🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Hiếu đạo – gia đình

Hiếu đạo trong từng ngày — Phần 3

Hiếu đạo – gia đình · 7 phút đọc

Phần trước đã nói về hiếu trong lời nói: nghe hết câu, đáp lại nhẹ nhàng, đừng ỷ vào sự tha thứ của cha mẹ mà nói năng tùy tiện. Nhưng có những lúc, hiếu không còn là chuyện nói năng nữa. Đó là lúc cha mẹ ốm. Người khỏe mạnh thì tự lo được cho mình. Người ốm thì cần con ở bên. Và chính lúc đó, hiếu đạo được thử thách rõ nhất.

Trong kinh Duy Ma Cật có câu: Bồ tát thương chúng sanh như cha mẹ thương con. Con bệnh, cha mẹ bệnh theo. Con lành bệnh, bệnh cha mẹ cũng lành. Câu kinh nói về lòng từ bi, nhưng cũng vẽ đúng hình ảnh của cha mẹ: con ốm một, lòng cha mẹ đau mười. Ngày xưa, mỗi lần con sốt, mẹ thức trắng cả đêm. Cha chạy đi mua thuốc giữa đêm mưa. Bây giờ đổi lại: cha mẹ ốm, đến lượt con thức, con lo, con chạy.

Chăm cha mẹ ốm là việc khó. Khó không phải vì tốn tiền thuốc, mà vì tốn lòng kiên nhẫn. Người ốm thường khó tính. Ăn không ngon, ngủ không yên, đau chỗ này, mỏi chỗ kia. Có khi cha mẹ cáu gắt vô cớ, trách con không quan tâm, dù con đã ở bên cả ngày. Có khi cha mẹ nhất quyết không đi khám, không uống thuốc, làm con lo mà không biết làm sao.

Lúc đó, người con dễ nản. Dễ nghĩ: mình đã làm hết sức rồi, sao cha mẹ còn trách? Dễ buột miệng: sao cha khó tính thế? Nhưng hãy nhớ lại ngày xưa mình ốm. Mình cũng quấy, cũng khóc, cũng đòi hỏi đủ thứ. Cha mẹ có bao giờ chê mình khó tính đâu. Cha mẹ chỉ mong mình mau khỏe. Bây giờ, mình cũng chỉ cần mong một điều như vậy: cha mẹ mau khỏe.

Hiếu khi cha mẹ ốm, trước hết là có mặt. Không phải có mặt bằng tiền gửi về, mà có mặt bằng người. Ngồi bên giường bệnh. Đút cho cha muỗng cháo. Đỡ mẹ dậy đi từng bước. Những việc đó, người giúp việc làm được, y tá làm được, nhưng con làm thì khác. Con làm thì cha mẹ thấy ấm lòng. Vì cha mẹ không chỉ cần người chăm, mà cần biết con mình còn thương mình.

Thứ hai là kiên nhẫn với sự lặp lại. Cha mẹ ốm hay hỏi đi hỏi lại: thuốc này uống mấy viên? Mai có phải đi khám không? Con đã trả lời ba lần rồi, vẫn phải trả lời lần thứ tư, bằng giọng như lần đầu. Người bệnh hay quên, hay lo, hay sợ. Mỗi lần hỏi lại là một lần tìm sự yên tâm. Trả lời nhẹ nhàng là cho cha mẹ sự yên tâm đó. Gắt lên một câu, cha mẹ sẽ thôi hỏi, nhưng nỗi lo thì ở lại.

Thứ ba là đừng giấu bệnh, cũng đừng dọa bệnh. Có người con sợ cha mẹ lo nên giấu nhẹm bệnh tình, đến khi nặng mới nói. Có người lại kể quá lên, làm cha mẹ sợ hãi, mất ăn mất ngủ. Cả hai đều không tốt. Hiếu là nói thật một cách nhẹ nhàng: bệnh này chữa được, bác sĩ đã dặn thế này, con sẽ đưa cha mẹ đi khám đúng hẹn. Nói rõ ràng, làm đúng hẹn, cha mẹ sẽ yên tâm.

Thứ tư là chăm cả tinh thần, không chỉ chăm thân thể. Người ốm nằm một chỗ, dễ buồn, dễ nghĩ quẩn. Nghĩ mình là gánh nặng cho con. Nghĩ mình sống thừa. Lúc đó, con cần nói cho cha mẹ biết: cha mẹ không phải gánh nặng. Nhà này cần cha mẹ. Con cháu cần ông bà. Một câu nói như vậy, với người đang ốm, có khi quý hơn thang thuốc.

Kinh Bốn Ân Lớn kể mười ân của mẹ, trong đó có ơn giúp con bình an: mẹ ôm ấp con, cho con nghỉ ngơi, an lành sức khỏe, khỏi phải lo toan những điều gian khổ. Mẹ đã từng ôm con như vậy khi con ốm. Bây giờ con ôm lại mẹ, không phải bằng vòng tay như ngày xưa, mà bằng sự có mặt, sự kiên nhẫn, sự chăm sóc từng ngày. Đổi vai như vậy, ai cũng phải trải qua một lần trong đời.

Có người nói: con còn phải đi làm, không thể ở nhà chăm cha mẹ mãi. Đúng, cuộc sống không cho phép ai cũng ở nhà mãi. Nhưng chăm cha mẹ ốm không nhất thiết phải là ở bên hai mươi bốn giờ. Có thể là buổi sáng đưa cha mẹ đi khám trước khi đi làm. Buổi trưa gọi điện hỏi mẹ đã uống thuốc chưa. Buổi tối về, ngồi với cha một lúc. Chia nhau với anh chị em. Thuê người phụ, nhưng mình vẫn là người quyết định, người có mặt lúc cần nhất.

Hiếu khi cha mẹ ốm không đo bằng số tiền viện phí, mà đo bằng sự có mặt và sự kiên nhẫn. Cha mẹ không cần con làm được mọi thứ. Cha mẹ chỉ cần biết: lúc mình yếu nhất, con vẫn ở đây. Đó là hiếu đạo trong từng ngày, phần thứ ba: hiếu khi cha mẹ ốm.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Chuỗi: Hiếu đạo trong từng ngày · Phần 3
Nguồn
• Duy Ma Cật Sở Thuyết Kinh - Trực Chỉ Đề Cương (HT Thích Từ Thông) — Bồ tát thương chúng sanh như cha mẹ thương con, tr. 62
• Kinh Phật cho người Mới Bắt Đầu (TT Thích Nhật Từ soạn dịch) — Kinh Bốn Ân Lớn, mười ân đức của bậc từ mẫu, tr. 56-57
Bài liên quanHiếu đạo trong từng ngày — Phần 4Hiếu đạo trong từng ngày — Phần 5Gửi tiền về quê chưa đủ: hiếu cần cả sự có mặt