẽ thấy ngủ ngon hơn. Làm đều một tháng sẽ thấy người khác hẳn. Bài viết này chỉ xin nhắc một điều: nội dung trên đây để tham khảo theo sách cổ, không thay cho lời khuyên y tế của bác sĩ khi có bệnh về tim mạch, xương khớp hay khó vận động.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Khí Đạo - Lục Lưu 1 — tr.176
• 10 Đại Mưu Lược Gia Trung Quốc (Tabata Seiichi) — tr.305
• 10 Đại Mưu Lược Gia Trung Quốc (Tabata Seiichi) — tr.28
Bài liên quanCơm thô, trà nhạt mà sống lâuNgồi yên, thở chậm, dưỡng khíTắm nắng sớm, hấp tinh hoa nhật nguyệt: dưỡng sinh theo sách cổ