🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Buông bỏ – an lạc

Buông những điều không giữ được — Phần 5

Buông bỏ – an lạc · 7 phút đọc

Phần trước, mình nói về buông quá khứ, chuyện đã qua. Phần này, phần cuối của chuỗi, mình nói về thứ đang giữ mình ngay lúc này: sự kiểm soát. Có một người mẹ, con đã lớn, đi làm xa, mà ngày nào bà cũng gọi điện ba lần. Ăn chưa, ngủ chưa, làm có mệt không, tiền có đủ không. Đứa con thương mẹ, nên lần nào cũng nghe máy, cũng trả lời. Nhưng có hôm nó nói với bạn: mình thương mẹ lắm, mà sao cứ thấy ngạt thở. Nó không ghét mẹ. Nó chỉ muốn được thở bằng chính nhịp thở của mình.

Muốn kiểm soát mọi thứ là một thói quen rất con người. Mình muốn con mình phải sống như mình muốn, muốn chồng mình phải làm như mình nghĩ, muốn công việc phải chạy đúng như mình tính. Mình làm vậy không phải vì xấu, mà vì mình sợ. Sợ con vấp ngã, sợ chồng sai, sợ việc hỏng. Nhưng càng sợ, mình càng siết chặt. Mà càng siết, người bên cạnh càng muốn thoát ra. Cuối cùng, mình kiểm soát được rất ít, mà mất đi rất nhiều: mất sự tin tưởng, mất sự gần gũi, mất cả sự bình yên của chính mình.

Trong kho sách, có một đoạn nói về buông xả trong thiền định: buông xả là buông xả tham ái và chấp trước mọi pháp được tác thành, được làm ra. Đồng thời, buông xả đồng nghĩa với sự an trú trong chánh niệm tỉnh giác, đồng nghĩa với an tịnh và giải thoát. Nghĩa là buông không phải là bỏ mặc, mà là tỉnh táo mà buông. Mình vẫn thấy rõ mọi thứ, vẫn biết con mình đang làm gì, vẫn biết công việc đang ra sao, nhưng mình không nắm chặt lấy nó nữa. Thấy mà không nắm, đó là buông xả.

Cũng có một ý khác trong kho sách, về việc sống tùy duyên: các sinh hoạt của người tu tập, ngoài những điều tuyệt đối bị cấm, đều được tùy duyên mà châm chước, khai mở. Tùy duyên không phải là buông xuôi, mặc kệ mọi thứ ra sao thì ra. Tùy duyên là biết việc gì mình làm được, việc gì ngoài tầm tay mình. Việc mình làm được thì làm hết sức. Việc ngoài tầm tay thì thôi, không cố nắm. Phân biệt được hai việc ấy, lòng mình đã nhẹ đi rất nhiều.

Thử nhìn lại mà xem: có bao nhiêu thứ trong đời mình thật sự kiểm soát được? Mình kiểm soát được lời mình nói, việc mình làm, cách mình đối xử với người khác. Còn lại, mình kiểm soát được gì đâu? Mình không kiểm soát được thời tiết, không kiểm soát được người khác nghĩ gì, không kiểm soát được ngày mai ra sao. Mình chỉ kiểm soát được một phần rất nhỏ, mà lại cứ lo cho cả phần lớn ngoài tầm tay. Đó là lý do mình mệt. Mệt không phải vì việc nhiều, mà vì mình ôm cả những việc không phải của mình.

Buông sự kiểm soát bắt đầu bằng một câu hỏi rất nhỏ, hỏi mỗi khi mình thấy mình đang siết chặt: việc này có phải của mình không? Con chọn nghề gì, là việc của con. Chồng mặc áo nào, là việc của chồng. Người ta nghĩ gì về mình, là việc của người ta. Việc của mình là sống cho đàng hoàng, nói cho tử tế, làm cho hết sức. Còn lại, để cho duyên. Hỏi được câu đó, mình đã buông được một nửa gánh nặng rồi.

Còn một cách nữa: tập tin tưởng. Tin con mình sẽ tự lo được. Tin chồng mình sẽ tự quyết được. Tin người khác cũng có khả năng như mình. Tin không phải là mù quáng, mà là cho người ta cơ hội. Người ta vấp thì người ta đứng dậy. Người ta sai thì người ta sửa. Mình cứ đỡ mãi, người ta không bao giờ học được cách tự đứng. Buông tay ra, có khi là cách thương tốt nhất.

Người mẹ đầu bài, sau khi nghe con nói, bà khóc một trận. Rồi bà tập gọi điện ít lại: ngày một lần, rồi hai ngày một lần. Ban đầu bà bứt rứt lắm, tay cứ muốn bấm số. Nhưng rồi bà thấy: con vẫn ăn, vẫn ngủ, vẫn sống tốt. Nó không cần bà kiểm soát từng bữa ăn. Nó chỉ cần biết, khi nó cần, mẹ vẫn ở đó. Bà buông được sự kiểm soát, mà tình thương thì còn nguyên. Thậm chí còn sâu hơn, vì giờ đây nó là thương mà không trói buộc.

Vậy là chuỗi năm phần đã đi hết một vòng. Phần một, mình buông của cải: thứ ngoài tay. Phần hai, mình buông giận hờn: thứ trong lòng. Phần ba, mình buông kỳ vọng: thứ chưa tới. Phần bốn, mình buông quá khứ: thứ đã qua. Phần năm, mình buông sự kiểm soát: thứ ngay lúc này. Năm thứ khác nhau, mà chỉ có một cái tâm chung: tâm bám chặt. Buông được cái tâm ấy, thì buông được tất cả. Không phải buông một lần là xong, mà là buông từng ngày, từng việc nhỏ, cho tới khi tay mình mở ra được, và lòng mình cũng mở ra được.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Chuỗi: Buông những điều không giữ được · Phần 5
Nguồn
• BudSas, 1-bai/phap005.htm — trang 1 (buông xả là buông xả tham ái và chấp trước mọi pháp; đồng nghĩa với chánh niệm tỉnh giác, an tịnh, giải thoát)
• BudSas, 1-bai/phap004.htm — trang 1 (các sinh hoạt đều được tùy duyên mà châm chước, khai mở)
• BudSas, 1-bai/phap024.htm — trang 1 (Tứ Niệm Xứ: con đường thanh lọc tâm, chấm dứt lo âu, phiền muộn)
Bài liên quanBuông cái tôi để lòng rộng raKhen chê như gió thoảngBuông nỗi sợ ngày mai