🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Buông bỏ – an lạc

Buông những điều không giữ được — Phần 2

Buông bỏ – an lạc · 6 phút đọc

Phần trước, mình đã nói về buông của cải: thứ để ngoài tay, buông còn dễ. Phần này, mình nói tới thứ khó hơn nhiều: cơn giận trong lòng. Có hai anh em ruột trong một làng nọ, chỉ vì một câu nói trong bữa giỗ mà giận nhau. Anh nói một câu, em nghe thành một ý khác. Từ đó hai nhà không qua lại. Mấy năm trời, đi ngang cổng nhau cũng quay mặt đi. Tới lúc mẹ mất, hai anh em đứng hai bên bàn thờ, vẫn không nói với nhau một lời.

Người ngoài nhìn vào thì tiếc: chỉ một câu nói, sao giận dai vậy? Nhưng người trong cuộc thì biết: cơn giận nó không nằm ở câu nói đó. Nó nằm ở cái cảm giác mình bị coi thường, mình bị xúc phạm. Mỗi lần nhớ lại, cơn giận lại nóng lên một lần nữa. Giận một lần thì còn là cảm xúc. Giận mãi nhiều năm thì thành gánh nặng, mà người gánh chính là mình.

Trong kinh Pháp Cú, Đức Phật dạy một câu mà ai cũng thuộc, nhưng ít ai làm được: Với hận diệt hận thù, đời này không có được. Không hận, diệt hận thù, là định luật ngàn thu. Nghĩa là lấy hận mà trả hận thì hận không bao giờ hết. Chỉ có không hận, thì hận mới dứt. Nghe thì đơn giản, làm thì khó. Vì khi đang giận, ai cũng muốn trả lại cho hả lòng. Mà trả rồi thì sao? Người kia lại giận mình, rồi lại trả lại. Cứ như vậy, hận chồng lên hận, không có điểm dừng.

Cũng trong kho sách, có một câu kệ khác nói về chuyện thắng thua: Thắng trận sanh thù oán, bại trận niệm khổ đau. Ai bỏ thắng bỏ bại, tịch tĩnh hưởng an lạc. Trong chuyện giận hờn cũng vậy. Mình cãi thắng người ta thì sao? Người ta ôm thù. Mình cãi thua thì sao? Mình ôm khổ. Chỉ có bỏ cái chuyện thắng thua ấy đi, lòng mới yên được. Cái yên ấy không phải là thua, mà là không chơi nữa.

Nhiều người nói: tôi không giận ai, tôi chỉ không quên được. Nhưng không quên được chính là giận còn đó, chỉ là nó nằm im thôi. Nó nằm im trong lòng, mà mỗi lần gặp chuyện tương tự, nó lại trỗi dậy. Có người giận chồng từ hai mươi năm trước, tới giờ nhắc lại vẫn rưng rưng. Có người giận cha mẹ vì một chuyện hồi nhỏ, lớn lên rồi vẫn không nguôi. Cơn giận như vậy không còn là cảm xúc nữa, mà là một phần của con người mình. Buông nó đi, nghe như buông một phần của mình vậy.

Vậy buông giận bằng cách nào? Phật dạy không phải bằng cách quên, mà bằng cách thấy rõ. Thấy rõ rằng người làm mình giận cũng là người khổ. Họ nói câu làm mình đau, có khi vì họ cũng đang đau. Họ xúc phạm mình, có khi vì họ sợ bị xúc phạm. Thấy được như vậy, lòng mình mềm lại một chút. Mềm lại không phải là tha thứ ngay, mà là bắt đầu hiểu. Mà hiểu rồi, thì giận cũng bớt đi một nửa.

Còn một cách nữa, rất thực tế: đặt cơn giận xuống trước khi ngủ. Mỗi tối, trước khi đi ngủ, tự hỏi mình một câu: hôm nay mình còn giận ai không? Nếu còn, thì nói thầm trong lòng: thôi, để đó đã, mai tính. Sáng mai dậy, cơn giận thường đã nhẹ đi một chút. Làm vậy nhiều ngày, cơn giận lớn cũng mòn dần. Nó giống như hòn đá mài: mỗi ngày mài một chút, tới lúc nào đó nó tròn lại, không còn góc nhọn để cứa vào lòng mình nữa.

Buông giận không có nghĩa là chấp nhận cái sai của người khác. Người ta làm sai, vẫn là sai. Nhưng mình không ôm cái sai đó vào lòng để nó làm mình khổ thêm. Mình có thể nói rõ, có thể giữ khoảng cách, có thể không qua lại nữa, nhưng không cần mang theo hận trong lòng. Đó là hai chuyện khác nhau: một bên là xử sự cho đúng, một bên là giữ lòng cho sạch.

Phần trước mình buông của cải, phần này mình buông giận hờn. Hai thứ này có liên quan với nhau: người hay giữ của thường hay giữ giận, vì cùng một cái tâm bám chặt. Buông được một thứ, thứ kia cũng dễ buông hơn. Phần sau, mình sẽ nói tới một thứ còn khó buông hơn nữa: kỳ vọng. Vì giận là chuyện đã xảy ra, còn kỳ vọng là chuyện mình tự vẽ ra rồi tự khổ vì nó.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Chuỗi: Buông những điều không giữ được · Phần 2
Nguồn
• BudSas, 1-bai/phap019.htm — trang 1 (Kinh Pháp Cú, kệ 5: Với hận diệt hận thù, đời này không có được. Không hận, diệt hận thù, là định luật ngàn thu)
• BudSas, 1-bai/phap007.htm — trang 1 (Thắng trận sanh thù oán, bại trận niệm khổ đau; ai bỏ thắng bỏ bại, tịch tĩnh hưởng an lạc — Tương Ưng VII)
• BudSas, 1-bai/phap001.htm — trang 1 (thanh lọc tâm ý, loại trừ tham lam, sân hận, si mê)
Bài liên quanBuông những điều không giữ được — Phần 3Buông những điều không giữ được — Phần 4Buông những điều không giữ được — Phần 5