Hai giờ sáng, con tôi khóc ré lên. Tôi giật mình tỉnh dậy, sờ trán con, nóng ran. Nhiệt kế chỉ ba mươi chín độ. Cả nhà bật dậy. Vợ tôi pha thuốc hạ sốt. Tôi lấy khăn ấm lau người cho con. Ngoài trời, mọi nhà đều tối om, chỉ có nhà tôi sáng đèn. Trong khoảnh khắc đó, tôi hiểu ra một điều: vô thường không hẹn giờ. Nó đến lúc hai giờ sáng, lúc mình đang ngủ say nhất.
Ban ngày, con tôi chạy nhảy khỏe mạnh. Nó ăn hai bát cơm, chơi đá bóng ngoài sân, cười đùa ầm ĩ. Không ai nghĩ rằng chỉ vài tiếng sau, nó sẽ nằm co ro, trán nóng, miệng lẩm bẩm gọi ba. Bệnh tật không gửi thư báo trước. Nó không gõ cửa, không hỏi mình có rảnh không. Nó đến như cơn sốt này: bất ngờ, giữa đêm, khi mình không có sự chuẩn bị gì.
Tôi ngồi bên giường con, lau khăn, chờ thuốc ngấm. Con ngủ thiếp đi, thở khò khè. Tôi nhìn gương mặt nhỏ của nó, bỗng nhớ lại hồi nó mới sinh. Lúc đó nó chỉ bé bằng hai bàn tay. Bác sĩ bảo nó khỏe. Mẹ tôi bảo nó giống ba. Ai cũng nói những lời mừng rỡ, như thể sức khỏe là thứ sẽ ở lại mãi. Nhưng không. Sức khỏe của một đứa trẻ cũng như sức khỏe của người lớn. Nó đến rồi nó đi. Hôm nay khỏe, ngày mai có thể ốm. Không có gì bảo đảm.
Trong sách Thiền, các bậc thầy thường nhắc: biết thân này vô thường, mạng người chỉ trong một hơi thở, thì không thể chần chờ được. Tôi ngồi bên con lúc hai giờ sáng, câu nói đó bỗng trở nên rất thật. Không chần chờ được, nghĩa là sao? Nghĩa là đừng đợi đến khi con ốm mới thương con. Đừng đợi đến khi người thân nằm viện mới chạy đến. Đừng đợi đến khi mất rồi mới hối hận vì những ngày mình đã lơ là.
Người xưa còn nói một câu ngắn gọn: sinh tử là việc lớn, vô thường đến nhanh lắm. Sinh tử là việc lớn, không phải chuyện đùa. Mà vô thường thì nhanh, nhanh đến mức mình không kịp trở tay. Cơn sốt của con tôi là một lời nhắc nhỏ. Nó nhắc rằng người thân của mình, dù là đứa trẻ khỏe mạnh nhất, cũng có thể đổi thay trong một đêm. Và nếu mình hiểu điều đó, mình sẽ sống khác đi.
Sống khác đi nghĩa là gì? Nghĩa là buổi sáng, khi con còn khỏe, mình chơi với con nhiều hơn một chút. Nghĩa là bữa cơm tối, mình bỏ điện thoại xuống, nghe con kể chuyện ở trường. Nghĩa là khi con hỏi một câu ngớ ngẩn, mình trả lời cho đàng hoàng, đừng gạt đi vì mình đang bận. Vì những điều tưởng nhỏ đó, chính là những điều mà một ngày nào đó mình sẽ nhớ nhất. Khi con ốm, mình nhớ những ngày con khỏe. Khi con lớn, mình nhớ những ngày con bé. Ký ức không chờ mình rảnh mới đến.
Sáng hôm sau, con tôi hạ sốt. Nó dậy, đòi ăn cháo, rồi lại chạy ra sân chơi. Mọi thứ trở lại bình thường, nhanh như lúc nó đến. Tôi nhìn con chạy nhảy mà thầm cảm ơn. Cảm ơn vì cơn sốt đã qua. Cảm ơn vì con vẫn còn đây. Và cảm ơn vì cơn sốt đã dạy tôi một bài học mà không cuốn sách nào dạy được trọn vẹn: rằng những người mình thương nhất có thể đổi thay bất cứ lúc nào, và điều duy nhất mình làm được là thương họ cho trọn vẹn trong lúc họ còn đang khỏe mạnh bên cạnh mình.
Đêm nay, nếu con bạn đang ngủ ngon, hãy ghé qua nhìn con một chút. Nhìn gương mặt nó lúc ngủ. Nghe hơi thở đều đều của nó. Rồi nhớ rằng giấc ngủ yên bình này không phải là điều hiển nhiên. Nó là một món quà. Và món quà nào cũng có thể đổi thay. Cho nên, hãy quý nó ngay bây giờ. Đừng đợi đến hai giờ sáng, khi nhiệt kế chỉ ba mươi chín độ, mới giật mình nhận ra mình đã lơ là bao lâu nay.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư